امیدواریم مطالب و محصولات ارزشمندی در اختیار شما عزیزان قرار داده باشیم.

search

مبانی برنامه ریزی در مدیریت


توضیحات کوتاه:

برنامه ریزی:نوعی تعهد به عمل و تفکر مبتنی بر آینده را در انسان به وجود می‌آورد و عزم راسخ بر استمرار آن برای انسان ایجاد می‌شود.پیتر دراکر معتقد است بین اثر بخشی و ...


توضیحات:

برنامه ریزی:نوعی تعهد به عمل و تفکر مبتنی بر آینده را در انسان به وجود می‌آورد و عزم راسخ بر استمرار آن برای انسان ایجاد می‌شود.پیتر دراکر معتقد است بین اثر بخشی و کارایی تفاوت است،هرچند که در مراحل هدفگذاری و تحقق اهداف هر دوی این مفاهیم در نظر گرفته می‌شود.برنامه ریزی مهم‌ترین وظیفه مدیران است و فاصله بین برنامه و عمل را مشخص می‌کند و از طرفی مشخص می‌ند که چه نوع ساختار سازمانی برای چه سازمانی مناسب است،چه سبک رهبری و... از طرفی مسئله مهم دیگری که هست این است که برنامه ریزی ماهیتی پویا دارد و تجدید نظر آن  امری بسیار منطقی است.انواع برنامه ریزی:
برنامه ریزی راهبردی:با دور اندیشی و در جریان فراگردی نظام یافته انجام میگیرد و فراگرد آن شامل :1-تعیین ماموریت‎ها واهداف بلند مدت 2-تفکیک اهذاف بلند مدت به اهداف کوتاه مدت 3-تعیین خط مشی‎ها 4- تعیین برنامه‎های عملیاتی.برنامه ریزی راهبردی آینده را پیش گویی نمی‎کند ولی به مدیران در تعیین مقتضیات  آتی و ایجاد فرصت برای تصحیح خطا و... را به وجود می‌آورد.
برنامه ریزی عملیاتی: 1-تدوین برنامه‎های کوتاه مدت 2-تعیین معیار‎های کمی و کیفی سنجش عملکرد و ارزیابی هزینه‎های اجرای عملیات3-ارزیابی برنامه‎هاو تعیینموارد انحراف عملکرد از آ ن‎ها 4-تجدید نظر در برنامه‎ها و تهیه برنامه‎های جدید
برنامه ریزی تخصصی:گاهی با توجه به ماهیت تخصصی برخی برنامه‎ها برای آن‎ها برنامه ریزی می‌شود.1-برنامه ریزی و کنترل تولید دراین نوع برنامه ریزیاز طریق تعیین نیاز و میزان تقاضای موجود و نیاز‎های موجود و نیاز‎های پیش بینی نشده جامعه و.. به برنامه ریزی اقدام می‌شود.2-برنامه ریزی نیروی انسانی 3-برنامه رزی مالی و تنظیم بودجه و برآورد هزینه‎ها و درآمد‎ها و تعیین منابع مالی برای نیل به هدف‎های سازمان.
رهیافت‎های گوناگون به برنامه ریزی
1برنامه ریزی از داخل به خارج :بر کارهایی تمرکز دادر که سازمان در حال حاظر آن‎ها را انجام می‌دهد و وضع جاری سازمان را نشان می‌دهد،این برنامه‎ها برای استفاده بیشتر واستفاده بهینه از منابع ولی برنامه ریزی از خارج به داخل بر فرصت‎ها‎ی محیطی تکیه دارد وبه حداقل رساندن مسائل ناشی ار آن‎ها و هم چنین سازمان در این جا به دنبال انجام یک کار منحصر به فرد در سازمان است
2برنامه ریز‎ی از بالا به پایین و از پایین به بالا :برنامه ریز از بالا به پایین از مدیر مدیر عالی روع می‌شود و این امکان وجود دارد که در چهارچوب آن مدیر عالی مطرح کرده بقیه مشارکت کنند.برنامه ریزی از پایین به بالا،هر کدام از سطوح پایین بدو هیچ محدودیت نظرات خود را ابراز می‌کنند و تا سطوح بالا این کار ادامه می‌یابد،ابن روش تهد افراد را نسبت به سازمن افزایش می‌دهد ولی ما با  انبوهی از نظرات متضاد و ناهمگون که به هدف‎های سازمان هم ارتباطی ندارد برخورد می‌کنیم.بنابراین شاید بهترین هیافت، رهیافتی باشد که از مدیر عالی شروع می‌شود ولی امکان مشارکت افراد در همه سطوح فراهم آید و همه افراد بتوانند در مورد مزایا و معایب برنامه ریز اظهار نظر کنند.
3برنامه ریز‎ی و مدیریت بر مبنای هدف: این روش به دنبال ترکیب منافع فردی و سازمانی است و نیز به دنبال ایناست که تعهد افراد را با مشارکت آن‎ها در تعیین هدف افزایش دهد. مراحل :1-تعیین رسالت و ماموریت سازمان،مدیریت عالی در جلسه‎ای با کارمندان اهداف سازمان را مشخص می‌کند و انتظاراتی که از هر کارمند دارد را نیز مشخص می‌کند و در این جلسه کارمندان و مدیران بیشتر با هم آشنا می‌شوند.2-تعیین نتایج مورد انتظار :کارکنان اهداف عملیاتی خود را با توجه بهوظایف خود و اهداف سازمان تنظیم می‌کنند.3-تعیین شاخص‎های ارزیابی عملیات :یعنی شاخص‎هایی مثل قابل سنجش بودن هدف،قابل دستیابی،مطلبقت با اهداف سازمان،زمان تقریبی،چالش برانگیز بودن،وضوح 4-هدف‎های عملیات5-تنظیم برنامه‎های عملیاتی:که در این مرحله برنامه‎های عملیات مشخص می‌شود و ونقاط کنترل مشخص می‌گردد.6-کنترل عملیات:میزا ن تحققق اهداف ارزیابی می‌گرد و بر تحلیل نتایج تاکید می‌شود  و در مورد تحقق هدف باز خورد مناسبی صورت می‌گیرد.
در مدیریت بر مبنای هدف،حمایت مدیریت عالی اهمیت بسیار زیادی دارد.
4برنامه ریزی و مدیریت بر مبنای استثنا: در این نوع برنامه ریزی بعد از تعیین اهداف،اقدام به تخصیص منابع و تعیین شاخص‎های عملیاتی می‌گردد  و نحوه انجام امور به مسئولان واحد‎ها ابلاغ می‌شود مدیران ابتکار عمل را به دست می‌گیرند و فقط وقتی در کارها دخالت می‌شود که انحراف عملکرد مشاهده شود.
5برنامه ریزی اضطراری: حوادث و شرایط جدید پیش بینی و نحوه عکس العمل در مورد آن‎ها پیش بینی می‌شود.
6برنامه ریزی اقتضائی: برنامکه ریزی مبتنی بر اندیشیدن پیش از عمل به هر چه محیط نامطمئن تر شود،احتمال نامناسب بودن مفروضات اولیه بیشتر می‌شود.برنامه ریزی اقتضائی :گزینه‎های گوناگون قابل اجرا شناسایی می‌شود و در صورتی که اعتبار یک برنامه به دلیل شرایط محیطی کم باشد،از گزینه‎ها‎ی دیگر استفاده می‌شود.در این برنامه ریزی از پیش بینی رخدادها  بسیار استفاده می‌شود.
مراحل 12 گانه‎ی برنامه ریزی:
1-شناسایی محدودیت‎ها و فرصت‎ها:این جزء مراحل برنامه ریزی نیست ولی بسیار مهم است و در اینجا سازمان با شناسایی وضع موجود و مطلوب و محدودیت‎ها و فرصت‎ها در این مسیر اقدام به برنامه ریزی میکند.
2-تعیین اهداف کوتاه مدت
3-کسب اطلاعات کامل درباره‎ی فعالیت‎های ضروری
پ4- طبقه بندی و تحلیل اطلاعات
5-ارائه فرضیه‎ها بر مبنای پیش بینی وضعیت آینده(یعنی مفروضات با توجه به پیش بینی و ضعیت آینده و از حیث موانع احتمالی بررسی م یگردد و مفروضات مبتنی بر تصور برنامه ریزان از محیطی است که برنامه باید در آن اجرا شود )
6-جستجوی بدیلها و برنامه‎های جایگزین
7-ارزیابی بدیل‎های گوناگون(با توجه به اهداف و مفروضات بررسی می‌کنیم )
8-انتخاب بدیل مناسب
9-تدوین برنامه‎های فرعی و پشتیبانی
10-تنظیم توالی فعالیت‎ها و جداول زمانبندی(باید مشخص شود فعالیت‎ها‎ی برنامه ریزی شده توسط چه کسی و کجا و.. انجام گردد)
11-بیان کردن برنامه‎ها در قالب ارقام بودجه و برنامه تخصیص منابع مالی(برنامه‎ها در قالب ارقام کمی و بودجه بسیار اهمیت دارد)
12-پیگیری پیش رفت کار(نتایج حاصل از کار را مورد بررسی قرار می‌دهیم)
انواع سلسله مراتب برنامه‎ها
1-ماموریت‎ها و اهداف بلند مدت:ماموریت‎ها و اهداف بلند مدت باید واضح و روشن باشد و از طرفی برای مدیران نیز جالب باشد و این اموریت‎ها منشا تدوین اصول و ضوابط در سازمان و طراحی و اجرای برنامه‎ها باشند.در تدوین آنها خلاقیت و نوآوری وجود داشته باشد.
2-اهداف کوتاه مدت:اهداف کوتاه مدت بر مبنای هدف‎ها و ماموریت‎های بلند مدت سازمان انجام می‌شود و این اهداف با توجه به وضع موجود قصد رسیدن به وضع مطلوب را داردو دراین زمینه،سر کا رانجام میشود.
3-راهبردها و استراتژی‎ها : راهبردها عبارت است از برنامه جامع،منسجم و کاملی که سازمان برای رسیدن و تحققاهداف اساسی رهنمون می‌کند.هر رهبرد به دنبال این است که مشخص کند که سازمان چه نوع خدماتی به بازار ارائه کند،چطور منابع را برای رسیدن به هدف بسیج کند و نحوه پاسخگویی چگونه باشد و...در ساختار سازمانی هر واحد به عنوان ابزاری برای تحقق هدف بالاتر است و هدف‎های سطوح پایین تر را نیز تعیین می‌کند.
4-خطی مشی‎ها:محدوده‎ای ایت که تصمیمات آتی با توجه به آن اتخاذ می‌شود وبه عنوان راهنمای عمل در اختیار مدیران قرار می‌گیرد که هم به نحوه‎ی اجرای برنامه‎ها و هم کنترل عملیات را بر می‌گیرد، هر خط مشی باید صراحت و وضوح داشته باشد.ایجاد هماهنگی بین اجزای خود خط مشی کند.جامعیت و انعطاف پذیری.قابل اجرا.خط مشی مکتوب باشد.متمایز از قانون (خط مشی قانون نیست و قابل تفسیر است).مستدل است.انواع خط مشی‎ها:اساسی،کلی،خرد.
5-رویه‎ها و مقررات:رویه‎ها مشخص کننده شیوه عملیات و نحوه انجام کار هستند، و رویه‎ها در قالب فعالیتهای زمانبندی شده،نحوه‎ی انجام فعالیت‎های آتی را مشخص می‌کنند.رویه‎ها،فقط شیوه عمل را در سطوح مختلف تعیین می‌کند و هر سطح رویه‎‎اش با سطح دیگر فرق5 میکند.در هر سازمان معمولا دفترچه‎ای تحت عنوان «راهنمای عملیات»که مجموعه‎ای از رویه‎ها استبه کارمندان داده می‌شود.مقررات:مقررات بدون ذکر قاطع تفاوت زمانی انجام امور،اعمال و فعالیت‎ها را هدایت میکنند،هر رویه مبتنی بر مجموعه‎ای از مقررات است.
فرق خط مشی و مقررات:خط مشی به مدیر آزادی می‌دهد ولی مقررات باید بطور دقیق اجرا شودو از آزادی عمل مدیر می‌کاهد.
6-برنامه‎های عملیاتی :برنامه‎ها یی که جزئیات نحوه اجرای برنامه‎های استراتژیک را مشخص می‌کند و شامل 1برنامه‎های یک بار مصرف:برنامه‎هایی که برای کسب اهداف خاصی هستند و پس از یکبار اجرا منسوخ می‌شوند2برنامه‎ی دائم:برنامههایی که روش‎هایمعینی دارند و برای اداره وضع موجود و وضعیت‎های قابل پیشبینیدیگر استفاده می‌شوند.
7-بودجه:برای کنترل عملیات از بودجه استفاده می‌شود و برنامه‎ای است که تعهدات آینده سازمان را مشخص می‌کند.
طول مدت اجرای برنامه و اصل تعهدات:طول مدت اجرای برنامه به عوامل متعددی بستکی دارد ولی مهم‌ترین آن تعهدات سازمان است،یعنی بر اساس تعهد سازمان(که مرتبط به ثروت «هزینه‎ای که سازمان صرف انجام کار می‌کند» و اعتبار) انجام میگیرد.از طرفی عوامل مثل هزینه زیاد پیش بینی آن اهمیت دارد و سازمان باید برای دوره‎های زمانی بلند مدت اقدام به برنامه ریزی تفصیلی کند و همان رئوس برنامه کافی است.پس دوره زمانی با توجه به گستره فعالیت، میزان سرمایه گذاری و اهداف سازمان برای تعیین دوره زمانی مطلوب برای برنامه ریزی مفید خواهد بود. هر چه دوره زمانی افزایش یابد،اجرای برنامه با انعطاف بیشتری تنظیم شوند تا هنگام مواجه با حوادث قابلیت اجرای برنامه افزایش یابد.برنامه‎های کوتاه مدت با توجه به برنامه‎های بلند مدت وضع می‌شوند.
انعطاف پذیری برنامه:مقایه امید ریاضی «انعطاف پذیر کردن برنامه» و امید ریاضی« هزینه ناشی از تاخیر و خسارت‎های ناشی از برنامه‎های انعطاف ناپذیر » حد مناسب انعطاف پذیری مشخص می‌شود،یعنی هزینه ومنفعت انعطاف پذیری مشخص شود.
فنون برنامه ریزی:1نموداری میله ای(گانت) :محور افقی،زمان اجرای برنامه و محور عمودی،مراحل انجام کار و این نمودار در هر لحظه از زمان می‌تواند میزان کار انجام شده به میزان کاری که طبق برنامه باید انجام شود را مشخص کند2نمودار شبکه 3فن ارزشیابی و تجدید نظر در برنامه یا فن پرت:(با استفاده از نمودار شبکه به دنبال حداقل رساندن زمان و هزینه فعالیت هستیم.در فن پرت 4 براورد زمانی«بدبینانه ترین»«؟خوشبینانه ترین»«محتمل تر»«مورد انتظار» محاسبه می‌شود.طولانی‌ترین زمانی که در فن پرت است مسیر بحرانی نامیده می‌شود.
4 مسیر بحرانی:در مسیر بحرانی که شباهت زیادی به فن پرت دارد ولی در موقعیت‎های مختلف به کرا می‌روند(فن پرت در زمان‎های غیر تکراری و 4 برآورد زمانی)(فن بحرانی در زمان‎های تکراری  و کار‎های تکراری و یک مسیر زمانی مشخص می‌شود)
محدودیت‎های فن پرت و مسیر بحرانی:1جوابگوی همه‎ی مسائل مدیران نیستند2هزینه ایجاد سیستم‎ها زیاد است مزایا:بهبود ارتباطات،مقایسه بدیل‎ها،ایجاد انعطاف در برنامه،نمایش روابط میان کارها و امکان برنامه ریزی اثر بخش.
ابعاد و جنبه‎های گوناگون برنامه ریزی در سازمان‎ها:1 موضوع برنامه ریزی2نوع برنامه 3ویژگی‎های برنامه 4سطوح برنامه ریزی 5 طول برنامه

تلخیص از، مبانی سازمان و مدیریت - علی رضاییان

سایر اطلاعات:
کد مطلب: h2c4b
وضعیت مطلب: فعال
گروه اصلی: آموزشی     زیرگروه: کسب و کار

دفعات بازدید: 29    
محبوبیت: 5   (کمترین=0 و بیشترین=5)    تعداد شرکت کننده در نظر سنجی مجبوبیت: 
تاریخ ثبت: 1402/5/9 ب.ظ 6:54:20


لینک صفحه ی مطلب: https://tadanesh.ir/t?c=h2c4b


هم گروهی ها
در این جا چارچوبی را طرحی و ارائه کرده ایم که بسیاری از ابعاد فرهنگی (مفید برای مدیران) را خلاصه و دسته بندی می‌کند. تنها راه شناخت این ابعاد فرهنگی، تفسیر الگوها و ...
فناوری اطلاعات تاثیرات شگرفی روی افراد، سازمان‌ها و جوامع داشته است که بعضاً مثبت یا منفی بوده است. جهانی سازی و ارتباطات سبب تغییر راه‌ها وروش‌هایی شده که ...
مسئله ایجاد هماهنگی در حوزه‌ی استراتژی اطلاعات همیشه و به غلط به عنوان ضرورتی برای ایجاد هماهنگی میان فنّاوری اطلاعات با استراتژی کلان قلمداد گردیده است. مدارک و ...
در جنگ امنیت رایانه‌ای عمدتا تصور بر آن است که افرادی که درون شرکت کار می‌کنند در جبهه بنگاه هستند و خطر حقیقی از جانب کسانی است که بیرونی هستند و جزء بنگاه نیستند ...
مدیریت فراگرد به کارگیری کارا و اثربخش نیروهای انسانی و مادی در جهت ارزش‎های پذیرفته شده در جامعه از طیق برنامه ریزی، بسیج مناابع و امکانات،هدایت و کنترل عملیات ...
خلاقیت:به کارگیری توانایی‎های ذهنی برای ایجاد یک فکر یا مفهوم جدید.مسئله اصلی در اینجا اهمیت تفکر است.تداوم حیات سازمان‎ها به قدرت بازسازی آن‎ها بستگی دارد و ...
مسئله یابی: فراگرد شناسائی مسائل و تعریف و اولویت بندی آنها را گویند.فراگرد مسئله یابی: 1. رویه مستقیم    2. رویه غیر مستقیمرویه مستقیم: از طریق 1.بررسی روند گذشته :بر ...
فراگرد سازماندهی رسمی:مرحله اول،تقسیم کل سازمان و تقسیم بندی افقی. مرحله دوم، تقسیم بندی عمودیدر مرحله اول و دوم، ابتدا وظایف کل سازمان به وظایف جزئی تقسیم ...
هماهنگی: فراگردی است که طی آن همه بخش‎های تشکیل دهنده یک کل برای رسیدن به هدف مشترک از طریق سلزکار‎های ساختاری و رفتاری ترکیب می‌شوند.همواره میان نیرو‎های ...
مدیریت منابع انسانی بر مسئولیت مدیران برای تجهیز سازمان با کارمندان توانمند و حصول اطمینان از مطلوبیت به کارگیری استعداد‎های آنان دلالت دارد. مراحل عمده فراگرد ...