امیدواریم مطالب و محصولات ارزشمندی در اختیار شما عزیزان قرار داده باشیم.

search

معنای سیراب شدن مؤمنین و سالکان از چشمه های بهشتی


توضیحات کوتاه:

قرآن کریم در خصوص رابطه متقین و علوم و معارف الهی می فرماید: «إن المتقین فی جنات و عیون؛ به درستی که مردم با تقوی، در بهشت هایی و چشمه های آبی مسکن دارند.» (حجر/ 45 و ...


توضیحات:

قرآن کریم در خصوص رابطه متقین و علوم و معارف الهی می فرماید: «إن المتقین فی جنات و عیون؛ به درستی که مردم با تقوی، در بهشت هایی و چشمه های آبی مسکن دارند.» (حجر/ 45 و ذاریات/ 15)
یک وقت علوم الهیه و معارف ربانیه ، پاک و بدون شائبه دخالت آراء و افکار شخصی است؛ در این صورت به صورت آب صاف و زلال چون اشک چشم در عالم ملکوت متجلی می گردد؛ چون مقربان درگاه خدا از چشمه های معارف ، علوم را بیرون می کشند و در می آورند، و با فکر و ذکر و عبادت و عبودیت و تسلیم و رضا و تفویض ، آن علوم و معارف را با بیداری و عبادت در شب های تار و با روزه و مجاهدت در روزهای گرم ، چون چشمه پر لمعانی که به دست کنکاش چکش و پتک و قلم بیرون می آورند، با کنکاش عقل نظری و علمی از زوایای غیبت و از پشت پرده های آمال و آرزوها بیرون می آورند؛ آری چنین است که: «عینا یشرب بها عباد الله یفجرونها تفجیرا؛ چشمه ای است که از آن ، مقربان از بندگان خدا می آشامند، و آن چشمه را به طور متین و استوار شکافته و منفجر می کنند، و آبش را ظاهر می سازند.» (دهر/ 6)
«عینا یشرب بها المقربون؛ چشمه ای است که از آن مقربان درگاه الهی فقط می آشامند.» (مطففین/ 28)

تجلی ملکوتی نهرهای بهشتی در این دنیا
نهرهای چهارگانه بهشت که عبارت است از: نهر شیری که طعم آن تغییر نکرده است ، و نهر آب غیر متعفن و بدبو، و نهر عسل تصفیه شده ، و نهر خمر و شرابی که برای نوشندگان لذت بخش است ، عبارت است از:
تجلی و ظهور ملکوتی علومی که در مبتدیان راه سیر و سلوک ، و ضعفای از راه پیمایان سبیل الی الله پیدا می شود؛ چون شیر غذای کودک است؛ و از علوم خالص و معرفت بی شائبه خدا، چون حیات دل به علم و معرفت است . و عدم تغییر و تعفن راجع به عدم آلودگی آن علوم به افکار و آراء نفسانیه و شیطانیه است. و از واردات عالم قدس و بارقه های نورانی و لذت هایی که در حالات مختلف برای متوسطین در راه خدا پیدا می شود، و آنان را به ذوق و وجد و توجه می آورد. و تصفیه آن عبارت است از عدم کدورت آن علوم ، به مواد شمعی و موم که به واسطه تسویلات نفس احیانا پیدا می شود؛ و از تجلیات جمال و عشق به ذات لایزالی که سالک هستی خود را فراموش می کند و محو در انوار او می شود. و چون تجلی جلال گردد، و سالک را از تمام تعلقات دنیویه از مال و تعین و حب جاه و هستی پاک کند آن را شراب طهور خوانند.
«و سقیاهم ربهم شرابا طهورا؛ و پروردگار آنها به آنان از شراب طاهر و طاهر کننده آشامانید و سیراب کرد.» (دهر/ 21)
زیرا طهور نه تنها به معنای پاک است ، که به معنای پاک کننده است؛ و این علوم و معارف جلالیه یکباره هستی سالک را در برابر عظمت و قهاریت و کبریائیت حضرت حق، می سوزاند و نابود می کند.
حافظ شیرازی از آن به شراب تلخ تعبیر کرده است ، آنجا که گوید:
شراب تلخ می خواهم که مردافکن بود زورش *** که تا یکدم بیاسایم ز دنیا و شر و شورش
و همین جذبات جلالیه است که بسیار ذی قیمت است ، و نتیجه و حاصل یک عمر سلوک را که وصول به مقام فناء فی الله است متحقق می سازد؛ چنانکه در کلمات آمده است: «جذبه من جذبات الحق توازی عباده الثقلین؛ یک کشش از کشش های حضرت خداوند رحمان ، برابر با عبادت جن و انس است .»
اگر این علوم و معارف توأم با حرارت طلب باشد و پیوسته عشق در سالک زنده باشد، قدری از ماده زنجبیل که ماده گرمی است ، به آن علوم ضمیمه می شود: «و یسقون فیها کأسا کان مزاجها زنجبیلا؛ و در آن بهشت آشامانیده می شوند از کاسه های شرابی که با آن زنجبیل ممزوج شده است .» (دهر/ 17)
و چون خداوند بخواهد قدری آنان را آرامش بخشد و به واسطه تجلیات جمال ، سکونی پیدا کنند، از چشمه کافور که ماده خنک و سردی است ، در کأس آنان می ریزد: «إن الابرار یشربون من کأس کان مزاجها کافورا؛ به درستی که ابرار از کاسه هایی می آشامند که در آن کافور ریخته و ممزوج شده است .» (دهر/ 5)
همچنانکه اگر اجمال ادراک علوم توأم با انکار و جحود و استکبار باشد، آن علوم به صورت آب های داغ و گداخته در کام آنان ریخته می شود، که جز زیادی تشنگی و حدت و سوزندگی اثری ندارد.
«تصلی نارا حامیه* تسقی من عین انیه؛ و در قیامت ، دسته ای که عذاب آنان را فرا گیرد و چهره هایشان را درهم شکند و ذلیل کند، به آتش گداخته دوزخ می سوزند و از چشمه آب گرم و سوزنده می نوشند.» (غاشیه/ 4- 5)

منابع
سید محمدحسین حسینی طهرانی- معادشناسی- جلد 9 صفحه 458-453

سایر اطلاعات:
کد مطلب: x1358
وضعیت مطلب: فعال
گروه اصلی: آموزشی     زیرگروه: عمومی

دفعات بازدید: 5    
محبوبیت: 4   (کمترین=0 و بیشترین=5)    تعداد شرکت کننده در نظر سنجی مجبوبیت: 
تاریخ ثبت: 1401/10/13 ق.ظ 8:33:30


لینک صفحه ی مطلب: https://tadanesh.ir/t?c=x1358


هم گروهی ها
مثل فوق العاده عالی ای در زمینه تضادهای درونی انسان در مثنوی مولوی آمده است و واقعا مولوی عجیب است در نشان دادن این جور مسایل روحی و معنوی. در همین زمینه ها بعد که می ...
یکی از علومی که در دامن فرهنگ اسلامی زاده شد و رشد یافت و تکامل پیدا کرد علم عرفان است. درباره عرفان از دو جنبه می توان بحث و تحقیق کرد: یکی از جنبه اجتماعی و دیگر از ...
درباره حقیقت و ماهیت انسان، اختلاف نظرهایی وجود دارد. به طور کلی دو نظریه اساسی در مقابل یکدیگر قرار گرفته اند: نظریه روحیون و نظریه مادیون. بر اساس نظریه روحانیون، ...
چیزهایی که به آنها ارزشهای انسانی گفته می شود و معنویات انسانی و ملاک انسانیت انسان است شامل خیلی چیزهاست ولی می توان همه ارزشها را در یک ارزش خلاصه کرد و آن ارزش، ...
دواوین عرفانی در شعر فارسی زیاد است، ولی نه خیلی زیاد و آنهایی که واقعا عرفان شناخته شده است به معنی اینکه تلقی دیگران این بوده است که گوینده واقعا مرد عارفی بوده است ...
قرآن در آیه هجرت مطلب را به شکلی ذکر کرده است که برای بعضی که به اصطلاح یکنوع تصوف های افراطی دارند، حتی سوء تفاهم به وجود آورده به این معنی که اصلا آیه را به طور دیگری ...
در این مرحله می توانیم مالک خاطرات نفس خودمان، خاطرات ضمیر خودمان (باشیم)، این مسأله را کاملا توجه بفرمایید. همانهایی از ما که مالک چشم خودمان هستیم، مالک زبان ...
شیخ حسنعلی (مقدادی) اصفهانی به نخودکی معروف است. در نیمه ماه ذی القعده سال 1279 ه. ق در اصفهان در محله جهابناره متولد شد. پدرش علی اکبر مقدادی اصفهانی، مردی زاهد و متقی و ...
یکی از ابزارهای شناخت ابزار دل است، دل به اصطلاح عرفانی نه اصطلاح قرآنی. قرآن هم گاهی به این معنا اطلاق می کند، ولی این اصطلاح خاص، اصطلاح عرفا است. آیا دل یک ابزار ...
از آن جا که قرآن و سنت جزو منابع عرفان اسلامی هستند، بدیهی است که عرفان اسلامی برتری خاصی نسبت به سایر مکاتب داشته باشد که این نکته با نظری اجمالی، به برخی از مکاتب ...