تا دانش: سال سرمایه گذاری برای تولید
 
مطالب
 
امیدواریم مطالب و محصولات ارزشمندی در اختیار شما عزیزان قرار داده باشیم.

search

درك كلمات رمز و آيات متشابه در قرآن

توضیحات کوتاه:

در قرآن، آيات متشابه وجود دارد. كلماتي هست كه معاني آنها خيلي روشن نيست مانند فواتح سور: »الم، يس، كهيعص و...«.(4) علاوه بر اين‌ها در قرآن احياناً كلمات و جملات ديگري ...

توضیحات:

در قرآن، آيات متشابه وجود دارد. كلماتي هست كه معاني آنها خيلي روشن نيست مانند فواتح سور: »الم، يس، كهيعص و...«.(4) علاوه بر اين‌ها در قرآن احياناً كلمات و جملات ديگري هست كه معناي خيلي روشني ندارند و نوعي رمز مي‌باشند. با اين‌گونه جملات و كلمات بازي كردن و كلنجار رفتن و به دنبال كشف مطلب جديد بودن و از سر ذوق درباره اين مطالب صحبت كردن، روش نادرستي است و سبب مي‌شود مطالبي به حساب قرآن گذاشته شود كه هيچ ارتباط روشن و مستندي به قرآن ندارد. گوينده‌اي رسماً اعلام مي‌كند كه در گفتارش اشاره‌ها، رمزها و كنايه‌هايي به كار رفته و كليد اين رموز را در اختيار ديگران مي‌گذارد. اما يك كتاب مي‌خواهد اين رموز باقي بماند ولي ما اصرار مي‌كنيم كه اين رمز را كشف كنيم بدون آنكه كليدش را داشته باشيم. هستند كساني كه از اين قبيل تلاش‌ها در مورد »كهيعص وحم و حمعسق« و نظاير آن كرده و هر كس به سليقه خود سخني گفته است. يكي گفته به حساب ابجد »كهيعص« اشاره دارد به زمان ظهور امام زمان(عج). فردي توجيه ديگري دارد. اين كارها واقعاً انحرافي است و بايد از آن سخت خودداري شود.
در مورد آيات متشابه خود قرآن در سوره آل‌عمران مي‌فرمايد كه اين آيات را خداوند مي‌داند و كساني كه از خدا گرفته باشند يعني پيامبر و امام. بنابراين در مورد آياتي كه متشابه و چند پهلو هستند بايد سخت محتاط باشيم.
تا آن‌جا كه من برخورد كرده‌ام در قرآن دو نوع متشابه داريم:
1- متشابه كامل مثل الم و امثال آن.
2- متشابه نسبي، يعني عبارتي كه تا حدودي معنايش روشن است، ولي از يك حد فراتر، متشابه مي‌شود. انسان گيج مي‌شود. در هر جا كه انسان مي‌خواهد فراتر رود سردرگم مي‌شود. در آنجا نيز قطعاً بايد از تأويل خودداري كرد.
بنابراين در متشابهات كامل به‌طوركلي و در متشابهات نسبي تا حدودي بايد از دست زدن به تأويل خودداري كرد.
هر جا متشابه است يعني هر جا انسان مي‌بيند در استفاده معني از عبارت ترديد و تزلزل وجود دارد و عبارت طوري است كه وقتي دو معني متفاوت بر آن عرضه مي‌كنيم ممكن است هر دو معني از آن عبارت مستفاد گردد، بايد در همان حد دلالت واقعي عبارت توقف كنيم و مطلبي را كه نمي‌توان از خود الفاظ فهميد به حساب قرآن بگذاريم. ممكن است يك عبارت تا حدي رسا باشد ولي از اين حد كه فراتر رود دو پهلو يا چند پهلو شود. به اين عبارت مي‌گوييم متشابه نسبي. متشابه نسبي نسبت به عبارات رسا و يك پهلو محكم است و نسبت به فراتر از آن متشابه.
به هر حال بايد از استناد به عبارت‌هاي چند پهلو در آن مرزي كه دو پهلو يا چند پهلو مي‌شود جداً خودداري كرد و اين توصيه موكدي است كه خود قرآن مي‌كند. زيرا مستمسك قرار دادن اين عبارت‌هاي چند پهلو، جز فتنه و اختلاف ثمره ديگري ندارد. اين است كه قرآن مي‌فرمايد »فَأَما الذين في قُلُوبِهِمْ زَيْغٌ فيتبعونَ ما تَشابهَ مِنْهُ ابتِغآءَ الفتنَةِ و ابتِغاءَ تأويله« آنان كه در دلهاشان انحرافي هست به دنبال بخش‌هاي متشابه قرآن مي‌روند تا فتنه‌گري كنند با اين عنوان كه مي‌خواهيم تأويل و سرانجام آيات قرآن و معاني عميق آن‌ها را بدانيم، در صورتي كه »ما يعلَمُ تاويلَهُ الا اللّهُ والراسخونَ في العِلْمِ«(5) سرانجامش را جز خدا نمي‌داند، خدا و كساني كه از خدا گرفته باشند يعني پيامبر و ائمه طاهرين. آن هم به اعتبار اين‌كه مي‌توانند تاويل و سرانجام آن‌ها را از خداي متعال بگيرند، بنابراين مي‌توانند آيات را تاويل كنند.
بنابراين ما مثل اخباري‌ها نيستيم كه فهم قرآن را يكسره مخصوص پيامبر و امامان بدانيم و بگوييم براي فهم هر آيه‌اي بايد به رواياتي كه پيرامون آن آيه آمده مراجعه كرد. ما مي‌گوييم مقداري از آيات را كه آيات بينات و محكمات قرآن هستند همه مردم مي‌توانند بفهمند به شرط آن‌كه عربي بدانند، آن هم عربي عصر قرآن و به شرط آن‌كه با شرايط نزول آيات آشنا باشند و به شرط اين‌كه از آن حدي كه به روشني مي‌فهمند فراتر نروند و اگر خواستند فراتر روند تمام آن قيودي را كه گفتيم رعايت كنند.


روش برداشت از قرآن/ سید محمد حسینی‌بهشتی/ تهران: روزنه، ۱۳۹۰
سایر اطلاعات:
کد مطلب: tdb
وضعیت مطلب: فعال
گروه اصلی: مذهبی     زیرگروه: قرآن

دفعات بازدید: 20     محبوبیت: 3   (کمترین=0 و بیشترین=5)    تعداد شرکت کننده در نظر سنجی مجبوبیت: 
تاریخ ثبت: 1401/10/11 ب.ظ 5:07:00


لینک صفحه ی مطلب: https://tadanesh.ir/t?c=tdb


هم گروهی ها
image
پرسش:برخورد مخالفان با پیامبر (ص) در طول تاریخ چگونه بوده است؟پاسخ:روش‌های برخورد مخالفان با پیامبر اسلام (ص) در طول تاریخ هم از لحاظ تعداد و هم از لحاظ تنوّع فراوان ...


image
روش تفسیر قرآن به قرآن عبارت است از «تبیین معانی آیات قرآن و مشخص ساختن مقصود و مراد جدی از آنها به وسیله و کمک آیات دیگر» به عبارت دیگر «قرآن را منبعی برای تفسیر آیات ...


image
عقل در لغت به معنای امساک، نگهداری و منع چیزی است.عقل در دو مورد کاربرد دارد:نخست به قوّه‌ای که آماده‌ی قبول دانش است. این، همان چیزی است که اگر در انسان نباشد تکلیف ...


image
9 تلاوت برگزیده


image
4 تلاوت برگزیده


image
در همين برداشت‌هاي زنده گاهي به انحراف‌هاي عجيب برخورد مي‌كنيم يك نمونه از اين انحراف‌هاي عجيب مربوط است به طلبه‌يي كه مراحل تحصيلي معمولي را تا پايان سطح(3) خوب ...


image
پرسش:آیا می‌توان قرآنی تدوین کرد که به ترتیب نزول سوره‌ها باشد؟پاسخ:اینکه قرآن به ترتیب نزول باشد مانعی ندارد چنانچه نقل شده قرآنی که امیرالمؤمنین علی علیه السلام ...


image
پرسش: تفسیر و تأویل قرآن به چه معناست؟ و تفاوت آن‌ها چیست؟پاسخ:معنای لغوی: «تفسیر»، در لغت به معنای پرده برداری، کشف، و آشکار کردن معنای چیزی می‌باشد.معنای اصطلاحی: ...


image
پرسش:شرایط مفسر قرآن چیست؟پاسخ:مفسر قرآن، همچون تخصص‌های دیگر، دارای شرایطی است، یعنی هر کسی نمی‌تواند به تفسیر قرآن اقدام بکند. همانطوری که هر کسی نمی‌تواند به ...


image
پرسش:منابع تفسیر قرآن چیست؟پاسخ:چهار منبع اصلی می‌توان برای تفسیر قرآن بر شمارد:اول: قرآن کریم: آیات محکم می‌تواند منبع تفسیر برای آیات متشابه باشد. به عبارت دیگر، ...