امیدواریم مطالب و محصولات ارزشمندی در اختیار شما عزیزان قرار داده باشیم.

search

بررسی معنای خیر کثیر در قرآن کریم


توضیحات کوتاه:

در سوره بقره آیه 269 چنین آمده است: «.... ومن یوت الحکمه فقد اوتی خیرا کثیرا»، «هرکس را حکمت دادند خیر فراوان دادند». شماری از عرفا و فلاسفه چنان سخن گفته اند که گویی این ...


توضیحات:

در سوره بقره آیه 269 چنین آمده است: «.... ومن یوت الحکمه فقد اوتی خیرا کثیرا»، «هرکس را حکمت دادند خیر فراوان دادند». شماری از عرفا و فلاسفه چنان سخن گفته اند که گویی این خیر کثیر ربانی و این عطای قرآنی و این مائده وحیانی همان فلسفه یونانی یا عرفان هندی و کنوسی و اسکندرانی است!!

واقع این است که نخستین کسی که واژه حکمت را در برابر فلسفه گذاشت و به جای فلسفه بکار برد غفلتی بزرگ کرد (یا ماموری مرموز بود) که زیان های فرهنگی و تربیتی و دینی آن هیچگاه از تاریخ اسلام محو نمی شود؛ و لطمه ای که از این باب به حکمت قول ثقیل و تنزیل عزیز حمید وارد می آید هیچ وقت جبران نمی گردد و رخنه ایی که برای انواع نفوذ استعمارگران به منظور عقب نگاهداشتن مسلمین و بلاد اسلام پدید می آورد سد نخواهد شد. قومی که بداند حکمتی قویم دارد نه فلسفه ای سقیم (و 800 سال اصالت ماهیت بعد اصالت وجود با اشکال بر بنیاد و موضوع آن)T در اندیشه و عمل بسیار مقاوم تر است از دیگر اقوام....

حکمت علم استوار و دارای استحکام بالذات است و هیچ خطا و اشتباهی و ریبی و اختلافی در آن راه ندارد و مشتمل بر هیچ مسئله بی اصل و اساسی (تعبیر امام خمینی) و مطلب غیرقابل اعتناء (تعبیر امام خمینی) نخواهد بود. و اینگونه علمی همان علم وحیانی لدنی است (و علمناه من لدنا علما) که میرفندرسکی می فرماید: خطابردار نیست این است حکمت، نه مفاهیمی مخلوط از اوهام و عقلیات و همواره در معرض رد و ابطال!!

و امروز هم که معلوم شده است که حتی مسائل اساسی این فلسفه از قبیل عقول عشره و افلاک تسعه و عناصر اربعه که هنوز مورد بحث و استدلال فلسفه دانان و فلسفه خوانان ماست از موهومات است.

بنابراین مورد انتظار نبود که جناب صدرالمتالهین در مقدمات اسفار (ص 22) آیه مبارکه خیر کثیر را به نظریات اختلافی برگردانند و فلسفه را همان خیر کثیر قرآنی وانماید، فلسفه ای که هشتصد سال به اثبات اصالت ماهیت پرداخت و مسائل متفرع بر آن مانند بطلان اتحاد عاقل و معقول بطلان حرکت جوهری بطلان مادیه الحدوث بودن نفس و... و اکنون سیصد سال است که با ادعای کشف دم از اصالت وجود می زند و سعی در اثبات مسائل متفرع بر آن دارد. آیا کدامیک خیر کثیر است: فلسفه عقلی 800 ساله مشاء (در اسلام) یا فلسفه 300 ساله عرفانی؟ آیا اثبات عقول عشره افلاک تسعه و فلک محدد و چیزهایی که امروز جزء خرافات است خیر کثیر قرآنی و رحمت وحیانی است؟... و الی الله المعاذ؟!

جناب حاجی سبزواری نیز در تقلید عمیاء به پیروی از امثال صدرالمتالهین می فرماید: «نظمتها فی الحکمه التی سمت، فی الذکر بالخیر الکثیر سمیت»، آیا طبیعیات منظومه (چهار عنصر و...) همان «فی الذکر بالخیر الکثیر سمیت» و حقایق محضه و خیر کثیر است؟ آیا مسائل الهیات بالمعنی الاعم مورد هیچگونه نقد و نقضی نیست؟ آیا الهیات بالمعنی الاخص که در اصل ماخوذ از عله العلل ارسطو در تفسیر فیزیکی او از جهان است قائل به خداوند واحد احد و دارای 99 اسم است که هر کدام مجلی و مجرای حکمت و قدرت و رحمت است در ذرات کائنات؟ آیا خدای فلسفه ها همان خدایی است که بیده ملکوت کل شیء یا فاعل مجبوری است که در سلسله علل و معلولات مجبور و یداه مغلولتان است چنانکه خواجه نصیر طوسی در تجرید در رد عقول عشره و قاعده الواحد بدان تصریح کرده است. آیا این اصطلاحات خیر کثیر قرآنی است که امام خمینی موضوع آن را (که اساس مباحث و مسائل است) مردود می داند؟!

به هر حال احترام بزرگان لازم است و فهم کلامشان برای مستعدان الم لیکن مرعوب شدن در برابر اکابر موجب امحاء شخیصت اس،. و استقلال در اندیشیدن و پذیرفتن و یا نپذیرفتن بالاستقلال کار خردمندان و اولوالالباب فبشر عباد* الذین یستمعون القول فیتبعون احسنه اولئک هم اولوالالباب.


منابع
محمدرضا حکیمی- آنجا که خورشید می وزد– 184-187

سایر اطلاعات:
کد مطلب: w1aa0
وضعیت مطلب: فعال
گروه اصلی: آموزشی     زیرگروه: عمومی

دفعات بازدید: 4    
محبوبیت: 4   (کمترین=0 و بیشترین=5)    تعداد شرکت کننده در نظر سنجی مجبوبیت: 
تاریخ ثبت: 1401/10/14 ق.ظ 12:05:30


لینک صفحه ی مطلب: https://tadanesh.ir/t?c=w1aa0


هم گروهی ها
جناب صدرالمتالهین قده درباراه موضوع فلسفه الهی در جلد 1 کتاب اسفار می فرماید: «فموضوع العلم الالهی هو الوجود المطلق»،موضوع فلسفه الهی وجود مطلق است. در این مقام ...
الف 1- ابو راشد حبرانی (نام او- خضر- یا- نعمان است)؛ عجلی (که از علماء حدیث است) او را از جمله تابعین مورد وثوق و اعتماد دانسته و درباره او گفته در دمشق أحدی افضل از او ...
کتب و آثار امامیه در حدیث و تفسیر و تاریخ و کلام پر است از واقعه غدیر خم و اثبات قضیه غدیر و استدلال و احتجاج به مدلول و محصل آن. از روایات مسند که نام سلسله روات متعاقب ...
ادامه حرف؛ ع 76- عبدالله بن عباس؛ (در سال 68 وفات یافته) حافظ نسائی در «الخصایص» ص 7، از میمون بن مثنی با ذکر سند روایت نموده که او از قول ابوالوضاح که همان ابوعوانه است ...
1- متکلم، قاضی محمد بن طیب بن محمد ابوبکر باقلانی؛ متوفای 403، از اهل بصره است که در بغداد اقامت گزیده، سخنان و تصنیف او در (کلام) بیش از دیگران است، خطیب در جلد 5 تاریخش ...
«ذکر نکردن اشخاصی حدیث غدیر را دلیل وهن آن نیست» ادعای این معنی که بسیاری از اصحاب حدیث، حدیث غدیر خم را نقل نکرده اند، پس مخدوش است به آنکه بعد از اطلاع بر اسماء جمعی ...
اهل سنت حدیث تأخر بیعت علی (ع) را نیز با اینکه در صحیحین مذکور است رد و قدح کرده اند. حدیث ترک جناب امیرالمؤمنین (ع) بیعت أبی بکر را تا شش ماه که هادم بناء سقیفه است، و به ...
در تحلیل و شناخت محتوای قرآن نخستین سؤالی که مطرح می شود این است که آیا اساسا قرآن قابل شناخت و بررسی هست؟ آیا می توان در مطالب و مسائل قرآن تفکر و تدبر کرد یا آنکه این ...
اختلاف نظر اشعری و غیر اشعری در این نیست که آیا باید در مسائل الهی از منابع کتاب و سنت استفاده کرد یا نه؟ بلکه در شکل استفاده است. از نظر اشعریان استفاده باید به شکل ...
شیخیه پیروان شیخ احمد احسائی می باشند. مؤلف روضات الجنات در شرح حال شیخ احمد تعریف زیادی از شیخ می نماید؛ و در آخر شرح حال شیخ رجب برسی، در باب ظهور سید علی محمد باب ...