ذکر، عبادت و بندگی

حدیث1
قال الامام علی - علیه السّلام - : اَلْعِبادَةُ الْخالِصَةُ اَنْ لایَرجُوَا الرَّجلُ اِلاّ رَبَّهُ وَ لا یَخافُ اِلاّ ذَنْبَهُ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: عبادت خالص آن است که آدمی جز به پروردگار خویش امید نبندد و جز از گناه خویش نترسد.
«غررالحکم، ح 2128»
حدیث2
قال الامام علی - علیه السّلام - : اَلاِخلاصُ عِبادَةُ الْمُقَرَّبینَ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: اخلاص، عبادت مقربان الهی است.
«غررالحکم، ح 197»
حدیث3
قال الامام علی - علیه السّلام - : الاخلاصُ مِلاکُ العِبادَةِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: اخلاص، ملاک و معیار عبادت است.
«غررالحکم، ح 859»
حدیث4
سول الله صلی الله علیه و آله و سلم :
آفَةُ العِبادَةِ الفَترَةُ ؛
آفت عبادت ، سستی است .
المحاسن ، ج 1 ، ص 17 .
حدیث5
قال الإمام الصادق - علیه السلام - : أمر الله إبلیس بالسجود لآدم، فقال: یا رب وعزتک إن أعفیتنی من السجود لآدم لأعبدنک عبادة ما عبدک أحد قط مثلها، قال الله جل جلاله: إنی احب أن اطاع من حیث ارید.
امام صادق - علیه السلام - فرمودند: خداوند به ابلیس دستور داد بر آدم سجده کند. او گفت: پروردگارا! سوگند به عزتت که اگر مرا از سجده بر آدم معاف داری تو را چنان پرستشی کنم که هرگز کسی مانند آن تو را نپرستیده باشد. خداوند جل جلاله فرمودند: من دوست دارم آن گونه که اراده می کنم اطاعت شوم.
«بحار الأنوار، ج 63، ص 250»
حدیث6
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : تَرکُ العِبَادَةِ یُقسِی القَلبَ تَرکُ الذِّکرِ یُمِیتُ النَّفسَ.
پیامبر اکرم - صلی الله علیه و آله - فرمودند: ترک عبادت، دل را سخت می کند، رها کردن یاد خدا، جان را می میراند.
«تنبیه الخواطر، ج 2، ص 120»
حدیث7
امام صادق(علیه السلام) فرمودند:
لو کان عند الله عباده تعبد بها عباده المخلصون أفضل من الشکر علی کل حال لأطلق لفظه فیهم من جمیع الخلق بها فلما لم یکن أفضل منها خصها من بین العبادات و خص أربابها، فقال تعالی(و قلیل من عبادی الشکور):
اگر نزد خداوند عبادتی بهتر از شکر گزاری در همه حال بود که بندگان مخلصش با آن عبادتش کنند، هر آینه آن کلمه را درباره همه خلقش به کار می برد، اما چون عبادتی بهتر از آن نبود از میان عبادات آن را خاص قرار داد و صاحبان آن را ویژه گردانید و فرمود: (و اندکی از بندگان من سپاسگزارند).
مصباح الشریعه ص 24
حدیث8
امام صادق(علیه السلام) فرمودند:
إنا نأمر صبیاننا بتسبیح فاطمه علیها السلام کما نأمرهم بالصلاه فالزمه فإنه لم یلزمه عبد فشقی؛
ما همان گونه که فرزندان خود را به نماز وا می داریم به تسبیح حضرت فاطمه(سلام الله علیها) وادار می سازیم پس به آن پایبند باش که هرکس به آن پایبند شود، بدبخت نخواهد شد.
کافی 3/343/13
حدیث9
رسول اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
یقول الله عزوجل إذا کان الغالب علی العبد الاشتغال بی، جعلت بغیته و لذته فی ذکری فإذا جعلت بغیته و لذته فی ذکری عشقنی و عشقته فإذا عشقنی و عشقته رفعت الحجاب فیما بینی و بینه و صیرت ذلک تغالبا علیه لا یسهو إذا سها الناس اولئک کلامهم کلام الأنبیاء اولئک الأبطال حقاً.
خدای عزوجل می فرماید: هرگاه یاد من بر بنده ام غالب شود، خواهش و خوشی او را در یاد خود قرار دهم و چون خواهش و خوشی او را در یاد خود قرار دهم عاشق من شود و من نیز عاشق او گردم و چون عاشق یکدیگر شدیم حجاب میان خود و او را بردارم و عشق خود را بر جان او چیره گردانم، چندان که مانند مردم دچار سهو و غفلت نمی شود، سخن اینان سخن پیامبران است، اینان براستی قهرمانند.
کنزالعمال 1/433/1872
حدیث10
امام باقر(علیه السلام) فرمودند:
ذکر اللسان الحمد و الثناء و ذکر النفس الجهد و العناء و ذکر الروح الخوف و الرجاء و ذکر القلب الصدق و الصفاء و ذکر العقل التعظیم و الحیاء و ذکرالمعرفه التسلیم و الرضا و ذکر السر الرؤیه و اللقاء؛
ذکر زبان حمد و ثناء، ذکر نفس سختکوشی و تحمل رنج، ذکر روح بیم و امید، ذکر دل صدق و صفا، ذکر عقل تعظیم و شرم، ذکر معرفت تسلیم و رضا و ذکر باطن مشاهده و لقا است
مشکاه النوار ص 113
حدیث11
امام سجاد(علیه السلام) فرمودند:
إن قسوه البطنه و فتره المیله و سکر الشبع و عزه الملک مما یثبط و یبطیء عن العمل و ینسی الذکر؛
پرخوری و سستی اراده و مستی سیری و غفلت حاصل از قدرت، از عوامل بازدارنده و کند کننده در عمل است و ذکر(خدا) را از یاد می برد.
بحارالانوار 78/129/11
حدیث12
امام باقر(علیه السلام) فرمودند:
کأن المؤمنین هم الفقهاء أهل فکره و عبره، لم یصمهم عن ذکر الله ما سمعوا باذانهم و لم یعمهم عن ذکرالله ما رأوامن الزینه؛
گویا مؤمنان همان فقیهان(فرزانگان دین فهم) و اهل اندیشیدن و پند گرفتن هستند. شنیده های دنیوی، گوش آنها را از(شنیدن) یاد خدا کر نمی کند و زرق و برق دنیا چشم آنان را از یاد خدا کور نمی گرداند.
بحارالانوار 73/36/17
حدیث13
امام صادق(علیه السلام) فرمودند:
فی قوله تعالی: (لذکرالله أکبر) - : ذکرالله عند ما أحل و حرم؛
درباره آیه (یاد خدا بزرگتر است)-: به یاد خدا بودن در هنگام رو به رو شدن با حلال و حرام.
نورالثقلین 4/162/61
حدیث14
رسول اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
من آطاع الله عزوجل فقد ذکر الله و إن قلت صلاته و صیمامه و تلاوته للقرآن؛
هرکس خدای عزوجل را اطاعت کند خدارا یاد کرده است، هر چند نماز خواندن و روزه گرفتن و قرآن خواندنش اندک باشد.
بحارالانوار 77/86/3
حدیث15
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اذکروا الله ذکراً خالصاً تحیوابه أفضل الحیاه و تسلکوابه طرق النجاه؛
خدا را خالصانه یاد کنید تا بهترین زندگی را داشته باشید و با آن راه نجات و رستگاری را به پیمایید.
بحارالانوار 78/39/16
حدیث16
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
الذکر یونس اللب وینیر القلب و یستنزل الرحمه؛
یاد خدا عقل را آرامش می دهد، دل را روشن می کند و رحمت او را فرود می آورد.
غررالحکم 2/66/1858
حدیث17
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
ما مِن عَمَلٍ أفضَلَ یَومَ الجُمُعَةِ مِنَ الصَّلوةِ عَلی مُحَمَّدٍ و آلِهِ؛
در روز جمعه هیچ عملی برتر از صلوات بر محمد و خاندان او نیست.
الخصال، ص394
حدیث18
پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلّم) فرمودند:
قَولُ : «لا حَولَ ولا قُوّةَ إلاّ باللّه» فیهِ شِفاءٌ مِن تِسعَةٍ وتِسْعینَ داءً ، أدْناها الهَمُّ
جمله «لا حول ولا قوة الا باللّه» نود و نه درد را شفا می‌دهد که ساده‌ترین آنها اندوه است .
قرب الإسناد : 76 / 244 ، منتخب میزان الحکمه: 148
حدیث19
الإمام الصادق علیه‌السلام :
مَن قالَ بَعدَ صَلاةِ الصُّبحِ قَبلَ أن یَتَکَلَّمَ : «بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیمِ ، لا حَولَ ولاقُوَّةَ إلاّ بِاللّه العَلِیِّ العَظیمِ» یُعیدُها سَبعَ مَرّاتٍ ، دَفَعَ اللّه عَنهُ سَبعینَ نَوعاً مِن أنواعِ البَلاءِ ، ومَن قالَها إذا صَلَّی المَغرِبَ قَبلَ أن یَتَکَلَّمَ ، دَفَعَ اللّه عَنهُ سَبعینَ نَوعاً مِن أنواعِ البَلاءِ ؛ أهوَنُهَا الجُذامُ وَالبَرَصُ .
امام صادق علیه‌السلام :
هر کس پس از نماز صبح و پیش از آن که با کسی سخن بگوید ، هفت بار بگوید : «بِسْمِ اللّه الرَّحْمنِ الرَّحیمِ لا حَوْلَ وَلا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّه الْعَلِیِّ الْعَظیمِ» ، خداوند ، هفتاد گونه بلا را از او دفع کند ؛ و هر کس این [ذکر] را پس از نماز مغرب و پیش از آن که با کسی سخن بگوید ، بر زبان آورد ، خداوند ، هفتاد گونه بلا را که کمترین آنها جذام و پیسی است ، از او دور کند .
بحار الأنوار ، جلد 86 ، صفحه 95 ، حدیث 1 دانش نامه احادیث پزشکی : 1 / 490
حدیث20
قال الامام الرّضا - علیه السّلام - : مَن ذَکَرَ اللهَ و لم یَسْتَبِقْ الی لقائِهِ فَقد اسْتَهْزَءَ بِنَفْسِهِ.
امام رضا - علیه السّلام - فرمودند: کسی که خداوند را یاد کند و برای دیدار او شتاب نکند، خود را مسخره کرده است.
«بحار الانوار، ج 75، ص 356»
حدیث21
قال الامام الباقر - علیه السّلام - : لا یکتُب المَلَکُ الاّ ما سَمِعَ و قال اللهُ عزوجلّ و اذکر رَبَّکَ فی نَفْسِکَ تضّرعاً و خیفَةًفَلا یعلَمُ ثوابَ ذلک الذّکر ... .
امام باقر - علیه السّلام - فرمودند: ملائکه نمی نویسند مگر آن چه را می شنوند و خداوند عزوجل می فرماید: پروردگارت را در پیش خود با تضرع و زاری و از روی ترس یاد کن، پس ثواب چنین ذکری که در نفسِ انسان و پنهانی صورت گیرد را جز خدا کسی نمی داند، زیرا دارای ثواب بسیار بزرگی است.
«الکافی، ج 2، ص 502»
حدیث22
قال الامام الباقر - علیه السّلام - : مکتوب فی التوراةِ التی لَم تُغَیَّر ... فاوحی الله تعالی الیه: یا موسَی! اَنا جَلیسُ مَنْذَکرَنی.
امام باقر - علیه السّلام - فرمودند: در توراتی که تحریف نشده آمده است که، موسی - علیه السّلام - از پروردگارش درخواستی کرد. او به خدا عرض کرد، خداوندا تو به من نزدیک هستی تا با تو نجوا کنم (آهسته سخن گویم) و یا از من دوری تا فریاد بزنم. خداوند به او وحی نمود: ای موسی! من همنیشن کسی هستم که مرا یاد کند.
«الکافی، ج 2، ص 496»
حدیث23
قال الامام الصادق - علیه السّلام - : ما مِنْ مجلسٍ یَجتَمِعُ فیهِ ابرارٌ و فُجّارٌ فیقومونَ عَلی غیر ذِکرِ اللهِ الاّ کانَ حَسْرَةًعلیهم یومَ القیامَةِ.
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: هیچ مجلسی نیست که در آن نیکوکاران و بدکاران جمع شوند و بدون ذکر و یادِ خدا برخیزند، جز اینکه در روز قیامت مایه افسوس و حسرت آنان باشد.
«مرآة العقول، ج 12، ص 120»
حدیث24
قال الامام الصادق - علیه السّلام - : من اکثَرَ ذکرَ اللهِ عزّوجلَّ اَظلَّهُ اللهُ فی جَنّتِهِ.
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: هر کسی که خداوند را بسیار یاد کند، خداوند در بهشت او را در سایه رحمت خویش قرار می دهد.
«الکافی، ج 2، ص 500»
حدیث25
قال الامام الصادق - علیه السّلام - : یموتُ المومِنُ بکلّ مِیتةٍ الاّ الصّاعقةَ لا تاخذُهُ و هُوَ یذکر اللهَ عزّوجلَّ.
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: انسان مؤمن با هر مرگی از دنیا می رود به غیر از صاعقه آسمانی، زیرا صاعقه، مومنی را که در حال ذکر خداوند است، فرا نمی گیرد.
«الکافی، ج 2، ص 500»
حدیث26
قال الامام الصادق - علیه السّلام - : الذّاکِرُ لِلّهِ عزّوجلَّ فیِ الغافلینَ کالمُقاتلِ فِی المُحاربینَ.
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: کسی که در میان غفلت کنندگان از یادِ خداوند، به یادِ او باشد، همانند کسی است که در صف رزمندگان، در راه خدا نبرد می کند.
«الکافی، ج 2، ص 502»
حدیث27
قال الامام الصادق - علیه السّلام - : ان الله عزوجلّ یقول: مَنْ شَغَلَ بذِکْرِی عن مَسْألَتی اعطیتُهُ افضَلَ ما اُعْطیِ من سألنی.
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: کسی که ذکر و یاد من او را از بیانِ درخواست و حاجتِ خود باز دارد، به او بهتر از آن چیزی را که به درخواست کننده عطا می کنم، عطا خواهم نمود.
«بحار الانوار، ج 93، ص 158»
حدیث28
قال الامام الصادق - علیه السّلام - : قال الله تعالی لموسی - علیه السّلام - : أکثِر ذکری باللیّلِ و النّهارِ و کُنْ عند ذکری خاشعاً.
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: خداوند متعال به حضرت موسی - علیه السّلام - فرمودند: ذکر من را در شب و روز زیاد بگو و هنگام گفتن ذکر من خاشع باش.
«بحار الانوار، ج 93، ص 162»
حدیث29
قال الامام الصادق - علیه السّلام - : شیعتُنا الّذین اذا خَلَوا ذَکروا اللهَ کثیراً.
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: شیعیان کسانی هستند که در وقت تنهائی و در خلوتِ خویش، بسیار خدا را یاد می کنند.
«بحار الانوار، ج 93، ص 162»
حدیث30
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: کسی که به یاد خدا مشغول گردد، خداوند او را به نیکوئی یاد می کند.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3627»
حدیث31
قال الامام علی - علیه السّلام - : مَنْ ذَکَرَ اللهَ سبحانَهُ احیَی اللهُ قَلْبَهُ و نَوَّرَ عَقْلَهُ و لُبَّهُ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: کسی که خداوند سبحان را یاد کند، خدا قلبش را زنده می گرداند و عقل و خردِ او را روشن و نورانی می نماید.
«تصنیف غرر الحکم، ص 189، ح 3645»
حدیث32
قال الامام علی - علیه السّلام - : ذکرُ اللهِ مَطْرَدَةُ الشیطان.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: ذکر خدا، موجب رانده شدن شیطان می گردد.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3614»
حدیث33
قال الامام علی - علیه السّلام - : بذکرِ الله تُستَنْزَلُ الرّحمةُ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: به واسطه ذکر خدا، رحمت پروردگار نازل می گردد.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3612»
حدیث34
قال الامام علی - علیه السّلام - : ذکرُ اللهِ دواءُ اعلال النّفوسِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: ذکر خدا، دوایِ بیماری های جانهاست.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3619»
حدیث35
قال الامام علی - علیه السّلام - : اُذکُروا اللهَ فی کلِّ مکانٍ فَانَّهُ معکُم.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: خداوند را در همه جا یاد کنید که او در همه جا و در همه حال با شما می باشد.
«بحار الانوار، ج 90، ص 54»
حدیث36
قال الامام علی - علیه السّلام - : اِنَّ اولیاءَ اللهِ لَاَکْثَرُ النّاسِ لَهُ ذکراً و اَدْوَمهُم لَهُ شکراً وَ اعظَمُهُم علی بلائِهِ صَبراً.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: همانا دوستان خدا، بیشتر از دیگران خدا را یاد می کنند و شکرگزارترین آنها هستند و بیشتر از دیگران بر بلاء و سختی، صبر می نمایند.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3606»
حدیث37
قال الامام علی - علیه السّلام - : اِشْحَنِ الخَلْوَةَ بالذِّکْرِ و أصحَبَ النِّعَمَ بالشُّکرِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: خلوت و تنهائی خویش را با ذکر خداوند پربار نما و نعمتها را با شکر و سپاس همراه گردان.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3606»
حدیث38
قال الامام علی - علیه السّلام - : استَدیموا الذّکرَ فاِنَّهُ یُنیرُ القَلبَ و هُوَ افضَلُ العبادَةِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: پیوسته به یاد خدا باشید و ذکر او را بگوئید، پس به درستی که ذکر خدا دل را روشن می نماید و برترین عبادت است.
«تصنیف غرر الحکم، ص 189، ح 3654»
حدیث39
قال الامام علی - علیه السّلام - : الذّکرُ مجالَسَةُ المحبوبِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: ذکر و یاد پروردگار، همنشینی با محبوب (خدا) است.
«غرر الحکم، ج 1، ص 15»
حدیث40
قال الامام علی - علیه السّلام - : ذکرُ اللهِ نورُ الایمانِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: یاد خدا، نور ایمان است.
«بحار الانوار، ج 93، ص 89»
حدیث41
قال الامام علی - علیه السّلام - : الذّکرُ ذکران: ذکرُ الله عزّوجلّ عند المُصیبةِ و افضَلُ من ذلکَ ذکرُ اللهِ عندَما حرّم الله علیک فیکونُ حاجزاً.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: ذکر خداوند بر دو گونه است: 1. ذکر و یاد خداوند عزوجل در هنگام مصیبت. 2. بهتر از آن ذکر و یاد خداوند در برابر چیزی است که بر تو حرام نموده است که آن ذکر مانع از ارتکاب حرام می گردد.
«مشکاة الانوار، ص 145»
حدیث42
قال الامام علی - علیه السّلام - : اصلُ صَلاحِ القَلبِ اِشتغالُهُ بذکرِ الله.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: اساس و ریشه پاکی و اصلاح قلب، مشغول نمودنِ آن به ذکر خداوند است.
«بحار الانوار، ج 93، ص 188»
حدیث43
قال الامام علی - علیه السّلام - : کلُّ قَولٍ لیسَ للهِ فیهِ ذکرٌ فَلَغْوٌ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: هر سخنی که در آن ذکر و یاد خدا نباشد، لغو و بیهوده است.
«بحار الانوار، ج 74، ص 419»
حدیث44
قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ : مَنْ اَصْغی الی ناطقٍ فَقَدْ عبدهُ، فان کان النّاطِقُ عَنِ اللهِ فقَد عبدالله و ان کانَ النّاطِقُ عن ابلیسَ فقد عَبَد ابلیس.
امام صادق ـ علیه السّلام ـ فرمودند: کسی که به سخن گوینده ای گوش فرا داده (و اطاعت کند)، به تحقیق عبادت و بندگی او را کرده است، پس اگر گوینده، سخن الهی بگوید، در حقیقت خداوند را عبادت کرده و اگر سخن شیطانی را بر زبان جاری کند، پس او بندگیِ شیطان را کرده است.
«بحار الانوار، ج 72، ص 268»
حدیث45
قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ : علیک بالجدِّ و لا تُخرجَنَّ نفسَکَ من حدِّ التَّقصیر من عبادةِ اللهِ و طاعتهِ، فانّ الله تعالی لا یُعْبَدُ حقَّ عبادَتِهِ.
امام صادق ـ علیه السّلام ـ فرمودند: در عبادت و بندگی خداوند کوشا باش و همواره خود را در عبادت و اطاعتِ او مقصر بدان، زیرا عبادتی که شایستة ذات حق و نعمت های بی شمار او باشد، به جا آورده نخواهد شد.
«الکافی، ج 2، ص 72»
حدیث46
قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ : لا تُکرِهوا الی انفسکُم العبادةَ.
امام صادق ـ علیه السّلام ـ فرمودند: عبادت (مستحبی) را بر خود تحمیل نکنید.
«الکافی، ج 2، ص 86»
حدیث47
قال الامام الحسین ـ علیه السّلام ـ : مَنْ عَبَداللهَ حقَّ عبادَتهِ، آتاهُ اللهُ فوقَ امانیهِ و کفایَتِهِ.
امام حسین ـ علیه السّلام ـ فرمودند: هر کس خداوند متعال را آن طور که شایستة عبادت و بندگی است، عبادت کند، خداوند متعال او را به بهترین آرزوهایش می رساند و امور زندگی او را کفایت می کند.
«بحار الانوار، ج 68، ص 183»
حدیث48
قال الامام الحسنُ المجتبی ـ علیه السّلام ـ : مَنْ عَبَّدَ اللهَ عبَّدَ اللهُ لَهُ کُلَّ شیءٍ.
امام حسن مجتبی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: کسی که خداوند را عبادت و بندگی نماید، خداوند متعال همة موجودات را بنده و مطیع او می گرداند.
«بحار الانوار، ج 68، ص 184»
حدیث49
قالَتْ فاطمةُ ـ سلام الله علیها ـ : مَنْ أصعَدَ الی اللهِ خالِصَ عبادَتهِ اهبطَ اللهُ لَهُ افضَلَ مصلَحَةِ.
حضرت فاطمه زهرا ـ سلام الله علیها ـ فرمودند: هر کس عبادات و کارهای خود را خالصانه برای پروردگار خویش انجام دهد، خداوند بهترین مصلحت ها و برکات خویش را برای او تقدیر نموده و نازل می کند.
«بحار الانوار، ج 67، ص 249»
حدیث50
قال الامام الرّضا ـ علیه السّلام ـ فی بیانِ علّةِ العبادةِ: فإن قالَ قائل فَلِمَ تعبّدهُم؟ قیلَ: لئلاّ یکونوا ناسینَ لذکِرِهِ و لا تارکینَ لادَبهِ و لا لاهینَ عن امرِهِ و نهیِهِ ... .
امام رضا ـ علیه السّلام ـ در بیان علت تشریع عبادات فرمودند: اگر کسی بگوید: چرا خداوند متعال، انسان را دعوت به عبادت و اطاعتِ خویش کرده است؟ گفته شود: آنان را به عبادت دعوت نمود تا یاد خدا را فراموش نکنند، ادب پروردگار خویش را ترک نکرده و نسبت به دستورات و نواهی او بی تفاوت نگردند، زیرا خیر و مایة حیات آنان در این دستورات است. پس اگر از عبادت خدا روی گردان شوند، زمان درازی بر ایشان بگذرد و دلهایشان سخت و قسی گردد.
«عیون اخبار الرضا ـ علیه السّلام ـ، ج 2، ص 102»
حدیث51
قال الامام الرضا ـ علیه السّلام ـ : اوّلُ عبادةِ اللهِ معرِفَتُه و اصلُ معرفةِ الله توحیدُهُ.
امام رضا ـ علیه السّلام ـ فرمودند: نخستین گام در عبادت پروردگار، شناخت خداست و اساس و پایة شناخت خدا، یگانه دانستن اوست.
«عیون اخبار الرضا ـ علیه السّلام ـ، ج 1، ص 12»
حدیث52
قال الامام الرّضا ـ علیه السّلام ـ : انّ اشدَّ العبادةِ الوَرعُ.
امام رضا ـ علیه السّلام ـ فرمودند: دشوارترین عبادت، تقوی و پرهیزگاری است.
«تفسیر نورالثقلین، ج 1، ص 30»
حدیث53
قال الامام العسکری ـ علیه السّلام ـ : لَیسَت العِبادَةُ کثرةُ الصّیامِ و الصّلوةِ و انّما العبادَةُ کثرةُ التّفکُّر فی امرِ الله.
امام حسن عسگری ـ علیه السّلام ـ فرمودند: عبادت در زیاد انجام دادن نماز و روزه نیست، بلکه عبادت تفکر و اندیشه بسیار در قدرت بی منتهای پروردگار و آفریده های اوست.
«مستدرک الوسائل، ج 11، ص 184»
حدیث54
قال الامام السجّاد ـ علیه السّلام ـ : نظرُ المومنِ فی وَجهِ اخیهِ المومنِ لِلمَودَّةِ و المَحَبَّةِ لَهُ عبادَةٌ.
امام سجاد ـ علیه السّلام ـ فرمودند: نگاه کردن مؤمن به صورت برادر مؤمن خویش از روی علاقه و محبّت به او، عبادت است.
«تحف العقول، ص 204»
حدیث55
قال الامام الحسین ـ علیه السّلام ـ : انّ قوماً عَبَدُوا اللهَ رغبةً فتلکَ عبادة التُّجارِ و انَّ قوماً عبدوا اللهَ رَهبةً فتِلکَ عبادةُ العبیدِ و انّ قوماً عَبَدُوا اللهَ شکراً فتلک عبادةُ الاَحرارِ وَ هی افضَلُ العبادةِ.
امام حسین ـ علیه السّلام ـ فرمودند: همانا عده ای خداوند را به جهت میل به بهشت عبادت می کنند، که این عبادت تجّار است و عده ای نیز خداوند را به جهت ترس از عذاب عبادت می کنند که این عبادت بردگان است و عده ای هم خداوند را به جهت شکر و سپاس (و از روی معرفت عبادت می کنند)، پس اینگونه عبادت نمودن، عبادتِ آزادگان است که بهترینِ عبادت ها است.
«تحف العقول، ص 177»
حدیث56
قال الامام الباقر ـ علیه السّلام ـ : لایکونُ العبدُ عابداً للهِ حقَّ عبادتهِ حتّی ینقَطِعَ عَنِ الخلقِ کُلِّهم ... .
امام باقر ـ علیه السّلام ـ فرمودند: هیچ بنده ای به مقام بندگی و عبودیت حقیقی پروردگار نمی رسد، مگر اینکه از همة خلائق قطع امید نموده و تنها به خداوند امیدوار باشد.
«تنبیه الخواطر، ص 427»
حدیث57
قال رسول الله - صلّی الله علیه و آله - : العبادةُ معَ أکل الحرامِ کالبِناءِ علی الرَّملِ.
رسول خدا - صلّی الله علیه و آله - فرمودند: عبادت کردن همراه با خوردن مال حرام، مانند ساختن بنایی بر روی شن است.
«بحارالانوار، ج 103، ص12»
حدیث58
قال رسول الله ـ صلی الله علیه و آله ـ : تَفرُغُوا الطاعَةِ اللهِ وَ عبادَتهِ قبلَ انْ ینزِلَ بکمُ من البلاءِ ما یشغَلُکم عن العبادةِ.
پیامبر اکرم ـ صلی الله علیه و آله ـ فرمودند: قبل از اینکه بلاها و مشکلات زندگی شما را از عبادت باز دارد، (فرصت را غنیمت شمرده و) سعی و تلاش خود را متوجه عبادت و بندگی پروردگار نمائید.
«تنبیه الخواطر، ص 360»
حدیث59
قال رسول الله ـ صلی الله علیه و آله ـ : السّکینةُ زینَةُ العِبادةِ.
رسول اکرم ـ صلی الله علیه و آله ـ فرمودند: وقار و متانت، زیور و زینت عبادت است.
«بحار الانوار، ج 77، ص 131»
حدیث60
قال رسول الله ـ صلی الله علیه و آله ـ : لا عبادَةَ الاّ بیقینٍ.
رسول خدا ـ صلی الله علیه و آله ـ فرمودند: عبادت کامل نیست مگر اینکه از روی یقین (به پروردگار) باشد.
«بحار الانوار، ج 77، ص 169»
حدیث61
قال رسول الله ـ صلی الله علیه و آله ـ : العبادَةُ سبعونَ جزءً و افضَلُها جزءً طَلبُ الحلالِ.
رسول خدا ـ صلی الله علیه و آله ـ فرمودند: عبادت دارای هفتاد جزء است و برترین آنها به دست آوردن روزی حلال است.
«بحار الانوار، ج 103، ص 7»
حدیث62
قال رسول الله ـ صلّی الله علیه و آله ـ : اُعبُد اللهَ کَانّکَ تَراهُ فانْ کُنتَ لاتَراهُ فانّهُ یَراکَ.
رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ فرمودند: خدا را به گونه ای عبادت کن، مثل اینکه او را می بینی و اگر تو او را نمی بینی، همانا خداوند تو را می بیند.
«بحار الانوار، ج 77، ص 74»
حدیث63
قال رسول الله ـ صلّی الله علیه و آله ـ : النّظَرُ الی العالِمِ عبادةٌ و النّظَرُ الی الامامِ المقسِطِ عبادَةٌ و النَّظَرُ الیَ الوالدین بِرَأفَةٍ و رحمةٍ عبادةٌ ... .
رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ فرمودند: نگریستن به سیمای دانشمندان عبادت است، دیدن حاکم و رهبر عادل نیز عبادت است و نگاه از روی مهربانی و عطوفت به پدر و مادر و دیدن دوستی که برای خدا دوستش می داری، اینها نیز عبادت است.
«بحار الانوار، ج 74، ص 73»
حدیث64
قال رسول الله ـ صلّی الله علیه و آله ـ : أفْضَلُ النّاسِ مَنْ عشَق العبادة فَعانَقَها و احبَّها بقلبِهِ و باشَرَها بجَسَدِهِ و تَفزَّغَ لَها ... .
رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ فرمودند: با فضیلت ترین مردم، کسی است که به عبادت عشق می ورزد، پس عبادت را در آغوش می کشد و قلباً آنرا دوست داشته، اعضاء و جوارحش را به آن مشغول می کند و تمامی همّ و سعی خود را به آن متوجه کرده و به راحتی یا سختی های دنیا، اهمیت نمی دهد.
«الکافی، ج 2، ص 83»
حدیث65
قال رسول الله ـ صلّی الله علیه و آله ـ : مَنْ اَتی بما افْترضَ اللهُ علیهِ، فهوَ مِنْ اعْبدِ النّاس.
رسول اکرم ـ صلّی الله علیه و آله ـ فرمودند: کسی که تکالیف واجبش را انجام دهد، پس او از جمله عابدترین مردم است.
«بحار الانوار، ج 77، ص 45»
حدیث66
قال رسول الله ـ صلّی الله علیه و آله ـ : اعظَمُ العبادةِ اجراً اخفاها.
رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ فرمودند: بزرگترین عبادات از نظر پاداش، پنهان ترین آنهاست.
«بحار الانوار، ج 75، ص 251»
حدیث67
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : الجودُ فی اللهِ عبادةُ المُتَقَرّبینَ.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: بخشش در راه خدا، عبادت مقرّبان و نزدیکان به خداوند است.
«غرر الحکم، ح 8442»
حدیث68
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : قالَ رسولُ اللهِ ـ صلی الله علیه و آله ـ : قَالَ اللَّهُ تَعَالَی لَهُ فِی لَیلَةِ المِعرَاجِ یَا أَحمَدُ لَیسَ شَی‌ءٌ مِنَ العِبَادَةِ أَحَبَّ إِلَیَّ مِنَ الصَّمتِ وَ الصَّومِ فَمَن صَامَ وَ لَم یَحفَظ لِسَانَهُ کَانَ کَمَن قَامَ وَ لَم یَقرَأ فِی صَلَاتِهِ ... .
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: پیامبر اکرم ـ صلی الله علیه و آله ـ فرمودند: خداوند متعال در شب معراج به او گفت: ای احمد، آیا می دانی چگونه می توان عابد حقیقی شد؟ حضرت پاسخ دادند؟ نمی دانم. خداوند فرمودند: هر گاه هفت صفت در انسان جمع شود: 1) تقوائی که او را از ارتکاب گناه باز دارد. 2) سکوتی که مانع از پرداختن به آنچه به او مربوط نیست، گردد. 3) ترسی که هر روز بر اشک و حزن او بیفزاید. 4) حیائی که در خلوت و تنهائی پروا کند. 5) خوردن مال حلال که برای ادامة حیات محتاج آن است. 6) دشمنی دنیا، که من آنرا دشمن دارم. 7) و دوستی با نیکان و صلحا از آن روی که من آنها را دوست دارم.
«مستدرک الوسائل، ج 9، ص 19»
حدیث69
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : کیفَ یَجِدُ لذّةَ العبادَةِ مَن لا یصُومُ عن الهَوی.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: کسی که از دنباله روی هوی و هوس اباء ندارد، چگونه می تواند لذّت عبادت را درک کند.
«غرر الحکم، ص 199، ح 3938»
حدیث70
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : زینُ العبادَةِ الخشوعُ.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: خشوع و خضوع، زیور و زینت عبادتِ پروردگار است.
«غرر الحکم، ص 199، ح 3948»
حدیث71
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : التّفکرُ فی آلاءِ الله نعمَ العبادةِ.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: اندیشه و تامّل در نعمت های الهی، خوب عبادتی است.
«غررالحکم، ص 56، ح 534»
حدیث72
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : العبودیّةُ خمسةُ اشیاء: خَلاءُ البطْنِ و قرائةُ القرآنِ و قیام اللیّل و التضُّرُع عند الصُّبح و البکاءُ من خشْیة الله.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: عبودیت بر پنج رکن استوار است: 1. خالی ساختن شکم (از حرام) 2. قرائت قرآن 3. تهجّد و شب زنده داری 4. زاری و راز و نیاز با پروردگار در هنگام صبح 5. گریه از خوف خداوند.
«مستدرک الوسائل، ج 2، ص 294»
حدیث73
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : دوامُ العبادَةِ برهانُ الظَّفَر عَلَی السّعادةِ.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: عبادت مستمر، دلیل دست یافتن به سعادت است.
«غرر الحکم، ص 198، ح 3936»
حدیث74
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : اذا احبَّ اللهُ عبداً اّلْهَمَهُ حُسنَ العبادة.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: زمانی که خداوند بنده ای را دوست داشته باشد، نیکو عبادت کردن را به او الهام می کند.
«غرر الحکم، ص 198، ح 3935»
حدیث75
امام صادق - علیه السّلام - فرمودند: ذکر بر دو گونه است: ذکر خالص که دل با آن موافق باشد و ذکر بازدارنده (از یاد خدا) که یاد غیر خدا را در بردارد.
«بحار الانوار، ج 90، ص 159»
حدیث76
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : مَنْ اطاعَ اللهَ فَقَد ذکرَ الله و اِنْ قَلَّتْ صَلاتُهُ و صیامُهُ و تلاوَتُه و مَنْ عَصَی اللهَ فقد نَسِیَ الله ... .
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: کسی که خدا را اطاعت نماید، پس به تحقیق به یاد خدا بوده است، هر چند نماز و روزه و تلاوت قرآنش کم باشد و کسی که از اطاعت خداوند سرباز زند، پس به تحقیق خدا را فراموش نموده است، هر چند نماز و روزه و تلاوت قرآن زیاد انجام دهد.
«بحار الانوار، ج 93، ص 154»
حدیث77
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : قال الله عزّوجلّ: اذا ذَکَرَنی عبدی فی نفسِهِ ذَکرتُهُ فی نفسی و اذا ذَکَرَنی فی مَلاءٍ ذکرتُهُ فی ملاءٍ خیرٌ منهُ ... .
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: خداوند عزوجل می فرماید: چون بنده ام مرا در نفس خویش یاد کند، من نیز او را یاد می کنم و اگر در جمعی مرا یاد کند (و ذکر مرا بر زبان جاری کند)، من در جمعی بهتر از آن او را یاد می نمایم و چون به اندازه یک وجب به سوی من آید، من به مقدار یک ذراع به او نزدیک می شوم و اگر به اندازه یک ذراع به من تقرب بجوید، من به اندازه وسعت گشودن هر دو دست به او نزدیک می شوم و هنگامی که به سوی من گام بردارد، من به سویِ او می شتابم.
«محجة‌البیضاء، ج 2، ص 267»
حدیث78
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : اُذکُروا اللهَ عندَ همِّکَ اذا هَمَمْتَ و عندَ لسانکَ اذا حکَمْتَ و عندَ یَدِکَ اذا قَسَّمْتَ.
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: هنگامی که تصمیم به انجام کاری گرفتی و زمانی که با زبانت حکمی را می خواهی بیان کنی و هنگامی که با دست خویش می خواهی چیزی را (بین دیگران) تقسیم نمائی، خداوند را یاد کن.
«بحار الانوار، ج 74، ص 171»
حدیث79
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : لا تکثروا الکلامَ بغَیْرِ ذکرِ اللهِ فاِنَّ کَثْرَةُ الکلامِ بغیرِ ذکرِ اللهِ تُقسیِ القَلْبَ و انّابعَدَ النّاسِ من اللهِ القاسی القلبُ.
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: به غیر از ذکر خدا، سخنان دیگر را زیاد نگوئید، پس همانا پرگوئی اگر در غیر از ذکر خدا باشد، قلب را قسی و سخت می کند و کسی که سنگ دل باشد، دورترین مردم به خداوند است.
«مشکاة الانوار، ص 150»
حدیث80
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : مَنْ اَکْثَرَ ذکرَ اللهِ عزّوجلّ احَّبهُ اللهُ وَ مَن ذَکَرَ اللهَ کَثیراً کُتِبَتْ لَهُ بَراءَتانِ براءةٌ منالنّارِ و براءَةٌ من النّفاقِ.
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: کسی که زیاد ذکرِ خدا بگوید، خداوند او را دوست می دارد و کسی که زیاد به یادِ خدا باشد، خداوند دو برائت برای او می نویسد، برائت و دوری از آتش جهنم و برائت و دوری از نفاق و دوروئی.
«مرآة العقول، ج 12، ص 134»
حدیث81
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : الذّکرُ خیرٌ من الصّدقةِ.
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: ذکر و یاد خداوند، بهتر از دادن صدقه است.
«نهج الفصاحه، ص 329»
حدیث82
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : ترکُ الذّکرِ یُمیتُ النَّفْسَ.
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: ترک نمودن ذکر و یادِ خدا، موجبِ مرگ و هلاکت نفس می شود.
«مجموعه ورام، ج 1، ص 250»
حدیث83
قال الامام علی - علیه السّلام - : افضَلُ الذّکرِ القُرآنُ به تُشْرَحُ الصّدورُ و تَسْتَنیرُ السّرائرُ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: قرآن، برترین ذکر هاست، با آن سینه ها گشوده می شود و اسرار روشن می گردد.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3625»
حدیث84
قال الامام علی - علیه السّلام - : سامعُ ذکرِ اللهِ ذاکرٌ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: کسی به ذکر خدا گوش فرا دهد، (همانند کسی است که) ذکر خداوند را بر زبان جاری می کند.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3622»
حدیث85
قال الامام علی - علیه السّلام - : ذکرُ اللهِ مَسَرَّةُ کلّ مِتقٍ و لَذَّةُ کلِّ مؤقنٍ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: یاد خدا، موجب خشنودی انسان های با تقوا و مایه لذت اهل یقین است.
«تصنیف غرر الحکم، ص 189، ح 3653»
حدیث86
قال الامام علی - علیه السّلام - : ذکرُ الله راسُ مالِ کلِّ مؤمِنٍ و ریحُهُ السّلامَةُ مِنَ الشَّیطانِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: یاد خدا، سرمایه انسان مؤمن و سودِ آن، سالم ماندن از (شرّ) شیطان است.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3621»
حدیث87
قال الامام علی - علیه السّلام - : الذّکرُ نورُ العَقلِ (العُقول) و حیاةُ النفوسِ وَ جَلاءُ الصّدورِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: ذکر و یاد خدا، موجب روشنی عقل (عقلها)، زنده شدن جانها و جلاء پیدا نمودن سینه هاست.
«تصنیف غرر الحکم، ص 189، ح 3634»
حدیث88
قال الامام علی - علیه السّلام - : ذکرُ اللهِ دِعامَةُ الایمانِ وَ عِصْمَةٌ من الشَّیطانِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: یاد خدا، ستون ایمان و موجب محافظت از (شرّ) شیطان است.
«تصنیف غرر الحکم، ص 188، ح 3620»
حدیث89
قال الامام علی - علیه السّلام - : مَنْ عَمَّرَ قَلبَهُ بِدَاوم الذِّکرِ حَسُنَتْ اَفْعالُهُ فی السّرِّ و الجَهرِ.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: کسی که دل خویش را با دائم الذکر بودن آباد گرداند، خداوند افعال او را در نهان و آشکار، نیکو می گرداند.
«تصنیف غرر الحکم، ص 189، ح 3658»
حدیث90
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : العبادةُ الخالصةُ ان لا یَرجُوَ الرَّجُلُ الاّ ربَّه و لا یخافَ الاّ ذنبَهُ.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: عبادت خالصانه و محض برای خدا به این صورت است که انسان به هیچ کس جز پروردگارش امید نداشته باشد و از هیچ چیز جز گناه خودش نترسد.
«غررالحکم، ص 199، ح 3945»
حدیث91
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : العبادة فَوزٌ.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: عبادت، رستگاری است.
«غررالحکم، ص 198، ح 3932»
حدیث92
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : لا خیرَ فی عبادةٍ لا علمَ فیها.
امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمودند: عبادتی که از روی علم و آگاهی صورت نگیرد، خیری در آن نیست.
«بحار الانوار، ج 78، ص 75»
حدیث93
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : ما تَقرّبَ متقّربٌ بمثلِ العبادةِ.
امیر مؤمنان ـ علیه السّلام ـ فرمودند: هیچ کسی به مانند عبادت، به خدا نزدیکی و تقرّب پیدا نکرد.
«غرر الحکم، ص 199، ح 3942»
حدیث94
قال الله عزّوجلّ:
لا اله الا الله دژ(امان) من است، کسی که وارد آن شود، از عذاب من در امان است.
(امالی‌الصدوق235)
حدیث95
قال الله عزّوجلّ:
ای احمد! عبادت ده بخش دارد که نُه بخش آن، به دست آوردن روزی حلال است.
(ارشادالقلوب1/203)
حدیث96
قال الله عزّوجلّ:
بنده‌ام با چیزی بهتر از واجبات به من نزدیک نمی‌شود. و با نافله(کارهای مستحبی) به من نزدیک می‌شود تا اینکه دوستش بدارم. آن‌گاه که دوستش بدارم، من گوش او خواهم شد که با آن می‌شنود و دیده‌ی او که با آن می‌بیند و زبان او که با آن سخن می‌گوید و دست او که قدرت‌نمایی می‌کند. اگر دعایم کند اجابتش می‌کنم و اگر از من بخواهد به او می‌دهم.
(کافی2/353)
حدیث97
قال الله عزّوجلّ:
ای عیسی! آن که بر من شوریده و گناه می‌کند تو را نفریبد. روزی مرا می‌خورد و دیگری را بندگی می‌کند...آن‌چنان او را به بند می‌کشم که راه گریزی نداشته باشد.
(کافی8/133)
حدیث98
قال الله عزّوجلّ:
با مستحبات به من نزدیک شو.
(کافی8/132)
حدیث99
قال الله عزّوجلّ:
آن‌گاه که مرا یاد می‌کنی، فروتن باش.
(کافی2/497)
حدیث100
قال الله عزّوجلّ:
یاد من، هر جایی زیباست.
(کافی2/497)
حدیث101
قال الله عزّوجلّ:
هر‌که مرا یاد کند همدمش می‌شوم.
(کافی2/496)
حدیث102
قال الله عزّوجلّ:
ای فرزند آدم! خودت را محو بندگی من کن تا دلت را پر از بی‌نیازی کنم.
(کافی2/83)
حدیث103
قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ : فیما اوحی الله تعالی الی موسی ـ علیه السّلام ـ : کَذِبَ مَنْ زَعَم انّهُ یحبّنی فاذا جَنَّهُ اللًّیلُ نام عَنّی، الَیسَ کلُّ محبٍّ یُحبُّ خلوَةَ حبیبِهِ؟.
امام صادق ـ علیه السّلام ـ فرمودند: خداوند در وحی به حضرت موسی ـ علیه السّلام ـ اینگونه فرمود: ای موسی کسی که گمان می کند مرا دوست دارد و هنگامی که شب فرا می رسد به خواب می رود، دروغ می گوید، آیا این طور نیست که دوست، عاشق و مشتاق خلوت با دوست خود است؟
«امالی شیخ صدوق، ص 292»
حدیث104
قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ : قال الله تبارِکَ و تعالی ما تَحَبَّب الَیَّ عبدی باحبّ مِمّا افترضتُ علیه.
امام صادق ـ علیه السّلام ـ فرمودند: خداوند می فرماید هیچ بنده ای با چیزی بهتر از دوست داشتن و انجام فرائض و واجبات، با من اظهار دوستی نکرد.
«الکافی، ج 2، ص 82»
حدیث105
قال رسول الله ـ صلی الله علیه و آله ـ : علامَةُ حبِّ اللهِ تعالی حبُّ ذکرِ اللهِ و علامَةُ بُغضِ اللهِ بُعض ذکرِِ الله.
رسول اکرم ـ صلی الله علیه و آله ـ فرمودند: نشانه حب و دوستی خداوند، حب و علاقه به ذکر و یاد خداست و نشانه بعض خداوند، بغض و تنفر از یاد حق می باشد.
«کنز العمال، ح 1776»
حدیث106
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : لا اله الّا الله نصفُ المیزانِ.
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: کلمه لا اله الّا الله، نصف میزان و عمل است.
«امالی شیخ مفید، ص 275»
حدیث107
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : خیرُ العبادةِ قولُ لا اله الّا الله.
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: بهترین عبادت، گفتن لا اله الّا الله است.
«توحید صدوق، ص 18»
حدیث108
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : ما من الکلامِ کلمةٌ احبَّ الی الله عزوجل من قولِ لا الهَ الّا اللهُ.
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: هیچ کلامی نزد خداوند، محبوب تر از گفتن کلمه لا اله الّا الله نیست.
«توحید صدوق، ص 22»
حدیث109
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : مَنْ قال لا اله الّا الله مُخلِصاً دَخَلَ الْجنةَ ... .
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند: کسی که لا اله الّا الله را با اخلاص بگوید، وارد بهشت می شود و اخلاص آن است که ذکر کلمه توحید، انسان را از هر گونه کار ناپسند و حرام باز دارد.
«توحید صدوق، ص 28»
حدیث110
عَنِ الْاِمامِ السَّجادِ - علیهِ السَّلام - قالَ: إنَّما شِیعَتُنا یُعْرَفُونَ بِعِبادَتِهِم ... الْمُسَبِّحُونَ إذا سَکتَ النَّاسُ وَ الْمُصَلُّونَ إذانامَ النّاسُ وَ الْمَحْزُونُونَ إذا فَرِحَ النَّاسُ یُعْرَفُونَ بِالزُّهدِ ... .
امام سجاد - علیه السلام - فرمودند: شیعیان ما از عبادتشان شناخته می شوند، آنان اهل تسبیح و ذکرند آن گاه که دیگران ساکتند و نماز گزارانند آن گاه که دیگران در خوابند و محزونند (دلخوش به دنیا نیستند) آن گاه که دیگران (بر اثر سرگرمی به دنیا) فرحناکند، آنان با زهد شناخته می شوند، گفتارشان رحمت است و شغل و کردار آنان جنَّت است.
«نور الثقلین، ج 3، ص 94»
حدیث111
الإمام الصادق علیه السلام :
قالَ رَسولُ اللّه‌ِ صلی الله علیه و آله : الجُلوسُ فِی المَسجِدِ لِانتِظارِ الصَّلاةِ عِبادَةٌ مالَم یُحدِث ، قیلَ : یا رَسولَ اللّه‌ِ وما یُحدِثُ؟ قالَ : الاِغتِیابَ .
امام صادق علیه السلام :
پیامبر صلی الله علیه و آله فرمود : «به انتظار نماز در مسجد نشستن ، عبادت است تا زمانی که ناروایی پدید نیاورد» .
گفته شد : ای پیامبر خدا! چه ناروایی ؟
فرمود : «غیبت کردن» .
بحار الأنوار: ج 75 ص 249 ح 17 .
حدیث112
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله :
الجُلوسُ فِی المَسجِدِ لِانتِظارِ الصَّلاةِ عِبادَةٌ .
نشستن در مسجد به انتظار نماز ، عبادت است .
کنز العمّال : ج 7 ص 651 ح 20743 .
حدیث113
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله :
خَمسٌ مِنَ العِبادَةِ : قِلَّةُ الطُّعمِ ، وَالقُعودُ فِی المَساجِدِ ... .
پنج چیز ، از عبادت است : کم‌خوردن ، نشستن در مسجدها . . . .
الفردوس: ج 2 ص 195 ح 2969 عن أبی هریرة ، کنز العمّال: ج 15 ص 880 ح 43493 .
حدیث114
امام صادق(علیه السلام) فرمودند:
إنَّ یَومَ النَّیروزِ هُوَ الیَومُ الّذی أخَذَ اللَّهُ فیهِ مَواثیقَ العِبادِ أن یَعبُدوهُ ؛
روز نوروز همان روزی است که خداوند از بندگان پیمان گرفت که او را بپرستند.
مستدرک الوسائل ج 6 ص 353، میزان الحکمه ح 14727
حدیث115
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
مَن کَثُرَ تَسبیحُهُ وتَمجیدُهُ ، وقَلَّ طَعامُهُ وشَرابُهُ ومَنامُهُ ، اِشتاقَتهُ المَلائِکَةُ .
هر کس تسبیح گفتن او و به عظمت یاد کردن او از خداوند ، فراوان شود و خوراک و آشامیدن و خفتنش اندک گردد ، فرشتگانْ مشتاق او می‌شوند .
تنبیه الخواطر ، جلد 2 ، صفحه 116 دانش نامه احادیث پزشکی : 2 / 10
حدیث116
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
مَن أحیا لَیلةَ العِیدِ ولَیلةَ النِّصفِ مِن‌شَعبانَ ، لَم یَمُتْ قَلبُهُ یَومَ تَموتُ القُلوبُ .
هرکه شب عید (فطر و قربان) و شب نیمه شعبان را احیا کند ، در آن روزی که دلها می‌میرند ، دل او نمیرد .
ثواب الأعمال : 1/102/2 منتخب میزان الحکمة : 284
حدیث117
امام علی علیه‌السلام :
سَهَرُ اللیلِ فی طاعَةِ اللّه رَبیعُ‌الأولیاءِ ورَوضَـهُ السُّعَداءِ .
شب بیداری در طاعت و بندگی خدا ، بـهـار اولیا است و بوستان نیکبختان .
غرر الحکم : 5613 منتخب میزان الحکمة : 284
حدیث118
امام علی علیه‌السلام :
أفضَلُ العِبادَةِ سَهَرُ العُیونِ بذِکرِ اللّه سبحانَهُ .
برترین عبادت ، شب زنده‌داری به ذکر و یاد خدای سبحان است .
غرر الحکم : 3149 م
حدیث119
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
المُتَعبِّدُ بِغَیرِ فِقهٍ کالحِمارِ فی الطّاحونِ ؛
کسی که از روی فهم و شناخت‌عبادت نکند ، مانند خر آسیاست.
کنز العمّال : 28709 منتخب میزان الحکمة : 402
حدیث120
امام علی علیه‌السلام :
ثَمَرَةُ العِلمِ العِبادَةُ؛
میوه دانش ، پرستش است .
غرر الحکم : 4600 منتخب میزان الحکمة : 402
حدیث121
امام صادق علیه‌السلام :
لَیسَ العِلمُ بِالتَّعَلُّمِ ،إنَّما هُوَ نورٌ یَقَعُ فی قَلبِ مَن یُریدُ اللّه‌ُ تَبارَکَ وتَعالی أن یَهدِیَهُ ، فإن أرَدتَ العِلمَ فَاطلُب أوَّلاً فی نَفسِکَ حَقیقَةَ العُبودِیَّةِ ، وَاطلُبِ العِلمَ بِاستِعمالِهِ ، وَاستَفهِمِ اللّه یُفهِمْکَ ؛
دانش به آموختن نیست ، بلکه نوری است که در دل هر کس که خداوند تبارک و تعالی بخواهد هدایتش کند ، می‌افتد . بنابراین ، اگر خواهان دانش هستی ، نخست حقیقت عبودیت را در جان خودت جویا شو و دانش را از طریق به کار بستن آن بجوی و از خداوند فهم و دانایی بخواه تا تو را فهم و دانایی دهد .
بحار الأنوار : 1 / 225 / 17 منتخب میزان الحکمة : 404
حدیث122
امام علی علیه‌السلام :
قَصَمَ ظَهری عالِمٌ مُتَهَتِّکٌ، وجاهِلٌ مُتَنَسِّکٌ، فالجاهِلُ یَغُشُّ النّاسَ بِتَنَسُّکِهِ،والعالِمُ یُنَفِّرُهُم بِتَهَتُّکِهِ ؛
دانـشمند پـرده‌در و عابد نـادان ، پشـت مـرا شکستند؛ زیرا نادان با عبادت خود مردم را فریب می‌دهد و دانشمند با تباهکاریهای خود آنان را فراری می‌دهد .
منیه المرید : 181 منتخب میزان الحکمة : 402
حدیث123
پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
خَیرُ العِبادَةِ الاستِغفارُ؛
بهترین عبادت، استغفار کردن است.
الکافی: ج 2، ص 517، ح 2
حدیث124
امام باقر(سلام الله علیه):
إنَّ أشَدَّ العِبادَةِ الوَرَعُ؛
سخت‌ترین عبادت، پارسایی است.
میزان الحکمة: ح 11858
حدیث125
پیامبر خدا(صلی الله علیه و آله):
إنَّ ذِکرَ اللَّهِ شِفاءٌ؛
ذکر خدا، شفاء است.
حکمت‌نامه پیامبر اعظم: ج 1 ص 368 ح 422
حدیث126
پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله وسلم) فرمودند:
لا تُکثِرُوا الکَلامَ بِغَیرِ ذِکرِ اللَّهِ؛
در غیر از ذکر خدا زیاده گویی نکنید.
میزان الحکمه، ح 17120
حدیث127
امام صادق(سلام الله علیه):
قالَ اللَّهُ تبارکَ وتعالی: ما تَحبَّبَ إلیَّ عبدی بأحَبَّ مِمّا افْتَرَضتُ علَیهِ؛
خداوند می‌فرماید: بنده من با هیچ کاری پسندیده‌تر از انجام آن چه که بر او فرض کردم، محبوب من نمی‌شود.
الکافی: ج 2، ص 82، ح 5
حدیث128
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله از حضرت امیرالمؤمنین، علی علیه السلام درباره حضرت فاطمه زهرا علیها السلام پرسیدند، حضرت پاسخ دادند:
«نعم العون علی طاعة الله؛
[فاطمه علیها السلام] خوب یاوری در راه اطاعت و بندگی خداست .»
بحارالانوار، ج 43، ص 117 .
حدیث129
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
خداوند چهارچیز را در چهار چیز قرار داده است :
1.برکت علم را ر احترام به استاد
2.بقای ایمان را در تعظیم خدا به وسیله انجام بی چون چرای دستوراتش
3.لذت و برکت زندگی را در نیکی به پدر و مادر
4.و آزادی از جهنم را در آزار ندادن مردم.
نصایح، صفحه 230
حدیث130
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند :
کسی که برای رفع نیاز برادر مومن خود کوشش نماید مانند این است که نه هزار سال خداوند متعال را عبادت نموده در حالی که روزها را روزه گرفته و شب ها را هم شب زنده داری نموده.
بحارالانوار جلد 74 صفحه 315
حدیث131
رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
ای بندگان خدا شما همانند بیمارانید و خداوند مانند طبیب مصلحت مریض در این است که به دستورات طبیب عمل نماید نه آن که به چیزی که خود می پسندد اظهار تمایل کند پس تسلیم اوامر و دستورات الهی شوید تا به گروه نجات یافتگان بپیوندید و به خیر و سعادت دست بیابید.
مجموعه ورام جلد 2 صفحه 117
حدیث132
حضرت امام مهدی (علیه السلام) فرمودند:
من کان فی حاجة الله، کان الله فی حاجته؛
هرکس در اجرای اوامر خداوندکوشا باشد، خدا نیز وی را در دستیابی به حاجتش یاری می کند.
بحارالأنوار ، ج 51 ، ص 331
حدیث133
امام رضا (علیه السلام) فرمودند:
مَن رَضی عن الله تعالی بالقَلیل مِن الرّزق رضَی الله منه بالقَلیل مِنَ العَمل؛
هر کـس به رزق و روزی کم از خدا راضی باشد، خداوند از عمل کم او راضی خواهد بود.
بحـارالانـوار، ج 78، ص 357
حدیث134
رسول اکرم (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله وسلم) فرمودند :
یا عَلیُّ اَلعَقلَ مَا اکتُسِبَت بِهِ الجَنَّةُ وَطُلِبَ بِهِ رِضَی الرَّحمنِ؛
ای علی! عقل چیزی است که با آن بهشت و خشنودی خداوند رحمان به دست می‌آید.
کنزالعمال، ج13، ص151، ح36472
حدیث135
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
من عَبَد الله حق عبادته آتاه الله فوق امانیه و کفایته؛
هر که خدا را، آن گونه که سزاوار اوست، بندگی کند، خداوند بیش از آرزوها و کفایتش به او عطا می کند.
بحارالانوار، ج??، ص183
حدیث136
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
فِکرَةُ ساعَةٍ خَیرٌ مِن عِبادَةِ اَلفِ سَنَةٍ؛
یک ساعت اندیشیدن در خیر و صلاح از هزار سال عبادت بهتر است.
بحارالانوار، ج71، ص326
حدیث137
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
اَفضَلُ العِبادةُ اِدمانُ التَّفکُّرفی اللهِ و فی قُدرَتهِ؛
برترین عبادت مداومت نمودن بر تفکر درباره خداوند و قدرت اوست.
جهادالنفس، ح53
حدیث138
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
مَن أَعرَضَ عَن مُحَرَّمٍ أَبدَلَهُ اللّه‌ُ بِهِ عِبادَةً تَسُرُّهُ؛
هر کس از حرام دوری کند، خداوند به جای آن عبادتی که او را شاد کند نصیبش می‌گرداند.
بحارالأنوار، ج 77، ص 121، ح 20
حدیث139
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
عَدلُ ساعَةٍ خَیرٌ مِن عِبادَةِ سَبعینَ سَنَةً قِیامِ لَیلِها وَصِیامِ نَهارِها؛
ساعتی عدالت بهتر از هفتاد سال عبادت است که شب‌هایش به نماز و روزهایش به روزه بگذرد.
مشکاة‌الانوار، ص 544
حدیث140
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
إِنَّ المُؤمِنَ هِمَّتُهُ فِی الصَّلاةِ وَالصِّیامِ وَالعِبادَةِ وَالمُنافِقُ هِمَّتُهُ فِی الطَّعامِ وَالشَّرابِ کَالبَهیمَةِ؛
همّت مؤمن در نماز و روزه و عبادت است و همّت منافق در خوردن و نوشیدن؛ مانند حیوانات.
تنبیه الخواطر،ج1، ص 94
حدیث141
امام محمد باقر (علیه السلام) فرمودند:
اَفضَلُ العِبادَةِ عِفَّةُ البَطنِ وَ الفَرجِ؛
بالاترین عبادت، عفت شکم و شهوت است.
تحف العقول، ص 296
حدیث142
امام موسی کاظم (علیه السلام) فرمودند:
أفضَلُ العِبادَةِ بَعدِ المَعرِفَةِ إِنتِظارُ الفَرَجِ؛
بهترین عبادت بعد از شناختن خداوند، انتظار فرج و گشایش است.
تحف العقول، ص403
حدیث143
امام حسن عسکری (علیه السلام) فرمودند:
اِنَّ الوُصُولَ اِلی اللهِ عَزّوجلَّ سَفَرٌ لا یُدرَکُ اِلّا بِامتِطاءِ اللَّیلِ؛
وصول به خداوند عزوجل سفری است که جز با عبادت در شب حاصل نگردد.
مسند الامام العسکری، ص290
حدیث144
امام صادق(علیه السلام) (علیه السلام) فرمودند:
لَو کانَ عِندَ اللّه‌ِ عِبادَةٌ تَعَبَّدَ بِها عِبادُهُ المُخلِصُونَ أفضَلَ مِنَ الشُّکرِ عَلی کُلِّ حالٍ لاَءطلَقَ لَفظَهُ فیهِم مِن جَمیعِ الخَلقِ بِها فَلمّا لَم یَکُن أفضَلَ مِنها خَصَّها مِن بَینِ العِباداتِ وخَصَّ أربابَها، فَقالَ تَعالی (وقَلیلٌ مِن عِبادیَ الشَّکُورُ)؛
اگر نزد خداوند عبادتی بهتر از شکرگزاری در همه حال بود که بندگان مخلصش با آن عبادتش کنند ، هر آینه آن کلمه را درباره همه خلقش به کار می‌برد ، اما چون عبادتی بهتر از آن نبود از میان عبادات آن را خاص قرار داد و صاحبان آن را ویژه گردانید و فرمود : «واندکی از بندگان من سپاسگزارند» .
کنزالعمال، ج13، ص151، ح36472
حدیث145
امام حسین (علیه السلام) فرمودند:
اَلخُلقُ الحَسَنُ عِبادَةٌ؛
خوش اخلاقی عبادت است.
کنزالعمال، ج13، ص151، ح36472
حدیث146
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
إنَّ العَبدَ إذا اَرادَ اَن یَقرَأَ أَو یَعمَلَ عَمَلاً فَیَقُولُ: بِسمِ اللّه الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَإنَّهُ یُبارَکُ لَهُ فیهِ؛
هرگاه بنده ای بخواهد چیزی بخواند و یا کاری انجام دهد و بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید در کارش برکت داده می شود.
بحارالأنوار، ج92، ص242، ح48
حدیث147
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
اَلمُفَوِّضُ أَمرَهُ إلَی اللّه فی راحَةِ الأَبَدِ وَالعَیشِ الدّائِمِ الرَّغَدِ وَالمُفَوِّضُ حَقّا هُوَ العالی عَن کُلِّ هَمِّهِ دُونَ اللّه تَعالی؛
کسی که کارهای خود را به خدا بسپارد همواره از آسایش و خیر و برکت در زندگی برخوردار است و واگذارنده حقیقی کارها به خدا، کسی است که تمام همّتش تنها بسوی خدا باشد.
مصباح الشریعة، ج1، ص175، ح83
حدیث148
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
مَن أَصلَحَ فیما بَینَهُ وَبَینَ اللّه أَصلَحَ اللّه فیما بَینَهُ وَبَینَ النّاسِ؛
هر کس رابطه اش را با خدا اصلاح کند، خداوند رابطه او را با مردم اصلاح خواهد نمود.
بحارالأنوار، ج71، ص366، ح12
حدیث149
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
طُوبی لِمَن أَخلَصَ لِلّهِ عَمَلَهُ وَعِلمَهُ وَحُبَّهُ وَبُغضَهُ وَأَخذَهُ وَتَرکَهُ وَکَلامَهُ وَصَمتَهُ وَفِعلَهُ وَقَولَهُ؛
خوشا به سعادت کسی که عمل، علم، دوستی، دشمنی، گرفتن، رها کردن، سخن،سکوت ،کردار و گفتارش را برای خدا خالص گرداند.
تحف العقول، ص 100
حدیث150
مَن تَرَکَ لِلّهِ سُبحانَهُ شَیئا عَوَّضَهُ اللّه خَیرا مِمّا تَرَکَ؛
هر کس به خاطر خدای سبحان از چیزی بگذرد، خداوند بهتر از آن را به او عوض خواهد داد.
غررالحکم، ج5، ص395، ح8909
حدیث151
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
مَن أخلَصَ لِلّهِ أربَعینَ صَباحا ظَهَرَت یَنابیعُ الحِکمَةِ مِن قَلبِهِ عَلی لِسانِهِ؛
هر کس چهل روز خود را برای خدا خالص کند چشمه های حکمت از قلب وی بر زبانش جاری می شود.
نهج الفصاحه، ح 2836
حدیث152
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
لا تَخَفْ فِی اللَّهِ لَومَةَ لائمٍ.
در راه خدا از ملامت و نکوهش ملامتگران نترس.
معانی الأخبار، ص 335
حدیث153
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
لَیسَ مِن عَبدٍ یَظُنُّ بِاللّه خَیرا إلاّ کانَ عِندَ ظَنِّهِ بِهِ؛
بنده ای نیست که به خداوند خوش گمان باشد مگر آن که خداوند نیز طبق همان گمان با او رفتار کند.
بحارالأنوار، ج70، ص384، ح42
حدیث154
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
اَللّهُمَّ ارزُقنی حُبَّکَ وَحُبَّ مَن یُحِبُّکَ وَحُبَّ ما یُقَرِّبُنی إلی حُبِّکَ وَاجعَل حُبَّکَ أَحَبَّ إلَیَّ مِنَ الماءِ البارِدِ؛
خدایا روزی کن مرا محبّت خودت و محبّت دوستدارانت را و محبّت آنچه مرا به تو نزدیک می کند و محبّت خودت را نزد من از آب خنک محبوب تر گردان.
محجة البیضاء، ج8، ص5
حدیث155
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله وسلم) فرمودند:
مَن أَطاعَ اللّه عَزَّوَجَلَّ فَقَد ذَکَرَ اللّه وَإِن قَلَّت صَلاتُهُ وَصیامُهُ وَتِلاوَتُهُ لِلقُرآنِ؛
هر کس خدای عزوجل را اطاعت کند خدا را یاد کرده است، هر چند نماز خواندن و روزه گرفتن و قرآن خواندنش اندک باشد.
بحارالأنوار، ج77، ص86، ح3
حدیث156
امام سجاد (علیه السلام) فرمودند:
یا مَن ذِکرُهُ شَرَفٌ لِلذّاکِرینَ وَیا مَن شُکرُهُ فَوزٌ لِلشّاکِرینَ وَیا مَن طاعَتُهُ لِلمُطیعینَ، صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِهِ وَاشغَل قُلوبَنا بِذِکرِکَ عَن کُلِّ ذِکرٍ؛
ای آن که یادش مایه شرافت و بزرگی یاد کنندگان است و ای آن که سپاسگزاریش موجب دست یافتن سپاسگزاران (بر نعمتها) است و ای آن که فرمانبرداریش سبب نجات فرمانبرداران است، بر محمد و آل او درود فرست و با یاد خود دلهای ما را از هر یاد دیگری بازدار.
صحیفه سجادیه، دعای 11
حدیث157
امام باقر (علیه السلام) فرمودند:
ذِکرُ اللِّسانِ الحَمدُ وَالثَّناءُ وَ ذِکرُ النَّفسِ الجَهدُ وَالعَناءُ وَذِکرُ الرّوحِ الخَوفُ وَالرَّجاءُ وَذِکرُ القَلبِ الصِّدقُ وَالصَّفاءُ وَذِکرُ العَقلِ التَّعظیمُ وَالحَیاءُ وَذِکرُ المَعرِفَةِ التَّسلیمُ وَالرِّضا وَذِکرُ السِّرِّ الرُّؤیَةُ وَاللِّقاءُ؛
ذکر زبان حمد و ثناء، ذکر نفس سختکوشی و تحمل رنج، ذکر روح بیم و امید، ذکر دل صدق و صفا، ذکر عقل تعظیم و شرم، ذکر معرفت تسلیم و رضا و ذکر باطن مشاهده و لقا است.
مشکاة الانوار، ص 113
حدیث158
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله وسلم) فرمودند:
یَقولُ اللّه عَزَّوَجَلَّ إِذ کانَ الغالِبُ عَلَی العَبدِ الاِشتِغالُ بی، جَعَلتُ بُغیَتَهُ وَلَذَّتَهُ فی ذِکری فَإذا جَعَلتُ بُغیَتَهُ وَلَذَّتَهُ فی ذِکری عَشَقَنی وَعَشَقتُهُ فَإِذا عَشَقَنی وَعَشَقتُهُ رَفَعتُ الحِجابَ فیما بَینی وَبَینَهُ وَصَیَّرتُ ذلِکَ تَغالُبَاَ عَلَیهِ لایَسهو إِذا سَهَا النّاسُ اُولئِکَ کَلامُهُم کَلامُ النبیاءِ اُولئِکَ البطالُ حَقّا؛
خدای عزوجل می فرماید: هرگاه یاد من بر بنده ام غالب شود، خواهش و خوشی او را در یاد خود قرار دهم و چون خواهش و خوشی او را در یاد خود قرار دهم عاشق من شود و من نیز عاشق او گردم و چون عاشق یکدیگر شدیم حجاب میان خود و او را بر دارم و عشق خود را بر جان او چیره گردانم، چندان که مانند مردم دچار سهو و غفلت نمی شود، سخن اینان سخن پیامبران است، اینان براستی قهرمانند.
کنزالعمال، ج1، ص433، ح1872
حدیث159
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله وسلم) فرمودند:
ما مِن ساعَةٍ تَمُرُّ بِابن آدَمَ لَم یُذکَر اللهُ فیها إلّا حَسِرَ عَلَیها یَومَ القیامَةِ.
هر لحظه ای که بر فرزند آدم بگذرد و او به یاد خدا نباشد روز قیامت حسرتش را خواهد خورد.
کنز العمال ح1819
حدیث160
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
اُذکُرُوا اللّه ذِکراخالِصاتَحیَوابِهِ أَفضَلَ الحَیاةِ وَتَسلُکوابِهِ طُرُقَ النَّجاةِ؛
خدا را خالصانه یاد کنید تا بهترین زندگی را داشته باشید و با آن راه نجات و رستگاری را به پیمایید.
بحارالأنوار، ج78، ص39، ح16
حدیث161
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
اَلذِّکرُ یونِسُ اللُّبَّ وَیُنیرُ القَلبَ وَیَستَنزِلُ الرَّحمَةَ؛
یاد خدا عقل را آرامش می دهد، دل را روشن می کند و رحمت او را فرود می آورد.
غررالحکم، ج2، ص66، ح1858
حدیث162
امام حسین (علیه‌السلام) فرمودند:
لا یأمَن یومَ القیامَةِ إلاّ مَن خافَ الله فِی الدُّنیا؛
کسی در قیامت در امان نیست مگر کسی که در دنیا ترس از خدا در دل داشت.
(مناقب ابن شهر آشوب، ج4، ص 69)
حدیث163
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
مَنْ قالَ فی کُلِّ یَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ لا حَوْلَ وَ لا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّه‌ِ دَفَعَ اللّه‌ُ بِها عَنْهُ سَبْعینَ نَوْعا مِنَ الْبَلاءِ اَیْسَرُهَا الْهَمُّ؛
هر کس در هر روز صد مرتبه لا حَوْلَ وَ لا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّه‌ِ بگوید، خداوند هفتاد نوع بلا را از او دفع می‌کند، که کوچکترین آن غم و اندوه است.
(ثواب الأعمال، ص 162)
حدیث164
امام هادی (علیه السلام) فرمودند:
اَلسَّهَرُ اَ لَذُّ لِلمَنامِ وَ الجوعُ یَزیدُ فی طیبِ الطَّعامِ؛
شب زنده داری، خواب را شیرین تر و گرسنگی، غذا را لذت بخش تر می کند.
(تنبیه الخواطر، ص 141، ح 18)
حدیث165
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
مَن قامَ بِشَرائِطِ العُبودیَّةِ أَهلٌ لِلعِتقِ، مَن قَصَّرَ عَن أَحکامِ الحُرِّیَّةِ اُعیدَ اِلیَ الرِّقِّ؛
هر کس شرایط بندگی خدا را به‌جا آورد سزاوار آزادی می‌شود و هر کس در عمل به شرایط آزادگی کوتاهی کند، به بندگی (غیر خدا) مبتلا می‌شود.
(غررالحکم، ج 1، ص 113، ح413)
حدیث166
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
لاتَکُن عَبدَ غَیرِکَ وَقَد جَعَلَکَ اللّه‌ُ حُرّا؛
بنده دیگری مباش که خدا تو را آزاد آفرید.
(نهج البلاغه، نامه‌31)
حدیث167
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله وسلم) فرمودند:
اَلا اِنَّ خَیرَ عِبادِ اللّه‌ِ التَّقیُّ النَّقیُّ الخَفیُّ وَ اِنَّ شَرَّ عِبادِ اللّه‌ِ المُشارُ اِلَیهِ بِالاَصابِعِ؛
آگاه باشید، بدرستی که بهترین بندگان خدا کسی است که با تقوا، پاک و گمنام باشد و بدترین بندگان خدا کسی است که انگشت نما باشد.
(بحارالأنوار، ج 70، ص 111، ح 12)
حدیث168
امام حسین (علیه السلام) فرمودند:
اَلخُلقُ الحَسَنُ عِبادَةٌ؛
خوش اخلاقی عبادت است.
(کنزالعمال، ج13، ص151، ح36472)
حدیث169
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
ما اخلص عبدلله - عزوجل - اربعین صباحا الا حرت ینابیع الحکمة من قلبه علی لسانه؛
کسی که چهل شبانه روز برای خدا اخلاص پیشه کند، چشمه های حکمت از قلب وی بر زبانش جاری می شوند.
(بحارالانوار، ج 70، ص 242).
حدیث170
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
ما من مسلم یسجد لله سجدة الا رفعه بها درجة و حط بها عنه خطیئة؛
هیچ مسلمانی برای خدا سجده به جا نمی آورد مگر این که خدا یک درجه مقام او را بالا برده ، یک گناه از نامه عملش محو می کند.
(المحجة البیضاء، ج 345).
حدیث171
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
ما من رجل یجعل جبهته فی بقعة من بقاع الارض لا شهدت له بها یوم القیامة؛
هرانسانی که پیشانی خود را برای سجده بر قطعه ای از زمین بگذارد، آن زمین در روز قیامت به نفع وی شهادت خواهد داد.
(وسائل الشیعه ، ج 3،ص 474، مستدرک الوسائل ، ج 1، ص 175).
حدیث172
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
السجود علی سبعة اعضاء،: الوجه ، و الیدین ، و الرکبتین ، و الرجلین؛
سجده با هفت عضو صورت می گیرد، صورت ، دو دست ، دو زانو، و دو پا.
(بحارالانوار، ج 85، ص 128).
حدیث173
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
ما من حالة یکون علیها العبد احب الی الله تعالی من ان یراه ساجدا یعفر وجهه فی التراب ؛
هیچ حالتی از بنده ، نزد خدای تعالی ، محبوب تر از این نیست که بنده رادر حال سجده (و در حالی که صورتش را بر خاک گذاشته است ) ببیند.
(کنزالعمالت ج 7، ص 290، ص 18928).
حدیث174
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
اکثروا من السجود فانه لیس من مسلم یسجد لله تعالی سجدة الا رفعه الله بها درجة فی الجنة ، و حط عنه بها خطیئة؛
بسیار سجده کن که هرگاه مسلمانی خدای بزرگ را سجده کند، خداوند به پاداش ان سجده مقامش را در بهشت بالا می برد و یک گناهش را می آمرزد.
(کنزالعمال ، ج 7، ص 286، ص 18903).
حدیث175
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
اذا اردت ان یحشرک الله - عزوجل - معی فاطل السجود بین یدی الله الواحد القهار؛
چون خواهی که خداوند تو را بامن محشور گرداند، در پیشگاه حق تعالی سجده هایت را طولانی کن .
(بحارالانوار، ج 85، ص 164).
حدیث176
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
یا اباذر! لیکن لک فی کل شی ء نیة حتی فی النوم و الاکل
ای ابوذر ! باید تو را در هر کاری نیت و قصدی باشد، حتی در خواب و خوراک .
(میزان الحکمه ج 10، ص 285).
حدیث177
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
انما الاعمال بالبنیات ؛
همانا کارها بر اساس نیت ها است .
(بحارالانوار، ج 81، ص 381).
حدیث178
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
النظر الی محاسن النساء سهم من سهام ابلیس فمن ترکه اذاقة الله طعم عبادة تسره؛
نگاه کردن به زیبایی های زن (نامحرم ) تیری از تیرهای ابلیس است هرگاه کسی از این کار خودداری کند، خداوند عبادت را در کام او شیرین کند که او را شادمان سازد.
(مستدرک الوسائل ، ج 2، ص 554).
حدیث179
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
اعظم العبادة اجرا، اخفاها؛
برترین عبادات از نظر پاداش ، پنهان ترین آن است .
(بحارالانوار، ج 75، ص 251).
حدیث180
لاعبادة الا بیقین؛
عبادت کمال نیابد، مگر این که از روی یقین باشد.
(بحارالانوار، ج 77، ص 169).
حدیث181
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
من اتی بما افترض الله علیه ، فهوا من اعبد الناس؛
کسی که تکالیف واجبش را انجام دهد، از جمله عابدترین مردم است.
(بحارالانوار، ج 77، ص 45).
حدیث182
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
السکینة زینة العبادة؛
وقار و متانت ، زیور عبادت است .
(بحارالانوار، ج 77، ص 131).
حدیث183
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
اذا کان یوم القیامة صارت امتی ثلاث فرق : فرقة تعبدون الله خالصا و فرقة تعبدون الله ریاء و فرقة تعبدون الله یصیبون به دنیا؛
روز قیامت امت من به سه گروه تقسیم می شوند:
1.گروهی که خداوند را با اخلاص عبادت کرده اند؛
2.گروهی که ریاکارانه به عبادت خدا پرداخته اند؛
3.گروهی که برای دستیابی به دنیا عبادت کرده اند.
(تفسیر المیزان ، ج 10، ص 181)
حدیث184
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
عشق العبادة و عانقها؛
خوشا به حال آن کسی که به عبادت عشق ورزد و آن را همچون محبوبی در برگیرد.
(بحارالانوار، ج 71، ص 212).
حدیث185
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
اعظم العبادة اجرا اخفاها ؛
پاداش عبادتی که مخفی تر باشد، بیشتر است .
(بحارالانوار، ج 70، ص 251).
حدیث186
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
العبادة مع اکل الحرام کالبناء علی الرمل؛
عبادت کردن با حرام خواری ، مثل بنا کردن ساختمان بر روی شن است .
(بحارالانوار، ج 84، ص 258).
حدیث187
عن رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) قال :
واعلموا ان خیر اعمالکم عند ملیککم و ازکاها و ارفعها فی درجاتکم و خیر ما طلعت علیه الشمس ذکر الله سبحانه و تعالی فانه اخبر عن نفسه فقال : انا جلیس من ذکرنی ؛
بدانید بهترین اعمال شما پیش خداوند و پاکیزه ترین آنها که شما را به درجات رفیع نایل کند و بهترین چیزی که آفتاب بر آن پرتو افکنده ، ذکر خداوند سبحان است ؛ زیرا خداوند - تبارک و تعالی - فرمود: من همنشین کسی هستم که یاد کند مرا.
(عدة الداعی ، ص 187).
حدیث188
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
من ذکر ا لله فی السوق مخلصا عند غفلة الناس و شغلهم بما فیه ، کتب الله له الف حسنة و غفرالله له یوم القیامة مغفرة لم تخطر علی قلب بشر؛
کسی که در بازار و هنگام غفلت مردم و اشتغال آنان به آنچه در بازار است از روی اخلاص خدا را یاد کند، خداوند برای او هزارحسنه بنویسد و به گونه ای او را در روز قیامت موردرحمت قرار دهد که به قلب هیچ بشری خطورنکرده باشد.
(عدة الداعی ، ص 198).
حدیث189
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم):
من اکثر ذکر الله - عزوجل - احبه الله و من ذکر الله کثیرا کتبت له براءتان براءة من النفاق؛
هرکس ذکر خدا را بسیار کند خداوند او را دوست دارد و هر کس ذکرخداوند را بسیار کند، برای او دو برائت (حکم آزادی ) نوشته شود: یکی برائت از آتش جهنم و دیگری برائت از نفاق و دورویی .
(اصول کافی ، ج 2، ص 499، ح 3).
حدیث190
قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) :
من اسبع وضوءه و احسن صلوته و ادی الزکوة ماله و خزن لسانه و کف غضبه و استغفر لذنبه و ادی النصیحة لاهل بیت رسوله فقد الستکمل حقائق الایمان و ابواب الجنة مفتحة له؛
هر که خوب وضو سازد و نمازش را درست بخواند و زکات مالش را بپردازد و زبانش را نگاه دارد و خشمش را فرو برد و برای گناهانش طلب آمرزش کند و حقوق دوستی خاندان پیغمبر را ادا کند، حقیقت ایمان را کامل کرده و درهای بهشت برایش باز است .
(ثواب الاعمال ، ص 64).
حدیث191
امام باقر (علیه السلام) فرمودند:
عشرة من لقی الله بهن دخل الجنة : شهادة ان لااله الله و ان محمدا رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) و الاقرار بما جاء به من عندالله و اقام الصلوة ، و ایتاء الزکوة و صوم رمضان و حج البیت و الولایة لاولیاء الله و البراءة من اعداء الله ، و اجتناب کل مسکر؛
ده خصلت است که هر کس با آنها خدای را ملاقات کند، وارد بهشت می گردد گواهی به وحدانیت خداوند، و رسالت محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) و اقرار به آنچه رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) از سوی خدا برای ارشاد مردم آورده و برپای داشتن نماز، و ادای زکات و روزه ماه مبارک رمضان ، و حج بیت الله الحرام ، و دوستی با دوستان خدا، و بیزاری جستن از دشمنان خدا، و پرهیز از مشروب مستی آور.
(محاسن برقی ، ص 13).
حدیث192
عن ابی جعفر (علیه السلام):
فی قوله تعالی : ((قوموا لله قانتین )) قال : مطیعین راغبین؛
امام باقر (علیه السلام) درباره آیه ((قوموا لله قانتین )) فرمودند:(یعنی ) با رغبت ، اطاعت و بندگی کردن .
(بحارالانوار، ج 85، ص 201).
حدیث193
قال الامام العسکری (علیه السلام) فی تفسیره:
وقتی (بنده ) سجده کرد، خداوند خطاب به ملائکه می فرماید: ملائکه من ! آیا نمی بینید چگونه بنده ام بعد از ارتقاء تواضع می کند و برای من می گوید: اگر تو صاحب جلالت و مکنت در دنیا هستی ، پس من خوار در نزد تو هستم ؟ (خداوند فرماید:) به زودی او را از طریق حق بالا می برم و به وسیله او باطل را دفع می کنم . سپس زمانی که سر از سجده اول برداشت ، خداوند خطاب به ملائکه اش می فرماید: ای ملائکه من ! آیا نمی بیند اورا که چگونه می گوید: و به درستی که من به زودی تواضع در مقابلت را با ذل و کوچکی خواهم گمارد. و هنگامی که سجده دوم را به جا آورد، خداوند تعالی خطاب به ملائکه خود می گوید: آیا این بنده مرا نمی بینید که چگونه برای من تجدید تواضع نمود؟ هر آینه رحمت خدا را برای او اعاده خواهم کرد.پس زمانی که (بنده ) سرش را (سجده دوم ) بلند کرد و ایستاد، خداوند تعالی می فرماید: ای ملائکه من ! هر آینه او را به خاطر تواضعش در مقابل من رفعت خواهم کرد، چنان که نماز او به سوی من بالا خواهد آمد.
(بحارالانور، ج 82، ص 221).
حدیث194
عن الرضا (علیه السلام) قال :
اذا نام العبد و هو ساجد، قال الله - عزوجل - للملائکة : انظروا الی عبدی قبضت روحه و هو فی طاعتی؛
چون بنده در حال سجده به خواب رود، خداوند - عزوجل - به فرشتگان گوید: بنده ام را ببینید روحش را در حال اطاعتم قبضه کردم .
(بحارالانوار، ج 85، ص 162).
حدیث195
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
السجود منتهی العبادة من بنی آدم؛
سجده ، نهایت عبادت فرزندان آدم است .
(بحارالانوار، ج 85، ص 164).
حدیث196
امام سجاد (علیه السلام) فرمودند:
انما شیعتنا یعرفون بعبادتهم المسبحون اذا سکت الناس ، و المصلون اذا نام الناس و المحزنون اذا فرح الناس ، یعرفون بالزهد و کلامهم الرحمة و تشاغلهم بالجنة ؛
شیعیان ما به راه عبادت شناخته می شوند هنگامی که دیگران خاموشند، آنان به ذکر و تسبیح خداوند مشغول هستند (و آنگاه که دیگران در خوابند آنان به نماز می پردازند و چون دیگران (بر اثر سرگرمی به دنیا) شادمانند، اینان اندوهگین هستند شیعیان ، با زهد شناخته می شوند، گفتارشان رحمت است و دل مشغولی آنان ، بهشت است .
(نورالثقلین ، ج 3، ص 94).
حدیث197
امام رضا (علیه السلام) فرمودند:
اول عبادة الله معرفته و اصل معرفة الله توحیده؛
نخستین گام در عبادت حقیقی ، شناخت خداوند است واساس شناخت خدا، به یگانگی خواندن او است .
(عیون اخبارالرضا، ج 1، ص 12).
حدیث198
امام رضا (علیه السلام) فرمودند:
ان الصلوة افضل العبادة لله؛
همانا نماز، بهترین وسیله بندگی برای خدا است .
(جامع احادیث الشیعه ، ج 4، ص 50).
حدیث199
عن الامام حسن العسکری (علیه السلام):
لیست العبادة کثرة الصیام و الصلاة و انما العبادة کثرة التفکر فی امر الله؛
عبادت به بسیاری روزه و نماز نیست ، بلکه عبادت به اندیشیدن بسیار در امر (قدرت ) خداوند است .
(بحارالانوار، ج 88، ص 373).
حدیث200
عن الحسن بن علی (علیه السلام):
ان من طلب العبادة تزکی له و اذا اضرت النوال بالفریضة فارفضوها؛
هرکس اشتیاق عبادت دارد، دل را برای آن پاک می کند و هرگاه نمازهای مستحبی به نمازهای واجب ضرر رساند. (در صورتی که نماز شب ، به قضا شدن نماز صبح انجامند. آنها راترک کنید.
(تحف العقول ، ص 267).
حدیث201
امام باقر (علیه السلام) فرمودند:
ذکر الله لاهل الصلاة اکبر من ذکرهم ایاه ؛ الاتری انه یقول : اذکرونی اذکرکم ؛
یاخدا برای نمازگزاران بالاتر از یاد آنها از خدا است . آیا نمی بینی که خدا می فرماید: مرا یاد کنیدتا شما رایاد کنم .
(بحارالانوار، ج 82، ص 199).
حدیث202
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
من سجد سجدة الشکر لنعمة و هو متوضعا کتب الله له بها عشر صلوات و محی عنه عشر خطایا عظام؛
کسی که در برابر نعمتی که خداوند به او داده است ، سجده شکری به جا آورد، خداوند به خاطر همین سجده شکر ده نماز در نامه عملش می نویسد و ده گناه بزرگ را از نامه عمل او محو می کند.
(المحجة البیضاء، ج 1، ص 346).
حدیث203
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
السجود الجسمانی هو وضع عتائق الوجوه علی التراب و استقبال الارض بالراحتین و الکفین و اطراف القدمین مع خشوع القلب و اخلاص النیة؛
سجده کردن بدنی ، گذاشتن جاهای نیکوی صورتها بر خاک و روی آوردن به زمین با دو کف دست و کناره های دو پا، همراه خشوع دل و پاکی نیت است .
(غرر الحکم ، ج 2، ص 165، چاپ دانشگاه ).
حدیث204
قال امیرالمؤ منین (علیه السلام):
اطیلوالسجود، فمامن عمل اشد علی ابلیس من ان یری ابن آدم ساجدا لانه امر بالسجود، فعصی و هذا امر بالسجود فاءطاع و نجا؛
سجده راطولانی کنید که هیچ کاری بر ابلیس سنگین تر از این نیست که فرزند آدم را در حال سجده ببیند، چون به او دستور سجده داده شد، ولی عصیان ورزید، در حالی که فرزند آدم ماءمور به سجده شد و اطاعت کرد و نجات یافت .
(بحارالانوار، ج 85، ص 161).
حدیث205
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
انی لاکره للرجل ان تری جبهته جلحاء لیس فیها شی ء من اثر السجود؛
من دوست ندارم برای مردی که پیشانی اش صاف باشد و اثر سجود(حالت برآمدگی که از کثرت سجود ظاهر می شود) بر آن ندیده نمی شود.
(بحارالانوار، ج 71، ص 345).
حدیث206
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
اطیلوا السجود فما من عمل اشد علی ابلی من ان یری ابن ادم ساجدا لانه امر بالسجود فعصی؛
سجده را طولانی کنید که هیچ عملی بر ابلیس گرانتر از این نیست که انسان را در حال سجده ببینید، زیرا خداوند او را امر به سجده کرد و او سر برتافت .
(بحارالانوار، ج 85، ص 161).
حدیث207
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
نعم العبادة السجود و الرکوع؛
سجود و رکوع در پیشگاه الهی ، خوب عبادتی است .
(تصنیف غررالحکم ، ص 175،).
حدیث208
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
تقرب الی الله سبحانه بالسجود و الرکوع و الخضوع لعظمته والخشوع ؛
به وسیله سجده و رکوع و خضوع و خشوع در برابر عظمت خدا به او تقرب جوی .
(غرر الحکم ، ص 356).
حدیث209
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
لو خلصت النیات لزکت الاعمال ؛
اگر نیت ها خالص شوند، عمل ها پاکیزه خواهند شد.
(غرر الحکم ، ج 2، حدیث 7578).
حدیث210
فی الاخلاص النیات نجاح الامور؛
در خالص گردانیدن نیت ها پیروزی و موفقیت در کارها است .
(غرر الحکم ، ج 2، حدیث 6510).
1637 - اثر نیت خالص
حدیث211
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
احسان النیة یوجب المثوبة؛
نیکو کردن نیت (وقصدکارهای خوب ) موجب ثواب خواهد شد.
(غرر الحکم ، ج 2، ص 1265).
حدیث212
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
افضل الذخائر حسن الضمائر؛
برترین ذخیره ها، نیکویی نیت و صفات ملکات است .
(غرر الحکم ، ج 2، حدیث 3524).
حدیث213
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
صلاح العمل بقدر صلاح النیة و قال ایضا: افضل العمل النیة الصادقة ؛
صالح بودن عمل به صلاحیت نیت آن است و نیز فرمود: بهترین عمل ، نیت صادق و خالص در عمل است .
(میزان الحکمة ، ج 10، ص 287).
حدیث214
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
کیف یجد لذة العبادة من لایصوم عن الهوی؛
کسی که از دنباله روی هوی و هوس ابایی ندارد، چگونه می تواند لذت عبادت را درک کند؟
(میزان الحکمة ج 6، ص 27).
حدیث215
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
لاخیر فی عبادة لاعلم فیها؛
در عباداتی که از روی فهم وآگاهی (نسبت به معبود و آنچه انجام می دهد) صورت نگیرد خیری نباشد.
(بحارالانوار، ج 78 ص 75).
حدیث216
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
العبودیة خمسة اشیاء: خلاء البطن ، وقرائة القران ، وقیام اللیل ، و التضرع عند الصبح و البکاء من خشیة الله؛
بندگی بر پنج رکن استوار است :
1.خالی ساختن شکم (ازحرام )
2.قرائت قرآن ؛
3.شب زنده داری ؛
4.زاری و راز و نیاز صبحگاهان ؛
5.گریه از خوف خدا.
(مستدرک الوسائل ، ج 2، ص 294).
حدیث217
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
دوام العبادة برهان الظفر علی السعادة؛
عبادتی که به طور مداوم و مستمر باشد، راهنمای رسیدن به سعادتمندی است .
(میزان الحکمة ، ج 6، ص 10).
حدیث218
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
فی الانفراد لعبادة الله کنوز الارباح ؛
گنج های سعات (و سود) ثمره عبادت خداوند در خلوت است .
(غرر الحکم ، ج 2، ص 55).
حدیث219
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
العبادة فوز؛
عبادت رستگاری است .
(غرر الحکم ، ج 1، ص 14).
حدیث220
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
فاز بالسعادة من اخلص العبادة؛
هرکه در عبادت ، پاکی و خلوص داشته باشد، به سعادت و نیک بختی نایل آید.
(منتخب الغرر، ص 51).
حدیث221
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
غض الطرف عن المحارم الله افضل عبادة ؛
چشم پوشی از محرمات خدا برترین عبادت است .
(منتخب الغرر، ص 51).
حدیث222
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
اذا احب الله عبدا الهمه حسن العبادة؛
هرگاه خداوند بنده ای را دوست بدارد، خوب عبادت کردن را به او الهام نماید.
(منتخب الغرر، ص 50).
حدیث223
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
غایة العبادة الطاعة؛
نهایت عبادت و بندگی ، فرمانبرداری ، (از دستورات خدا)است .
(منتخب الغرر، ص 51).
حدیث224
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
اعلی العبادة اخلاص العمل؛
بالاترین عبادت اخلاص در عمل است .
(منتخب الغرر، ص 50).
حدیث225
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
افضل العبادة سهر العیون بذکرالله سبحانه؛
برترین عبادت شب زنده داری و به یاد خداوند مشغول بودن است .
(منتخب الغرر، ص 49).
حدیث226
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
العبادة الخالصة ان لایرجوا الرجل الا ربه و لایخاف الا ذنبه؛
عبادت خالص و بی ریا آن است که شخص ، به غیرپروردگارش امیدوار نباشد و جز از گناهش ترسان نباشد.
(منتخب الغرر، ص 49).
حدیث227
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ما تقرب متقرب بمثل عبادة الله؛
هیچ صاحب قربی به چیزی مانند عبادت خدا، به مقام قرب نرسیده است .
(منتخب الغرر، ص 48).
حدیث228
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
لا عبادة کاداء الفرائض؛
هیچ عبادتی مانند انجام واجبات نیست .
(منتخب الغرر، ص 48).
حدیث229
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
السعید من اخلص الطاعة؛
سعادتمند کسی است که که در عبادت و طاعت مخلص باشد.
(مشکوة الانوار، ص 11).
حدیث230
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
بالاخلاص ترفع الافعال؛
به وسیله اخلاص ، اعمال انسان بالا می رود (و پذیرفته می شود).
غرر الحکم ج ، 1 ص 332.
حدیث231
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
التفکر فی ملکوت السموات و الارض عبادة المخلصین التفکر فی الاء الرحمن نعم العبادة ؛
اندیشیدن در ملکوت آسمان ها و زمین ، عبادت مخلصان است و اندیشیدن در نعمت های خداوند نیکو عباداتی است .
(غرر الحکم ، ج 4، ص 5).
حدیث232
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
مداومة الذکر خلصان الاولیاء؛
دائما به یاد خدا بودن ، بهترین دوست اولیای خداست .
(منتخب الغرر، ص 24).
حدیث233
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ان الله جعل الذکر جلاء للقلوب تسمع به بعدالوقرة و تبصربه بعدالغشوة؛
به درستی که خداوند، ذکر را صیقل جان ها قرار داد تا گوش های سنگین با یاد خدا شنوا و چشم های بسته با یاد او بینا شود.
(بحارالانوار، ج 69، ص 325).
حدیث234
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
من کثر ذکره ، استنار لبه؛
هرکه بسیار یاد خدا کند، عقلش روشن گردد.
(منتخب الغرر، ص 24).
حدیث235
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
لاتذکر الله سبحانه ساهیا ولاتنسه لاهیا و اذکره ذکرا کاملا یوافق فیه قلبک لسانک و یطابق اضمارک اعلانک ، ولن تذکره حقیقة الذکر حتی تنسی نفسک فی ذکر و تفقدها فی امرک؛
خداوند سبحان را از روی غفلت یاد منما و از روی سرگرمی فراموشش نکن بلکه او را کامل یاد کن ، به طوری که دلت بازبان ، موافق و درونت با بیرون ، مطابق باشد، (و بدان که ) هیچگاه او راذکر حقیقی نمی توانی کنی مگر اینکه در موقع ذکر خدا خود را فراموش کنی و از خویش فارغ شوی ، (و در همه حال دل متوجه او باشد.)
توضیح : منظور از ذکر و یاد خدا تنها ذکر زبانی نیست ، اگر چه آن هم ذکر است بلکه به طور کلی باید دل به یاد خدا باشدو انسان ، موقع برخورد با محرمات خدا را در نظر گرفته و از نزدیک شدن به آن خودداری نماید.
(منتخب الغرر، ص 24).
حدیث236
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
من ذکر الله استبصر؛
هرکه یاد خدا کند (درکارها) بصیرت پیدا می کند.
(منتخب الغرر، ص 24).
حدیث237
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
من ذکرالله ذکره؛
هرکه در یاد خدا باشد، خدا او رایاد کند(همیشه نظر لطف به او دارد).
(منتخب الغرر، ص 24).
حدیث238
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
علیک بذکر الله ، فانه نورالقلب؛
پایبند به ذکر خدا باش که آن روشنی قلب است .
(منتخب الغرر، ص 23).
حدیث239
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
طوبی لمن شغل قبله بالشکر و لسانه بالذکر؛
خوشا به حال کسی که دلش را به شکر و زبانش را به ذکر خداوند مشغول دارد.
(منتخاب الغرور، ص 23).
حدیث240
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
طوبی لمن صمت الابذکرالله ؛
خوشا به حال کسی که مشغول ذکر خدا باشد و از گفتار بیهوده خاموش بماند.
(منتخب الغرر، ص 23).
حدیث241
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
سامع ذکر الله ذاکر؛
شنونده ذکر خدا، ذاکر خدا است .
(منتخب الغرر، ص 23).
حدیث242
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله مسرة کل متق ولذة کل موقن؛
یاد خداموجب سرور و شادمانی هر پرهیزکار و التذاذ هر صاحب یقین است .
(منتخب الغرر، ص 23).
حدیث243
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله سجیة کل محسن وشیمة کل مؤ من؛
یاد خدا شیوه هر نیکوکار و روش هر فرد با ایمان است .
(منتخب الغرر، ص 22).
حدیث244
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله دعامة الایمان و عصمة من الشیطان؛
یاد خدا پشتوانه ایمان ونگهدارنده از شر شیطان است .
(منتخب الغرر، ص 22).
حدیث245
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکر الله دواء اعلال النفوس؛
یاد خدا داروی بیماری ها روح است .
(منتخب الغرر، ص 22).
حدیث246
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله راءس مال کل مؤ من و ربحه السلامة من الشیطان؛
ذکر خدا سرمایه هر مؤ منی است و سود آن ، سالم ماندن از شر شیطان است .
(منتخب الغرر، ص 22).
حدیث247
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله قوت النفوس و مجالسة المحبوب؛
یاد خدا غذای جانها و همنشینی بامحبوب است .
(منتخب الغرر، ص 22).
حدیث248
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله جلاء الصدور و طماءنینه القلوب؛
یاد خدا روشنی سینه ها و آرامش دلها است .
(منتخب الغرر، ص 22).
حدیث249
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله شیمة المتقین ؛
به یاد خدا بودن ، شیوه پرهیزکاران است .
(منتخب الغرر، ص 22).
حدیث250
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله مطردة الشیطان ؛
یاد خدا بودن ، موجب راندن شیطان است .
(منتخب الغرر، ص 21).
حدیث251
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذکرالله نورالایمان؛
یاد خدا، نور ایمان است .
(منتخب الغرر، ص 21).
حدیث252
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
خیر ما استنجحت به الامور ذکرالله سبحانه ؛
بهترین چیزی که کارها به وسیله آن به سامان رسند، ذکر خداوند سبحان است .
(منتخب الغرر، ص 21).
حدیث253
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ذاکر الله سبحانه مجالسه ؛
آن که یاد خدا می کند، همنشنین خدا است .
(منتخ الغرر، ص 21).
حدیث254
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
اذ راءیت الله سبحانه یؤ نسک بذکره فقد احبک؛
هرگاه دیدی خداوند سبحان تو را به ذکر خود ماءنوس کرده است (بدان که ) تو را دوست می دارد.
(منتخب الغرر، ص 21).
حدیث255
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
ثمرة الذکر استناره القلوب؛
ثمره و نتیجه ذکرخدا، نورانی شدن دل ها است .
(منتخب الغرو، ص 21).
حدیث256
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
اصل صلاح القلب اشتغاله بذکر الله ؛
اساس و صلاح قلب اشتغال آن به ذکر خدا است .
(منتخب الغرر ص 20).
حدیث257
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
الذکر نور العقول وحیاة النفوس و جلاء الصدور؛
یاد خدا نور عقول وزندگی بخش جان ها وموجب روشنی سینه ها است .
(منتخب الغرر، ص 20).
حدیث258
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
الذکر مفتاح الانس؛
یاد خدا کلیدانس باخدا است .
(منتخب الغرر، ص 19).
حدیث259
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
جمع الخیر کله فی ثلاث خصال : النظر و السکوت و الکلام فکل نظر لیس فیه اعتبار فهو سهو و کل سکوت لیس فیه فکرة فهو غفلة و کل کلام لیس فیه ذکر فهو لغو فوطبی لمن کان نظره عبرة و سکونته فکرا و کلامه ذکرا و بکی علی خطیئت وامن الناس شره؛
خیرو سعادت انسان در سه خصلت نهفته است : توجه ، سکوت و سخن پس هر توجه و نظری که در آن عبرت نباشد، بیهوده است و هر سکوتی که همراه آن اندیشه نباشد، غفلت است و هر سخنی که در آن ذکر خدا نباشد، لغو است پس خوشا به حال کسی که توجه و نظرش عبرت و سکوت وی همراه با اندیشه و گفتار او ذکر خدا باشد و در برابر خطاهایش در پیشگاه خدا گریه کندو مردم از شر وی در امان باشند.
(خصال ، ج 1، ص 98).
حدیث260
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
الذکر یشرح الصدر؛
یاد خدا موجب شرح صدر است .
(منتخب الغرر، ص 19).
حدیث261
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
الذکر نور و رشد ؛
یاد خدا نور و هدایت است .
(منتخب الغرر، ص 19).
حدیث262
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
من ذکر الله - سبحانه - احیی الله قلبه و نور عقله و لبه؛
هرکس خداوند سبحان را یاد کند، خداوند دل او را زنده کرده و عقل و خردش را روشن گرداند.
(منتخب الغرر، ص 19)
حدیث263
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
طوبی لمن اخلص لله العبادة و الدعاء، ولم یشتغل قلبه بما تراه عیناه و لم ینس ذکر الله بما تسمع اذناه ، و لم یحزن صدره بما اعطی غیره ؛
خوشا به حال کسانی که خالصانه بندگی خداوند کند و قلبش متوجه آنچه که می بیند نگردد و به جهت آنچه می شنود، از یاد خداوند غافل نشود و سینه اش به سبب آنچه به دیگران داده شده است محزون نگردد.
(بحارالانوار، ج 81، ص 261).
حدیث264
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
لو صمت الدهر کله و قعدت اللیل کله و قتلت بین الرکن و المقام ، بعثک الله مع هواک بالغا ما بلغ ، ان فی جنة ففی جنة و ان نار ففی نار؛
اگر همه روزگار خود را روزه وشب ها را در نماز شب به سر بری و در میان رکن و مقام کشته شوی ، خداوند تو را (در قیامت ) با هوای نفس محشور می کند پس اگر هوای دل تو الهی بود، به بهشت خواهی رفت و اگر جهنمی بود، به جهنم داخل می شوی .
(سفینة البحار، ج 2، ص 827).
حدیث265
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
وعن ذلک ما حرس الله عبادة المؤ منین بالصلوات و الزکوات ، و مجاهدة الصیام فی الایام المفروضات ، تسکینا لاطرافهم و تخشیعا لابصارهم و تذلیلا لنفوسهم ، وتخفیضا لقوبهم و اذهابا للخیلاء عنهم و لما فی ذلک من تعفیر عتاق الوجوه بالتراب تواضعا و التصاق کرائم الجوارح بالارض تصاغرا؛
خداوند برای حفظ بندگانش از این امور (یعنی ظلم و ستم و شیطان ) با نماز، زکات و مجاهده درگرفتن روزه واجب ، آنان راحراست فرموده است تا اعضا و جوارح آنان آرام و چشم هایشان خاشع و غرایز و تمایلات سرکششان خوار و ذلیل و قلب های آنان خاضع شود و تکبر از آنها رخت بربندد ساییدن پیشانی که بهترین جاهای صورت است برخاک ، موجب تواضع و گذاردن گرامی ترین اعضای بدن بر زمین ، موجب کوچکی (به درگاه خداوند) است .
(نهج البلاغه ، خطبه 192).
حدیث266
سئل اباعبدالله (علیه السلام):
لم اتخذ الله ابراهیم (علیه السلام) خلیلا قال : لکثرة سجوده علی الارض؛
از امام صادق (علیه السلام) سوال شد: برای چه خداوند حضرت ابراهیم (علیه السلام) را خلیل و دوست خود گرفت فرمود: به خاطر سجده های زیادی که بر زمین داشت .
(اسرار الصلوة ، ص 429).
حدیث267
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
اقرب ما یکون العبد الی الله - عزوجل - و هو ساجد، قال الله ، عزوجل -: ((واسجد و اقترب )) ؛
نزدیک ترین حالت بنده به خداوند بزرگ وقتی است که در سجده است خداوند فرمود: ((سجده کن و تقرب جوی)).
(روضة المتقین ، ج 2، ص 38).
حدیث268
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
ماخسر والله من اتی بحقیقة السجود و لو کان فی العمر مرة واحدة ؛
به خدا قسم کسی که حق سجود را به جای آورد و سجده حقیقی کند به هیچ وجه عنوان زیان ، متوجه او نشود، گرچه در تمام مدت عمر چنین سجودی را یک بار به جای آورد.
(بحارالانوار، ج 85، ص 136).
حدیث269
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
ان العبد اذا اطال السجود حیث لایراه احد، قال الشیطان و اویلاه اطاعوا و عصیت و سجدوا و اءبیت؛
به درستی انسان هنگامی که سجده را طولانی کرد، فریاد شیطان بلند می شود که : وای بر من ،! آنها اطاعت خدا کردند و من عصیان کردم آنان سجده کردند و من نافرمانی کردم .
(بحارالانوار، ج 85، ص 163).
حدیث270
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
ان العبد اذا سجد فاطال السجود نادی ابلیس؛
وقتی بنده به سجده افتاد و سجده اش را طول داد، شیطان فریاد زد.
(اصول کافی ، ج 3، ص 264).
حدیث271
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
ایما مؤ من سجد لله سجدة لشکر نعمة فی غیر صلاة ، کتب الله به بها عشر حسنات و محا عنه عشر سیئات و رفع له عشر درجات فی الجنان ؛
هر مؤ منی در غیر از حال نماز سجده شکری جهت نعمتی به جای آورد، خداوند به آن خاطر ده حسنه برای او بنویسد و ده گناه از نامه عملش پاک کند و ده درجه برای او در بهشت بالا ببرد.
(ثواب الاعمال ، ص 83).
حدیث272
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
جاء رجل الی رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) فقال : یا رسول الله ! کثرت ذنوبی وضعف عملی فقال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): : اکثر السجود فانه یحط الذنوب کما تحط الریح ورق الشجر؛
مردی خدمت رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) رسید و گفت : ای پیامبر خدا! گناهانم زیاد و عملم کم است ؟ فرمودند: سجده ات را زیاد کن ؛ زیرا گناهان را می ریزد همان گونه که باد، برگها را.
(بحارالانوار، ج 85، ص 162).
حدیث273
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
اقرب مایکون العبد الی الله و هو ساجد؛
نزدیکترین حالت بنده به خدا، زمانی است که در سجده است .
(بحارالانوار، ج 85، ص 163).
حدیث274
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
وجدت النور فی البکاء و السجدة؛
نورانیت (دل و صورت ) را در گریه و سجده (برای خدا)یافتم .
(اسرار الصلوة ، ص 429، چاپ بیروت ).
حدیث275
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
ان العبد اذا اطال السجود حیث لایراه احد، ثال الشیطان : واویلاه اطاعوا و عصیت و سجدوا و ابیت؛
چون بنده ای در جایی که کسی او را نبیند، سجده خود را طولانی کند، شیطان می گوید: وای بر من ! زیرا اینان فرمان حق بردند و من عصیان ورزیدم ، و اینها سر بر سجده نهاده و من سرپیچی کردم .
(بحارالانوار، ج 85، ص 163).
حدیث276
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
آنگاه که مؤ من عملش را درست به جای آورد، خداوند عمل او را چند برابر می کند و برای هر حسنه ای هفتصد برابر پاداش می دهد، چرا، که خداوند فرمود:((و خداوند برای هر کسی که بخواهد می افزاید)) پس اعمالی که برای پاداش خدا انجام می دهید، درست به جای آورید، راوی گوید: پرسیدم : احسان چیست ؟ فرمود: هنگامی که نماز می خوانی ، رکوع و سجود را درست انجام بده ، و وقتی روزه می گیری ، از هر چیزی که آن را تباه می سازد، خود را نگاه دار، و هنگامی که حج می گزاری ، از هر چیزی که در حج وعمره بر تو حرام است پرهیز کن ، و در ادامه نیز فرمود: هر عملی که انجام می دهی ، باید از هر پلیدی پاک بماند.
(بحارالانوار، ج 85، ص 116).
حدیث277
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
لایرکع عبدالله رکوعا علی الحقیقة ، الازنیة الله تعالی بنور بهائه و اظله فی ضلال کبریائه و کساه کسوة اصفیائه؛
هیچ بنده ای برای خدا به حقیقت رکوع نکند مگر آن خداوند تعالی او را به نورجمال خود بیاراید و در سایه کبریایی اش جای دهد و جامه برگزیدگانش بپوشاند.
(مصباح الشریعه ، ص 14).
حدیث278
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
من قراء مائة ایة یصلی بها فی لیلة کتب الله - عزولج - له بها قنوت لیلة؛
هرکس دریک شب یکصد آیه از قرآن را در نمازی بخواند، خدا به این وسیله برای او عبادت سراسر شب بنویسد.
(الکافی ، ج 2، ص 445).
حدیث279
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
البیت قبلة لاهل المسجد و المسجد قبلة لاهل الحرم و الحرم قبلة للناس جمیعا؛
خانه کعبه ، قبله کسانی که در مسجدالحرام هستند، و مسجدالحرام ، قبله کسانی است که در حرم اند و حرم ، قبله همه مردم روی زمین است .
(اصول وافی ، ج 7، ص 542).
حدیث280
سئل الامام الصادق (علیه السلام):
کیف تکون النیة خیرا من العمل ؟ قال : لان العمل ربما کان ریاء للمخلوقین و النیة خالصة لرب العالمین ؛
از امام صادق (علیه السلام) سؤ ال شد: چگونه نیت از عمل برتر است ؟ فرمودند: در عمل ممکن است ریا باشد، ولی نیت امری است خالص برای خداوند.
(بحارالانوار، ج 15، ص 3).
حدیث281
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
و النیة افضل من العمل الا و ان النیة هی العمل (ثم تلی قوله تعالی :) قل کل یعمل علی شاکلته یعنی علی نیته ؛
نیت عمل از خود عمل برتر است، آگاه باشید که نیت، اصل و روح عمل است . (سپس این آیه را تلاوت فرمود:)(( بگو هرکس بر طبق شاکله خود عمل می کند)) یعنی بر طبق نیت و قصد خود.
(میزان الحکمه ، ج 10، ص 271).
حدیث282
سئل ابوعبدالله (علیه السلام):
ماالعبادة ؟ فقال حسن النبیة بالطاعة من الوجه الذی یطاع الله منه ؛
از امام جعفر صادق (علیه السلام) پرسیدند: حقیقت عبادت چیست ؟ فرمودند: نیت خوب داشتن به اطاعت و بندگی درکار و جهتی که خداوند اطاعت و بندگی می شود.
(میزان الحکمة ، ج 10، ص 287).
حدیث283
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
لابد للعبد من خالص النیة فی کل حرکة و سکون لانه اذا لم یکن هذا المعنی یکون غافلا ؛
برای بنده لازم است که در همه اعمال و عبادات و درهر حرکت و سکونی نیت خالصانه داشته باشد زیرا اگر چنین نباشد، آن بنده جزء غافلین به حساب می آید.
(میزان الحکمة ، ج 10، ص 285).
حدیث284
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
العبودیة جوهرة کنههاالربوبیة فما فقد من العبودیة وجدالربوبیة و ما خفی من الربوبیة اصیب فی العبودیة ؛
بندگی گوهری است که ماهیت آن ربوبیت است پس هرچه از بندگی به دست نیامده باشد، در ربوبیت یافته می شود و هرچه از ربوبیت پوشیده و پنهان باشد، در بندگی حاصل می گردد.
مصباح الشریعة ،فی حقیقة العبودیة 9 باب 100.
حدیث285
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
و ادنی حد الاخلاص بذل العبد قاطته ، ثم لایجعل لعمله عندالله قدرا فیوجب به علی ربه مکافاة بعمله ، لعمله انه لو طالبه بوفاء حق العبودیة لعجز؛
کمترین نشانه اخلاص آن است که آدمی در اطاعت و عبادت حق ، کوشا باشد، و برای عمل خود ارزشی قایل نباشد و خود را طلبکار خدا نداند، زیرا می داند اگر خداوند آن گونه که باید از او مطالبه عبادت کند، از انجام آن ناتوان خواهد بود.
(شرح مصباح الشریعة ، ص 424).
حدیث286
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
لاتکرهوا الی انفسکم العبادة؛
عبادت رابر خودتان تحمیل نکنید.
(اصول کافی ، ج 2، ص 83).
حدیث287
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
ان العبادة ثلاثة : قوم عبدوالله - عزوجل - خوفا فتلک عبادة العبید و قوم عبدواالله - تبارک و تعالی - طلب الثواب فتلک عبادة الاجراء وقوم عبدوالله - عزوجل - حبا له فتلک عبادة الاحرار و هی افضل العبادة؛
عبادت کنندگان سه گروهند: دسته ای که از ترس خدا را عبادت می کنند که این ، عبادت بردگان است گروهی که خداوند - تبارک و تعالی - را به طمع ثواب پرستش می کنند که این ، عبادت مزدوران است و دسته ای خدای بلند مرتبه را عبادت می کنند برای دوستی و محبت او و این ، عبادت آزادمردان است و بهترین عبادت است .
(بحارالانوار، ج 70، ص 255 کافی ج 2، ص 84 وسائل الشیعه ، ج 1، ص 45).
حدیث288
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
قال الله - عزوجل - یابن آدم !اذکرونی فی نفسک ، اذکرک فی نفسی یابن ادم !اذکرنی فی خلاء اذکرک فی خلاء یابن ادم !اذکرنی فی ملاء اذکرک فی ملاء خیر من ملاءک و قال : ما من عبد ذکرالله فی ملاء من الناس الا ذکره الله فی ملاء من الملائکة؛
خداوند - عزوجل - فرمود: ای فرزند آدم !پیش خود مرا یاد کن تا تو را پیش خود یاد کنم ای فرزند آدم !در خلوت مرا یاد کن تا در خلوت یادت کنم ، ای فرزند آدم !در جمعیت مرا یاد کن تا در جمعی بهتر از جمع تو یادت کنم . همچنین آن حضرت فرمود: هیچ بنده ای در جمعیت ، یاد خدا نمی کند، مگر آنکه خداوند در جمع ملائکه او را یاد کند.
(وسائل الشیعه ، ج 4، ص 1185).
حدیث289
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
شیعتنا اهل الورع و الاجتهاد و اهل الوفاء و الامانة و اهل الزهد و العبادة و اصحاب الاحدی و خمسین رکعة فی الیوم و اللیة؛
شیعیان ما اهل تقوا و پاکدامنی و جدیت اند و مردمی باوفا و امین اند و اهل زهد و عبادت اند و کسانی هستند که در شبانه روز پنجاه و یک رکعت نماز می خوانند.
(بحارالانوار، ج 68، ص 167)
حدیث290
حضرت امام حسین(علیه السلام) فرمودند:
إنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ رَغْبَةً فَتِلْکَ عِبادَةُ التُّجارِ، وَ إنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ رَهْبَةً فَتِلْکَ عِبادَةُ الْعَبْیدِ، وَ إنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ شُکْراً فَتِلْکَ عِبادَةٌ الْأحْرارِ، وَ هِیَ أفْضَلُ الْعِبادَةِ؛
همانا عدّه ای خداوند متعال را به جهت طمع و آرزوی بهشت عبادت می کنند که آن یک معامله و تجارت خواهد بود و عدّه ای دیگر از روی ترس خداوند را عبادت و ستایش می کنند که همانند عبادت و اطاعت نوکر از ارباب باشد و طائفه ای هم به عنوان شکر و سپاس از روی معرفت، خداوند متعال را عبادت و ستایش می نمایند؛ و این نوع، عبادت آزادگان است که بهترین عبادات می باشد.
بحارالأنوار: ج ??، ص ???، ح ?
حدیث291
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا خَیرَ فی قَلبٍ لا یَخشَعُ ، وَ عَینٍ لا تَدمَعُ ، وَ عِلمٍ لا یَنفَعُ ؛
دل بی‌خشوع ، چشم بی‌گریه و دانش بی‌سود را خیری نباشد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث10913
حدیث292
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
لا طاعَةَ لِمَخلوقٍ فی مَعصِیَةِ الخالِقِ ؛
هیچ مخلوقی با نافرمانی خالق ، فرمان برده نمی‌شود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث10839
حدیث293
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
نِعمَةٌ لا تُشکَرُ کَسَیِّئَةٍ لا تُغفَرُ ؛
نعمتی که سپاس گفته نشود ، مانند گناهی است که بخشوده نشود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث9959
حدیث294
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
مَن قَرَعَ بابَ اللّه‌ِ فُتِحَ لَهُ ؛
هر کس درِ خانه خدا را بکوبد ، به رویش گشوده می‌شود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث8292
حدیث295
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
مَن نَسِیَ اللّه‌َ أنساهُ نَفسَهُ ؛
هر کس خدا را فراموش کند ، خدا او را به خودْ فراموشی دچار می‌کند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث7797
حدیث296
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
کَیفَ یَدَّعِی حُبَّ اللّه‌ِ مَن سَکَنَ قَلبَهُ حُبُّ الدُّنیا؟! ؛
چگونه ادّعای دوستی خدا می‌کند، کسی که دوستی دنیا در قلبش جای گرفته است ؟!
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث7002
حدیث297
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
غَیِّرُوا العاداتِ تَسهُل عَلَیکُمُ الطّاعاتُ ؛
خوی و خصلت‌ها[ی خود] را دگرگون کنید تا طاعات بر شما آسان شود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث6405
حدیث298
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
عاصٍ یُقِرُّ بِذَنبِهِ خَیرٌ مِن مُطیعٍ یَفتَخِرُ بِعَمَلِهِ ؛
گناه‌کاری که به گناهش اعتراف می‌کند ، بهتر است از طاعت‌کننده‌ای است که به عملش می‌بالد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث6334
حدیث299
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
عَلی قَدرِ المَؤُنَةِ تَکُونُ مِنَ اللّه‌ِ المَعُونَةُ ؛
یاری خدا ، به اندازه خرجی هزینه زندگی است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث6172
حدیث300
عَلَیکَ بِالشُّکرِ فِی السَّرّاءِ وَالضَّرّاءِ ؛
در گشایش و سختی شکرگزار باش .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث6092
حدیث301
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
طُوبی لِلمُنکَسِرَةِ قُلوبُهُم مِن أجلِ اللّه‌ِ ؛
خوشا دل‌شکستگانِ به خاطر خدا !
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث5937
حدیث302
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
صَلاحُ العِبادَةِ التَّوَکُّلُ ؛
توکّل ، سامان‌دهنده عبادت است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث5802
حدیث303
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
کرُاللّه‌ِ مَطرَدَةُ الشَّیطانِ ؛
یاد خدا ، شیطان را می‌تارانَد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث5162
حدیث304
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
تَقَرُّبُ العَبدِ إلَی اللّه‌ِ سُبحانَهُ بِإخلاصِ نِیَّتِهِ ؛
تقرّب بنده به خداوند سبحان ، با خالص کردن نیّت است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث4477
حدیث305
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
بُکاءُ العَبدِ مِن خَشیَةِ اللّه‌ِ یُمَحِّصُ ذُنُوبَهُ ؛
گریستن بنده از خوف خدا ، گناهانش را از میان می‌برد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث4432
حدیث306
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
إذا أکرَمَ اللّه‌ُ عَبدا شَغَلَهُ بِمَحَبَّتِهِ ؛
هرگاه خداوند، بنده‌ای را گرامی بدارد، او را به محبّت خویش مشغول می‌کند .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث4080
حدیث307
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
إذا أَضَرَّتِ النَّوافِلُ بِالفَرائِضِ فَارفُضُوها ؛
هرگاه مستحبّات به واجبات زیان می‌رسانْد ، آن را رها کنید .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث4015
حدیث308
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
إنَّکَ إن أطَعتَ اللّه‌َ نَجّاکَ و أصلَحَ مَثواکَ ؛
اگر خدا را فرمان بری ، رستگارت کند و جایگاهت را نیکو گردانَد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث3806
حدیث309
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اِن کُنتُم تُحِبُّونَ اللّه‌َ فَأخرِجُوا مِن قُلُوبِکُم حُبَّ الدُّنیا ؛
اگر خدا را دوست دارید ، دوستی دنیا را از دل‌هایتان بیرون کنید .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث3747
حدیث310
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
إِنَّ مِنَ العِبادَةِ لِینَ الکَلامِ وَ إفشاءَ السَّلامِ ؛
از جمله عبادت‌ها ، نرمیِ کلام و آشکار کردن سلام است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث3421
حدیث311
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
أَفضَلُ العَمَلِ ما اُرِیدَ بِهِ وَجهُ اللّه‌ِ ؛
برترین کار ، کاری است که با آن خشنودی خدا خواسته شود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث2958
حدیث312
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
أفضَلُ العِبادَةِ غَلَبَةُ العادَةِ ؛
برترین عبادت، چیره آمدن بر عادت است .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث2873
حدیث313
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلمُتَعَبِّدُ بِغَیِر عِلمٍ کَحِمارِ الطّاحُونَةِ، یَدُورُ وَ لا یَبرَحُ مِن مَکانِهِ ؛
عبادت‌کننده بی‌دانش، مانند الاغ آسیاست که می‌گردد، ولی از جایگاه خود، بیرون نمی‌رود .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث2070
حدیث314
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلبُکاءُ مِن خَشیَةِ اللّه‌ِ یُنیرُ القَلبَ وَ یَعصِمُ مِن مُعاوَدَةِ الذَّنبِ ؛
گریستن از ترس خدا، دل را نورانی می‌کند و از بازگشت به گناه، ایمن می‌دارد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث2016
حدیث315
اَلتَّقَرُّبُ إلَی اللّه‌ِ تَعالی بِمَسأَلَتِهِ وَ اِءلَی النّاسِ بِتَرکِها ؛
تقرّب به خداوند، به خواهش از اوست و تقرّب به مردم، به ترک خواهش .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث1801
حدیث316
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
اَلصَّبرُ عَلی طاعَةِ اللّه‌ِ أهوَنُ مِنَ الصَّبرِ عَلی عُقُوبَتِهِ ؛
صبر کردن بر اطاعت از خداوند، آسان‌تر از صبر کردن بر کیفر اوست .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث1731
حدیث317
امام علی(علیه السلام) فرمودند:
ما تَزَیَّنَ مُتَزَیِّنٌ بِمِثلِ طاعَةِ اللّه‌ِ ؛
هیچ آراسته‌ای به زیوری مانند طاعت خدا آراسته نشد .
غرر الحکم و درر الکلم، حدیث9489
حدیث318
امام علی علیه‌السلام :
ما تَزَیَّنَ مُتَزَیِّنٌ بمِثلِ طاعَةِ اللّه ؛
هیچ آراسته‌ای به زیوری مانند طاعت خدا ، آراسته نشد .
غرر الحکم : 9489
حدیث319
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
مَن تَطَیَّبَ للّه‌ِ تعالی جاءَ یَومَ القِیامَةِ ورِیحُهُ أطیَبُ مِنَ المِسکِ الأذفَرِ؛
هرکه برای خداوند متعال، خود را خوشبو کند در روز قیامت بویش خوشتر از مشکِ تیز بوی است.
المحجّه البیضاء : 8 / 105
حدیث320
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
العِبادَةُ مَع أکْلِ الحَرامِ کالبِناءِ علی الرَّمْلِ - وقیلَ : علی الماءِ؛
عبادت کردن با وجود حرام خواری مانند ساختن بنایی است بر روی شن و به قولی : بر روی آب .
عدّة الداعی : 141
حدیث321
پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلّم) می فرمایند :
مَن أنعَمَ اللّه‌ُ تعالی علَیهِ‌نِعمَةً فَلیَحمَدِ اللّه‌َ تعالی ، ومَنِ استَبطَأ (علَیهِ) الرِّزقَ فَلیَستَغفِرِ اللّه‌َ؛
هرکه خداوند متعال به او نعمتی ارزانی دارد ، باید خداوند متعال را حمد و سپاس گوید و هرکه روزیش به تأخیر افتد از خداوند آمرزش بخواهد .
عیون أخبار الرِّضا علیه‌السلام : 2 / 46 / 171
حدیث322
پیامبرخدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
العِبادَةُ عَشرَةُ أجزاءٍتِسعَةُ أجزاءٍ فی طَلَبِ الحَلالِ؛
عبادت ده جزو دارد ، که نُه جـزو آن طـلـب روزی حلال است .
بحار الأنوار : 103 / 9 / 37
حدیث323
قال الحسن العسکری - علیه السلام -:
ان الوصل الی الله - عزوجل - سفر لایدرک الابامتطاء اللیل ؛
به درستی که رسیدن به خداوند - عزوجل - سفری است که جز با مرکب شب ، پیمودن راه و نیل به مقصد ممکن نیست.
(بحارالانوار، ج 78، ص 380).
حدیث324
قال رسول الله -صلی الله علیه وآله -:
خیارکم اولواالنهی . قیل : یا رسول الله من الواالنهی ؟ فقال المتهجدون باللیل والناس نیام؛
بهترین شما خردمندان هستند، عرض کردند: اینان کیانند؟ فرمودند: عبادت کنندگان در شب ، آنگاه که مردم در خوابند.
(بحارالانوار، ج 87، ص 158).
حدیث325
قال علی - علیه السلام -:
سهر اللیل فی طاعة الله ربیع الاولیاء و روضة السعداء ؛
شب در طاعت و عبادت خدا بیدار ماندن ، بهار اولیا و بوستان نیک بختان است .
(غرر الحکم ، ص 192).
حدیث326
قال الصادق - علیه السلام -:
اذا قمت باللیل فاستک فان الملک تاءتیک فیضع فاه علی فیک ، فلیس من حرف تتلوه و تنطق به الا صعد به الی السماء فلیکن فوک طیب الریح ؛
شبانگاه که برای نماز بلند می شوی مسواک بزن ، چرا که فرشته نزد تو می آید و دهانش را بر دهانت می گذارد و هر حرفی از قرآن و نماز و دعا می خوانی ، به آسمان می برد از این رو باید که دهانت خوشبو باشد.
(وسائل الشیعه ، ج 1، ص 357، بحارالانوار، ج 87، ص 207).
حدیث327
اوصی رسول الله -صلی الله علیه وآله - علیا - علیه السلام - فقال له :
یا علی ! ثلاث فرحات للمؤ من فی الدنیاء لقاء الاخوان ، و الافطار من الصیام ، و التهجد من آخر اللیل
رسول خدا(صلی الله علیه وآله) به علی (علیه السلام) وصیت نمود: ای علی ! در این دنیا سه چیز برای مؤ من سرور آفرین است :
1 - دیدار برادران دینی ؛
2 - افطار روزه دار در پایان روزه ؛
3 - عبادت در ساعات آخر شب .
(اعلام الدین فی صفات دیلمی ، ص 133، بحارالانوار، ج 74، ص 352).
حدیث328
قال الصادق - علیه السلام -:
کل عین باکیة یوم القیامة الا ثلاثة : عین غضت عن محارم الله و عین سهرت فی طاعة الله ، و عین بکت فی جوف اللیل من خشیة الله؛
در قیامت همه چشم ها گریان است مگر سه چشم :
1 - چشمی که از (دین و نظر به ) آنچه خداوند حرام کره بر هم نهاده شود؛
2 - چشمی که در شب جهت عبادت بیدار بماند.
3 - چشمی که در دل شب از خوف خدا بگرید.
(اصول کافی ، ج 2، ص 482).
حدیث329
قال رسول الله -صلی الله علیه وآله -:
ان العبد اذا تخلی بسیده فی جوف اللیل المظلم و ناجاه اثبت الله النور فی قلبه ؛
هنگامی که بنده ای در دل شب تاریک با خدای خود خلوت کرده و با او مناجات کند، خدا قلب او را نورانی خواهد ساخت .
(میزان الحکمه ، ج 5، ص 419).
حدیث330
ان القلب یحیی و یموت فاذا حی فادبه بالتطوع ، و اذا مات فاقصره علی الفرائض؛
همانا، قلب انسان می میرد و زنده می شود، پس وقتی که قلب زنده (و با نشاط) است او را به اعمال (نماز) مستحبی وادار کن و زمانی که قلب مرده است ، به واجبات اکتفا کن .
(مستدرک الوسائل ، ج 1 ص 177).
حدیث331
عن الحسن العسکری - علیه السلام -:
ان القلوب اقبالا و ادبارا فاذا اقبلت فاحملوها علی النوافل و اذا ادبرت فاقصروها علی الفرائض ؛
به درستی که قلب گاهی آماده وگاهی خسته است ، زمانی که قلب شما آمادگی داشت و با نشاط و سرحال بود، آن را به انجام نوافل وادارید، و زمانی که خسته بود، به واجبات اکتفا کنید.
(مستدرک الوسائل ، ج 1، ص 177).
حدیث332
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
ان الله تعالی یباهی بالشباب العابد الملئکة یقول : انظروا الی عبدی ! ترک شهوته من اجلی؛
خداوند به وجود جوان اهل عبادت بر فرشتگان مباهات می کند و می فرماید: بنده مرا ببینید! به خاطر من چگونه از لذت جسمانی خویش گذشته است .
(میزان الحکمه ، ج 5، ص 9)
حدیث333
قال رسول الله -صلی الله علیه وآله -:
یا اباذر: ما من شاب ترک الذنیا و افنی شبابه فی طاعة الله الا اعطاه الله اجر اثنین وسبعین صدیقا؛
ای ابوذر! هیچ جوانی ترک دنیا و لذایذ دنیا آن را نمی کند و جوانی خویش را در اطاعت و عبادت پروردگار بزرگ صرف نمی نماید، مگر آن که خداوند اجر و پاداش هفتاد و دو صدیق به او اعطاء می فرماید.
(مکارم الاخلاق ، ص 466).
حدیث334
قال رسول الله -صلی الله علیه وآله -:
ان الله یحب اشاب الذی ینفی شبابه فی طاعة الله ؛
خداوند جوانی را که عمر خود را در عبادت خدا به سر می برد، دوست دارد.
(کنزالعمال ، ج 43060).
حدیث335
قال الباقر - علیه السلام -:
ما استیقظ رسول الله -صلی الله علیه وآله - من نوم الا خرالله ساجدا ؛
هرگاه پیامبر خدا (صلی الله علیه وآله) از خواب برمی خاست ، برای خدا سجده می کرد.
(مکارم الاخلاق ، ص 39).
حدیث336
قال الصادق - علیه السلام -:
تسبیح فاطمة الزهراء، علیهاالسلام - اذا اخذت مضجعک، فکبر الله اربعا وثلاثین ، واحمده ثلاثا و ثلاثین، وسبحه ثلاثا و ثلاثین، وتقراء آیة الکرسی و المعوذتین و عشر آیات من اول الصافات و عشرا من آخرها ؛
(یکی از جاهایی که ) تسبیح حضرت فاطمه زهرا (علیهاالسلام) (گفتن آن وارد است ) هنگامی است که به خوابگاه خود رفتی، سی و چهار بار ((الله اکبر)) بگو و سی و سه بار ((الحمدالله)) و سی و سه بار ((سبحان الله)) و آیة الکرسی ومعوذتین را (قل اعوذ برب الفلق ، و قل اعوذبرب الناس) و ده آیه از اول سوره صافات و ده آیه از آخر آن را بخوان .
(اصول کافی ، ج 2، ص 536)
حدیث337
قال الصادق - علیه السلام -:
من سبح الله فی دبر الفریضة تسبیح فاطمة الزهراء - علیهاالسلام - مائة مرة و اتبعها بلااله الاالله غفر الله له ؛
هرکس بعد از نماز واجب با تسبیح حضرت فاطمه زهرا (س ) صدبار به تسبیح خدای متعال بپردازد و به دنبال آن ((لااله الاالله ))بگوید، خداوند او رامشمول مغفرت خود می کند.
(فروع کافی ، ج 3، کتاب الصلاة ، باب دعا، نماز 70 - ص 342).
حدیث338
قال الصادق - علیه السلام -:
من باب علی تسبیح فاطمة - علیهاالسلام - کان من الذاکرین الله کثیرا و الذاکرات؛
هرکس شب را با تسبیح فاطمه (علیهاالسلام) سپری کند (و هنگام خواب تسبیح گوید) از مردان و زنانی باشد که خدا را زیاد یاد می کنند.
(سفینة البحار، ج 1 ص 593).
حدیث339
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله -:
یافاطمة ! اعطیک ما هو خیر لک من خادم و من الدنیا بما فیها، تکبرین الله بعد کل صلاة اربعا و ثلاثین تکبیرة ، وتحمدین الله ثلاثا و ثلاثین تحمیدة ، و تسبحین الله ثلاثا و ثلاثین تسبیحة ، ثم تخمین ذلک بلااله الا الله ، وذلک خیر لک من الذین اردت و من الدنیا و ما فیها فلزمت - صلوات الله علیها - هذاالتسبیح بعد کل صلاة ، و نسب الیها ؛
ای فاطمه ! به تو چیزی را عطا کنم که از خدمتکار و دنیا با آنچه در آن است بهتر باشد بعد از نماز سی و چهار مرتبه ((الله اکبر))سی و سه مرتبه ((الحمدلله ))و سی و سه مرتبه ((سبحان الله ))بگو و پس از آن را به ((لااله الاالله ))ختم کن این کار برای تو بهتر است از آنچه می خواهی و از دنیا وآنچه در آن است پس حضرت زهرا (س ) پس از هر نماز به این تسبیح مداومت کرد و منسوب به او گردید.
(بحارالانوار، ج 85، ص 336).
حدیث340
قال الصادق - علیه السلام -:
من سبح تسبیح فاطمة - علیهاالسلام - فی دبر المکتوبه من قبل ان یبسط رجلیه اوجب الله له الجنة؛
هرکس تسبیح فاطمه (علیهاالسلام) را در نماز واجب و قبل از اینکه از حالت جلوس تشهد و سلام خارج شود به جا آورد، خدا بهشت را بر او واجب کند.
(فلاح السائل ، ص 165).
حدیث341
قال الباقر - علیه السلام -:
من سبح تسبیح فاطمة - علیهاالسلام - ثم استغفر غفر له ، و هی مائة باللسان و الف فی المیزان ، ویطرد الشیطان ، و یرضی الرحمان ؛
هر کس که تسبیح حضرت فاطمه (سلام الله علیها) را به جای آورد و پس از آن استغفار کند مورد مغفرت قرار می گیرد و آن تسبیح به زبان ، صد مرتبه است و در میزان (اعمال ) هزار خواهد بود و شیطان را دور کرده و خدای رحمان را خشنود می نماید.
(وسائل الشیعه ، ج 4، ص 1023، ح 3)
حدیث342
قال الصادق - علیه السلام -:
فی تسبیح فاطمة - علیها السلام - تبداء بالتکبیر اربعا و ثلاثین ، ثم التحمید ثلاثا و ثلاثین ثم التسبیح ثلاثا و ثلاثین؛
در تسبیح فاطمه (سلام الله علیها ) باتکبیر (الله اکبر) شروع کرده و سی و چهار مرتبه بگوی ، پس از آن سی و سه بار تحمید (الحمدلله ) و سپس سی و سه مرتبه تسبیح (سبحان الله ).
(وسائل الشیعه ، ج 4 ص 1025 ج 2، فروع کافی ، کتاب الصلاة ، ص 342).
حدیث343
قال رسول الله - صلی الله علیه و آله -:
الدعاء مخ العبادة ؛
دعا مغز عبادت است .
(میزان الحکمه ، ج 3، ص 247)
حدیث344
قال الباقر - علیه السلام -
ما عبدالله بشی ء من التحمید افضل من تسبیح فاطمة و لوکان شی ء افضل من لنحله رسول الله - صلی الله علیه و آله - فاطمة علیها السلام؛
خداوند به چیزی برتر از تسبیح فاطمه (ع ) حمد و ستایش نشد واگر چیزی برتر از آن بود، هرآینه رسول خدا صلی الله علیه و آله آن را به فاطمه زهرا (س ) می بخشید (می آموخت ).
(وسائل الشیعه ، ج 4 ص 1024).
حدیث345
قال الصادق - علیه السلام -:
الدعا بعد الفریضة ایاک ان تدعه ، فان فضله بعد الفریضة کفضل الفریضة علی النافلة ؛
مبادا دعای بعد از فریضه را ترک کنی ، زیرا فضیلت و امتیاز دعای بعد از فریضه همچون برتری فریضه و نماز واجب برنافله است .(بحارالانوار، 85، ص 325)
حدیث346
قال الصادق - علیه السلام -:
من سبح تسبیح فاطمة الزهراء - علیها السلام - قبل ان یثنی رجلیه من صلاة الفریضة غفر الله له ، ولیبداء بالتکبیر؛
هرکس بعد از نماز واجب و قبل از اینکه پای راست را از بالای پای چپ بردارد، تسبیح فاطمه زهرا (سلام الله علیها ) رابه جا آورد، تمام گناهان او آمرزیده می شود، و دراین تسبیح از ((الله اکبر))آغاز کند.
(تهذیب الاحکام ، ج 2، ص 106)
حدیث347
قال الصادق - علیه السلام -:
السجود علی طین قبر الحسین - علیه السلام - ینورالی الارض السابعة و من کان معه سبحه من طین قبر الحسین - علیه السلام - کتب مسبحا و ان لم یسبح بها؛
سجده بر تربت قبر حسین (ع ) تا زمین هفتم را نور باران می کند، و کسی که تسبیحی از خاک مرقد حسین علیه السلام با خود داشته باشد، تسبیح گوی حق محسوب می شود، گرچه با آن تسبیح نگوید.
(من لایحضره الفقیه ، ج 1، ص 268 و سائل الشیعه ج 3 ص 608)
حدیث348
قال علی - علیه السلام -:
من جلس فی مصلاة ثانیا رجلیه یذکر الله - تبارک الله و تعالی - وکل الله - عزوجل - به ملکا یقول : ازدد شرفا تکتب لک الحسنات و تمحی عنک السیئات و تبنی لک الدرجات حتی ینصرف؛
کسی که درجایگاه نمازش بنشیند، و به ذکر خدای تعالی و به تعقیبات بپردازد خداوند فرشته ای را بر او ماءمور و موکل می گرداند که به وی می گوید: ای نمازگزاری که مشغول به دعا هستی ، به شرف و کرامت و فضیلت خود بیفزا (یعنی بیشتر و زیادتر دعا کن ) که از برای تو حسنات ثبت می گردد و سیئات و بدیهایت محو و نابود می شود و درجات برای تو افزون می گردد و این گفتگو ادامه دارد تا وقتی که او از دعا و تعقیباتش فارغ شود.
(دعائم الاسلام ، ج 1 ص 165)
حدیث349
قال الصادق - علیه السلام -:
من سبح تسبیح فاطمة - علیها السلام - قبل ان یثنی رجله من صلوة الفریضة غفرله ؛
کسی که در نمازهای فریضه ، پس از سلام نماز و قبل از حرکت از مصلی ، خداوند را به تسبیح فاطمه زهرا - علیها السلام - تسبیح کند، آمرزیده می شود.
(دعائم الاسلام ، ج 1 ص 168)
حدیث350
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
ما من صباح و لارواح الا و بقاع الارض ینادی بعضها بعضا یا جارتی هل مربک ذاکر الله ؟ او عبد وضع جبهته علیک ساجدالله ؟ فمن قائلة نعم ، فاذا قالت نعم اهتزت و ابتهجت وتری ان لها الفضل علی جارتها؛
هیچ صبح و شام نیست مگر این که نقاط زمین همدیگر را ندا می کنند: ای همسایه من آیا بر تو گذشت کسی که ذکر خدا نماید، یا بنده ای که پیشانی خویش برای سجده به خدا بر تو نهد؟ برخی گویند آری (و برخی نه ،) هر کس آری بگوید، بر خود می بالد و شاد می گردد و خود را بر دیگری برتری می نهد.
(مکارم الاخلاق ، ص 466)
حدیث351
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
من باب علی طهر فکانما احیی اللیل ؛
کسی که شب را با وضو بیارامد، گویی که تمام شب را به احیاء و عبادت گذرانده است .
(وسائل الشیعه ، ج 1، ص 266)
حدیث352
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
بین العبد و بین الکفر ترک الصلاة ؛
فاصله کفر و بندگی ترک نماز است .
(بحارالانوار، ج 82، ص 202. میزان الحکمه ، ج 5، ص 403)
حدیث353
قال علی - علیه السلام -:
لاقربة بالنوافل اذا اضرت بالفرائض ؛
نوافل و مستحبات اگر به واجبات ضرر برساند موجب تقرب به درگاه خدای تعالی نخواهند بود.
(غررالحکم ، ص 345)
حدیث354
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
اعبد الله کانک تراه فان کنت لاتراه فانه یراک ؛
عبادت کن خداوند تعالی را، چنانچه گویا او را می بینی ، و اگر تو او را نمی بینی او تو را می بیند.
(نهج الفصاحه ، ص 65.سرالصلوة ، ص 26.مکارم الاخلاق ، ص 459)
حدیث355
قال الباقر - علیه السلام -:
اتی رجل الی رسول الله - صلی الله علیه وآله - فقال یا رسول الله !ادع الله لی ان یدخلنی الجنة ، فقال له : اعنی علیه بکثرة السجود؛
مردی خدمت رسول خدا (ص ) رسید و عرض کرد: ای پیامبر خدا! از خدا بخواه که مرا بهشتی کند.حضرت فرمودند: مشروط بر اینکه در این دعا، برای رسیدن به بهشت ، مرا به کثرت سجده (برای خدا) یاری کنی .
(بحارالانوار، ج 82، ص 233)
حدیث356
قال الصادق - علیه السلام -:
ان العبد اذا احال السجود حیث لایراه احد، قال الشیطان و اویلاه اطاعوا و عصیت و سجدوا و ابیت ؛
به درستی انسان هنگامی که سجده را طولانی کرد فریاد شیطان بلند می شود که : وای بر من آنها اطاعت خدا کردند و من عصیان کردم آنان سجده کردند و من نافرمانی کردم .
(بحارالانوار، ج 85، ص 163)
حدیث357
قال الصادق - علیه السلام -:
اقرب ما یکون العبد الی الله و هو ساجد؛
نزدیکترین حالات بنده به پروردگار سجده است .
(ثواب الاعمال ، ص 60)
حدیث358
قال الصادق - علیه السلام -:
ایما مؤ من سجد الله سجدة لشکر نعمة غیر صلاة ، کتب الله له بها عشر حسنات و مما عنه عشر سیئات و رفع له عشر درجات فی الجنان ؛
هر مؤ منی در غیر از حال نماز سجده شکری جهت نعمتی به جای آورد، خداوند به آن خاطر ده حسنه برای او بنویسد و ده گناه از نامه عملش پاک کند و ده درجه برای او در بهشت بالا ببرد.
(ثواب الاعمال ، ص 83)
حدیث359
قال علی - علیه السلام -:
لایقرب من الله سبحانه الا کثرة السجود و الرکوع ؛
چیزی جز کثرت سجود و رکوع ، شخص را به تقرب خداوند سبحان نرساند.
(تصنیف غررالحکم ، ص 175)
حدیث360
قال علی - علیه السلام -:
نعم العبادة السجود و الرکوع ؛
سجود و رکوع در پیشگاه الهی ، خوب عبادتی است .
(تصنیف غررالحکم ، ص 175)
حدیث361
قال علی - علیه السلام -:
اقرب ما یکون العبد من الله اذا سجد ؛
نزدیکترین چیزی که بنده را به خدا نزدیک می کند سجده است .
(بحارالانوار، ج 82، ص 233)
حدیث362
قال علی - علیه السلام -:
والسجود النفسانی فراغ القلب من الفانیات و الاقبال بکنه الهمة علی الباقیات و خلع الکبر و الحمیة و قطع العلائق الدنیویة و التعلی بالخلائق النبویة ؛
سجده نفسانی (که روح سجده است )، رها بودن دل از امور فناپذیر و روی آوردن با تمام وجود به امور جاودان و کندن کبر و تعصب بیجا و قطع همه علایق دنیوی و آراسته شدن به اخلاق نبوی است .
(غررالحکم ، ج 2، ص 165، چاپ دانشگاه )
حدیث363
قال علی - علیه السلام -:
السجود الجسمانی هو وضع عتائق الوجوه علی التراب و استقبال الارض بالراحتین و الکفین و اطراف القدمین مع خشوع القلب و اخلاص النیة ؛
سجده کردن بدنی ، گذاشتن جاهای نیکوی صورتها بر خاک و روی آوردن به زمین به دو کف دست و کناره های دو پا، همراه خشوع دل و پاکی نیت است .
(غررالحکم ، ج 2، ص 165، چاپ دانشگاه )
حدیث364
قال الصادق - علیه السلام -:
اقرب ما یکون العبد الی الله - عز و جل - و هو مساجد، قال الله - عز و جل -: ((و اسجد و اقترب )) ؛
نزدیکترین حالت بنده به خداوند بزرگ وقتی است که در سجده است خداوند فرمود: ((سجده کن و تقرب جوی )).
(روضة المتقین ، ج 2، ص 38)
حدیث365
قال الصادق - علیه السلام -:
ما خسر و الله من اتی بحقیقة السجود و لو کان فی العمر مرة واحدة ؛
به خدا قسم کسی که حق سجود را به جای آورد و سجده حقیقی کند به هیج عنوانی زیان متوجه او نشود، گرچه در تمام مدت عمر چنین سجودی را یک بار به جای آورد.
(بحارالانوار، ج 85، ص 136)
حدیث366
قال الصادق - علیه السلام -:
لایرکع عبدلله رکوعا علی الحقیقة ، الا زینة الله تعالی بنور بهائه و اظله فی ضلال کبریائه و کساه کسوة اصفیائه ؛
هیچ بنده ای برای خدا به حقیقت رکوع نکند، مگر آن که خداوند تعالی او را به نور جمال خود بیاراید و در سایه کبریایی اش جای دهد و جامه برگزیدگانش بپوشاند.
(مصباح الشریعه ، ص 14)
حدیث367
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
جعلت لی الارض مسجدا و طهورا؛
همانا زمین برای من سجده گاه و پاک کننده قرار داده شده است .
(وسائل الشیعه ، ج 3، ص 593)
حدیث368
قال الباقر - علیه السلام -:
من قال فی رکوعه و سجوده و قیامه : ((اللهم صل علی محمد و آل محمد)) کتب الله له ذلک بمثل الرکوع و السجود و القیام ؛
هرکسی در رکوع و سجود و قیام خود بگوید: ((اللهم صل علی محمد و آل محمد)) خدا ثواب آن را مانند ثواب رکوع و سجود و قیام برای او می نویسد.
(ثواب الاعمال ، ص 61)
حدیث369
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
اطولکم قنوتا فی دار الدنیا اطولکم راحة یوم القیامة فی الموقف ؛
هر کسی از شما قنوتش در این دنیا طولانی تر باشد، در آخرت در موقف محشر راحتی او بیشتر خواهد بود.
(ثواب الاعمال ، ص 59)
حدیث370
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
قال الله تعالی : ((لاینجوا منی عبدی الا باداء ما افترضت علیه )) ؛
خداوند فرموده است : ((بنده ام از من نجات نمی یابد، مگر با ادای آن چه که بر او واجب کرده ام )).
(محجة البیضاء، ج 1، ص 398)
حدیث371
عن الحسن بن علی - علیه السلام -:
ان من طلب العبادة تزکی لها و اذا اضرت النوافل بالفریضة فارفضوها ؛
هرکس طلب عبادت دارد، دل را برای آن پاک می کند، و هرگاه نمازهای مستحبی به نمازهای واجب ضرر رسانید (باعث آسیب رسانی به یکی ازصفات و ابعاد نمازهای واجب شد) نمازهای مستحبی را ترک کنید.
(تحف العقول ، ص 267)
حدیث372
قال الصادق - علیه السلام -:
ان العبد اذا سجد فاطال السجود نادی ابلیس ؛
وقتی بنده به سجده افتاد و سجده اش را طول داد، شیطان فریاد می زند.
(اصول کافی ، ج 3، ص 264)
حدیث373
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
ما من رجل یجعل جبهته فی بقعة من بقاع الارض الا شهدت له بها یوم القیامة ؛
هر انسانی که پیشانی خود را برای سجده بر قطعه ای از زمین بگذارد، آن زمین در روز قیامت به نفع وی شهادت خواهد داد.
(وسائل الشیعه ، ج 3، ص 474.مستدرک الوسائل ، ج 1، ص 175)
حدیث374
قال علی - علیه السلام -:
تقرب الی الله سبحانه بالسجود و الرکوع و الخضوع لعظمته و الخشوع ؛
به وسیله سجده و رکوع و خضوع و خشوع در برابر عظمت خدا به او تقرب جوی .
(غررالحکم ، ص 356)
حدیث375
قال الرضا - علیه السلام -:
ان الصلوة افضل العبادة لله و هی احسن صورة خلقها الله من اداها بکمالها و تمامها فقد ادی واجب حقها و من تهاون فیها ضرب بها وجهه ؛
همانا نماز بهترین شیوه بندگی خداست و آن زیباترین شکلی است که خداوند آن را آفریده ، پس کسی که به طور کامل و تمام آن را به جا آورد حق واجب آن را ادا کرده و کسی که در انجام آن کوتاهی کند خدا آن را به صورتش می زند.
(بحارالانوار، ج 84، ص 246)
حدیث376
قال علی - علیه السلام -:
ان العبد اذا سجد نادی ابلیس : یا ویله اطاع و عصیت و سجد و ابیت ؛
وقتی که بنده ای سجده کرد، ابلیس فریاد می زند وای بر من !او اطاعت کرد، ولی من معصیت کردم ، او سجده کرد و من از این عمل سرباز زدم .
(بحارالانوار، ج 82، ص 233)
حدیث377
قال رسول الله - صلی الله علیه وآله -:
ان الصلوة قربان المؤ من ؛
همانا نماز خواندن وسیله نزدیکی مؤ من به خداست .
(کنزالعمال ، حدیث 18907)
حدیث378
امام عسکری علیه‌السلام :
إنَّ الوُصولَ إلَی اللّه عز و جل سَفَرٌ لا یُدرَکُ إلاّ بامتِطاءِ اللَّیلِ ؛
رسیدن به‌خداوند عز و جل ، سفری است که جز با نشستن بر مرکب شب ، پیموده نشود .
بحار الأنوار : 78 /380 /4 منتخب میزان الحکمة : 464
حدیث379
امام صادق علیه‌السلام :
لا تَدَعْ قِیامَ اللیلِ، فإنَّ المَغبونَ مَن‌غُبِنَ قِیامَ اللیلِ ؛
شب زنده‌داری را فرو مگذار ؛ زیرا بازَنده کسی است که شب زنده‌داری را ببازد .
معانی الأخبار : 342 / 1 منتخب میزان الحکمة : 330
حدیث380
امام علی علیه‌السلام :
قیامُ اللیلِ مَصَحَّةٌ لِلبَدَنِ، ومَرضاةٌ لِلرَّبِّ عز و جل ، وتَعَرُّضٌ للرَّحمَةِ ، وتَمَسُّکٌ بأخلاقِ النَّبِیِّینَ ؛
شب‌زنده‌داری مایه سلامت بدن و خشنودی پروردگار عز و جل و قرار گرفتن در معرض رحمت خدا و چنگ زدن به اخلاق پیامبران است .
بحار الأنوار : 87 / 143 / 17 منتخب میزان الحکمة : 330
حدیث381
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
علَیکُم بقیامِ اللیلِ ؛ فإنّهُ دَأْبُ الصالِحِینَ قَبلَکُم ، وإنَّ قیامَ اللیلِ قُربَةٌ إلی اللّه ، ومَنهاةٌ عنِ الإثم؛
بر شما باد به شب زنده داری که آن شیوه شایستگان پیش از شماست و شب زنده‌داری مایه تقرّب به خدا و بازداشتن از گناه است .
کنز العمّال : 21428 منتخب میزان الحکمة : 330
حدیث382
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
رَحِمَ اللّه‌ُ رَجلاً قامَ مِنَ اللیلِ فَصلّی وأیقَظَ امرَأتَهُ فَصَلَّت ، فإن أبَت نَضَحَ فی وَجهِها الماءَ ، رَحِمَ اللّه‌ُ امرأةً قامَت مِن اللیلِ فَصلَّت وأیقَظَت زَوجَها ، فإن أبی نَضَحَت فی وَجهِهِ الماءَ ؛
رحمت خدا بر آن مردی باد ، که نیمه‌های شب برخیزد و نماز بخواند و همسرش را برای نماز خواندن بیدار کند و اگر بیدار نشد آب به صورتش بپاشد . رحمت خدا بر آن زنی باد که نیمه‌های شب از خواب برخیزد و نماز بخواند و شوهرش را برای نماز بیدار کند و اگر امتناع کرد ، به صورتش آب پاشد .
سنن أبی داود : 1450 منتخب میزان الحکمة : 330
حدیث383
امام علی علیه‌السلام :
قِیامُ اللَّیلِ مَصَحَّةُ البَدَنِ ؛
شب زنده‌داری ، مایه تن‌درستی است .
تهذیب الأحکام ، جلد 2 ، صفحه 121 ، حدیث 457 ، بحار الأنوار ، جلد 62 ، صفحه 267 ، حدیث 48
حدیث384
امام علی علیه‌السلام :
لا قُربَةَ بالنَّوافِلِ إذا أضَرَّت بالفَرائضِ؛
هـرگاه مـستحبّات بـاعـث لطمه خـوردن به واجبات شود ، مایه نزدیکی به خدا نگردد .
نهج البلاغة : الحکمة 39 منتخب میزان الحکمة : 570
حدیث385
امام علی علیه‌السلام :
إذا أضَرَّتِ النَّوافِلُ بالفَرائضِ فارْفُضوها ؛
هـرگاه مـستحبّات بـه واجـبات لطمه زنند ، مستحبّات را کنار بگذارید .
نهج البلاغة : الحکمة 279 منتخب میزان الحکمة : 570
حدیث386
امام علی علیه‌السلام :
لا رُخصَةَ فی فَرضٍ ، ولا شِدَّةَ فی نافِلَةٍ ؛
در هیچ فریضه‌ای کوتاهی نباید و در هـیـچ نافله‌ای سختگیری نشاید .
بشارة المصطفی : 28 منتخب میزان الحکمة : 570
حدیث387
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
إنّ لِلقُلوبِ إقبالاً وإدبارا ، فـإذا أقبَلَـت فتَنَـفَّلـوا ، وإذا أدبَـرَت فعلَیـکُـم بالفَریضَةِ ؛
همانا دل‌ها را روی آوردن و رویگرداندنی است . پس هرگاه روی آوردند مستحبّات به جا آورید و هرگاه روی گرداندند به گزاردن واجبات اکتفا کنید .
الکافی : 3 / 454 / 16 منتخب میزان الحکمة : 570
حدیث388
امام علی علیه‌السلام :
العُبودیَّهُ خَمسَهُ أشیاءَ : خَلاءُ البَطنِ ، وَقِراءةُ القرآنِ، وقِیامُ اللَّیلِ ، والتَّضَرُّعُ عِندَ الصُّبحِ ، والبُکاءُ مِن خَشیَةِ اللّه ؛
بندگی در پنج چیز اســت : اندرون از طعام تهی داشتن ، قرآن خواندن ، شب را به عبادت گذراندن و هنگام صبح زاری کردن (به درگاه خداوند) و گریستن از ترس خدا .
مستدرک الوسائل : 11 / 244 / 12875 منتخب میزان الحکمة : 354
حدیث389
امام سجّاد علیه‌السلام :
ما مِن قَطرةٍ أحَبَّ إلی اللّه عز و جل مِن قَطْرَتَینِ : قَطرةُ دَمٍ فی سبیلِ اللّه ، وقَطرةُ دَمعَةٍ فی سَوادِ اللّیلِ ، لا یُریدُ بها عبدٌ إلاّ اللّه‌َ عز و جل ؛
هیچ قطره‌ای نزد خدا محبوبتر از این دو قطره نیست : قطره خونی که در راه خدا ریخته شود و قطره اشکی که برای خدا در دل شب فرو افتد .
بحار الأنوار : 69 / 378 / 31 منتخب میزان الحکمة : 78
حدیث390
البُکاءُ مِن خَشیَةِ اللّه مِفتاحُ الرَّحمةِ؛
گریستن از ترس خدا کلید رحمت است .
غرر الحکم : 2051 منتخب میزان الحکمة : 78
حدیث391
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
سَبعةٌ فی ظِلِّ عَرشِ اللّه عز و جل یومَ لا ظِلَّ إلاّ ظلُّهُ ... ورجُلٌ ذَکرَ اللّه‌َ عز و جل خالیا ففاضَتْ عَیناهُ مِن خَشیةِ اللّه ؛
در آن روز که سایه‌ای جز سایه عرش خدا نیست هفت تن در سایه عرش اویند : ... ومردی که در خلوت یاد خداوند عز و جل کند و از ترس خدا اشک از دیدگانش سرازیر شود .
بحار الأنوار : 84 / 2 / 71 منتخب میزان الحکمة : 78
حدیث392
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
طُوبی لِصُورةٍ نَظَرَ اللّه‌ُ إلَیها تَبکی علی ذَنبٍ مِن خَشیَةِ اللّه عز و جل ، لَم یَطّلِعْ علی ذلکَ الذَّنْبِ غَیْرُهُ ؛
خوشا چهره‌ای که خداوند به آن می‌نگرد در حالی که از ترس خدا بر گناهی که کرده می‌گرید و جز او کسی از آن گناه آگاه نیست .
بحار الأنوار : 93 / 331 / 15 منتخب میزان الحکمة : 78
حدیث393
امام علی علیه‌السلام :
ألا لا خَیرَ فی قِراءةٍ لیسَ‌فیها تَدَبُّرٌ ، ألا لا خَیرَ فی عِبادَةٍ لیسَ فیها تَفَقُّهٌ ؛
بدانید که در قرآن خواندنی که با تدبّر همراه نباشد ، خیری نیست ؛ بدانید که در عبادتی که با فهم و اندیشه توأم نباشد ، خیری نیست .
بحار الأنوار : 92 / 211 / 4 منتخب میزان الحکمة : 460
حدیث394
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
إذا أحَبَّ أحدُکُم أن‌یُحَدِّثَ رَبَّهُ فَلْیَقرَأْ القرآنَ ؛
هر گاه فــردی از شما دوست داشته باشد که با پروردگارش سخن بگوید ، قرآن بخواند .
کنز العمّال : 2257 منتخب میزان الحکمة : 460
حدیث395
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
أشرافُ اُمّتی حَمَلَةُ القرآنِ وأصحابُ اللیلِ؛
اشـراف و بـزرگان امّـت من حاملان قرآن و شب زنده‌دارانند .
الخصال : 7 / 21 منتخب میزان الحکمة : 460
حدیث396
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلّم :
عَلیکَ بتِلاوَةِ القرآنِ وذِکرِ اللّه کثیراً ، فإنّهُ ذِکرٌ لکَ فی السماءِ ونورٌ لکَ فی الأرضِ؛
بر تو باد به تلاوت قرآن و بسیاری یاد خدا ؛ زیرا که آن در آسمان ، برای تو نام (و آوازه) است و در زمین نور .
الخصال : 525 / 13
حدیث397
امام صادق علیه‌السلام فرمودند:
مَنْ عَرَفَ اللّه‌َ خافَهُ ، وَ مَنْ خافَ اللّه‌َ حَثَّهُ الْخَوفُ مِنَ اللّه‌ِ عَلَی الْعَمَلِ بِطاعَتِهِ وَالاَْخْذِ بِتَأدیبِهِ ، فَبَشِّرِ الْمُطیعینَ المُتَأَدِّبینَ بِاَدَبِ اللّه‌ِ وَ الاْآخِذینَ عَنِ اللّه‌ِ اَنَّهُ حَقٌّ عَلَی اللّه‌ِ اَنْ یُنْجیَهُ مِنْ مُضِلاّتِ الْفِتَنِ؛
آن‌که خدا را شناخت ، از او ترسید و آن کس که از خدا ترسید ، ترس از خدا او را به عمل به فرمان او و در پیش گرفتن ادبش واداشت . پس فرمان‌بردارانِ ادب شده به ادب خدا و اطاعت‌کنندگان دستورهای او را بشارت ده که بر خداست که آنها را از فتنه‌های گمراه‌کننده برهاند.
مصباح الشریعه، ص 108
حدیث398
امام علی علیه السلام :
لا یَسعَدُ امْرُؤٌ إلاّ بِطاعَةِ اللّه‌ِ سُبحانَهُ وَ لا یَشقَی امْرُؤٌ إلاّ بِمَعصیَةِ اللّه‌ِ؛
هیچ کس جز با اطاعت خدا خوشبخت نمی‌شود و جز با معصیت خدا بدبخت نمی‌گردد.
(غررالحکم، ح 10848)
حدیث399
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم فرمودند:
اَلْعِبادَةُ عَشَرَةَاَجْزاءٍ تِسْعَـةٌ مِنْها فی طَلَبِ الْحَلالِ؛
عبادت ده جزء است که نه جزء آن در کار و تلاش برای به دست آوردن روزی حلال است.
مستدرک الوسائل ج??، ص??
حدیث400
امام علی علیه السلام فرمودند:
طَاعَة الله سُبحانَه لا یَحُوزها إلاّ مَن بَذل الجِدّ واستَفرَغ الجَهد؛
به طاعت خدای سبحان دست نیابد مگر کسی که تلاش کند و نهایت کوشش خود را به کار گیرد.
غررالحکم،6009
حدیث401
امام محمد باقر (علیه السلام)فرمودند:
هیچ قطره‌ای نزد خداوند ، محبوبتر از قطره اشکی که در تاریکی شب از ترس خدا و برای او ریخته شود ، نیست .
کافی ، ج 2 ، ص 482
حدیث402
امام محمد باقر (علیه السلام)فرمودند:
هر چشمی روز قیامت گریان است ، جز سه چشم : چشمی که در راه خدا شب را بیدار باشد ، چشمی که از ترس خدا گریان شود و چشمی که از محرمات الهی و گناهان بسته شود .
کافی ، ج 2 ، ص 80
حدیث403
امام مهدی(علیه السلام) فرمودند:
سجده‌ی شکر یکی از ضروری‌ترین سنت‌ها و واجب‌ترین آن‌هاست.
(بحارالانوار/83/192)
حدیث404
امام مهدی(علیه السلام) فرمودند:
تنها به سوی خدا دست نیاز بر‌می‌آورم و از او کفایت امور می‌خواهم و از او توفیق کار زیبا و شایسته را می‌طلبم و از او سرپرستی خویش را می‌خواهم.
(بحارالانوار/25/183)
حدیث405
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ما تقرّب العبد إلی اللَّه بشی ء أفضل من سجود خفیّ؛
هیچ کس به چیزی بهتر از سجده نهان به خدا تقرب نمی جوید.
نهج الفصاحه
حدیث406
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ما عبد اللَّه بشی ء أفضل من فقه فی الدّین؛
هیچ عبادتی بهتر از دانا شدن در کار دین نیست.
نهج الفصاحه
حدیث407
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
لا تشغلوا قلوبکم بذکر الدّنیا؛
دلهای خویش را به ذکر دنیا مشغول مدارید.
نهج الفصاحه
حدیث408
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
لکلّ شی ء مفتاح و مفتاح السّموات قول لا إله إلّا اللَّه؛
هر چیزی را کلیدی هست و کلید آسمانها گفتار لا اله الا اللَّه است.
نهج الفصاحه
حدیث409
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
کلام ابن آدم کلّه علیه لا له إلّا أمرا بمعروف أو نهیا عن منکر أو ذکر اللَّه تعالی؛
گفتار فرزند آدم به ضرر اوست نه به نفع او مگر امر به معروفی یا نهی از منکری یا ذکر خدای والا.
نهج الفصاحه
حدیث410
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
قال اللَّه تعالی من لا یدعونی أغضب علیه؛
خدای والا فرماید: هر که مرا نخواهد بر او خشمگین شوم.
نهج الفصاحه
حدیث411
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
قال اللَّه تعالی: أحبّ ما تعبدنی به عبدی النّصح لی؛
خدای والا فرماید: محبوبترین عبادتی که بنده برای من تواند کرد، خلوص است.
نهج الفصاحه
حدیث412
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
قال اللَّه تعالی: أنا أغنی الشّرکاء عن الشّرک و من عمل عملا أشرک فیه معی غیری ترکته و شرکه؛
خدای والا فرماید: من از همه شریکان از شریک بی نیازترم و هر که غیر مرا با من در عبادت خود شریک کند، وی را با شرکش رها کنم.
نهج الفصاحه
حدیث413
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
قال اللَّه تعالی: إذا تقرّب إلیّ العبد شبرا تقرّبت إلیه ذراعا و إذا تقرّب إلیّ ذراعا تقرّبت منه باعا و إذا أتانی مشیا أتیته هروله؛
خدای والا فرماید: وقتی بنده یک وجب به من نزدیک شود، ذراعی بدو نزدیک شوم و چون ذراعی به من نزدیک شود، بیش از دو ذراع به او نزدیک شوم و اگر ملایم به سوی من آید، بشتاب بسوی او شوم.
نهج الفصاحه
حدیث414
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
فضل الشّابّ العابد الّذی یعبد فی صباه علی الشّیخ الّذی یعبد بعد ما کبرت سنّه کفضل المرسلین علی سایر النّاس؛
فضیلت جوان عابد که از آغاز جوانی عبادت کند بر پیری که وقتی سن بسیار یافت، عبادت کند چون فضیلت پیامبران بر سایر مردم است.
نهج الفصاحه
حدیث415
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
عمل البرّ کلّه نصف العباده و الدعاء نصف فإذا أراد اللَّه تعالی بعبد خیرا انتحی قلبه للدّعاء؛
همه اعمال خیر یک نیمه عبادت است و دعا نیمه دیگر و چون خدا برای بنده ای خیر خواهد، قلب او را به دعا متمایل کند.
نهج الفصاحه
حدیث416
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
علیک بالسّجود فإنّک لا تسجد للَّه سجده إلّا رفعک اللَّه بها درجه و حطّ عنک بها خطیئه؛
از سجده غافل مشو که هر سجده ای برای خدا کنی خداوند یک درجه تو را بالا برد و گناهی از تو محو کند.
نهج الفصاحه
حدیث417
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
علامه حبّ اللَّه تعالی حبّ ذکر اللَّه و علامه بغض اللَّه بغض ذکر اللَّه عزّ و جلّ؛
نشان محبت خدا علاقه به ذکر خداست و نشان دشمنی خدا بی علاقگی به ذکر خدای عز و جل است.
نهج الفصاحه
حدیث418
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
السّعاده کلّ السّعاده طول العمر فی طاعه اللَّه؛
سعادت کامل عمر دراز در اطاعت خداست.
نهج الفصاحه
حدیث419
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
سلوا اللَّه من فضله فإنّ اللَّه یحبّ أن یسأل، و أفضل العباده انتظار الفرج؛
خدا را از فضل او طلب کنید که خدا دوست دارد که از او بخواهند، بهترین عبادتها انتظار گشایش است.
نهج الفصاحه
حدیث420
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
الذّکر خیر من الصّدقه؛
یاد کردن خدا از صدقه دادن بهتر است.
نهج الفصاحه
حدیث421
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ذکر اللَّه شفاء القلوب؛
یاد کردن خدا شفای دلهاست.
نهج الفصاحه
حدیث422
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ذاکر اللَّه فی الغافلین بمنزله الصّابر فی الفارّین؛
آن که در میان غافلان یاد خدا کند چنان است که در میان فراریان جنگ ثبات ورزد.
نهج الفصاحه
حدیث423
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
الدّعاء هو العباده؛
دعا،عبادت است.
نهج الفصاحه
حدیث424
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
خیر العباده أخفیها؛
بهترین عبادت ها آن است که پنهان تر است.
نهج الفصاحه
حدیث425
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
خیر الذّکر الخفیّ و خیر- الرّزق ما یکفی؛
بهترین ذکرها آن است که مخفی باشد و بهترین روزیها آن است که کافی باشد.
نهج الفصاحه
حدیث426
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
خذوا من العمل ما تطیقون فإنّ اللَّه لا یملّ حتّی تملّوا؛
عمل به قدر طاقت کنید زیرا ملالت شما مایه ملالت خدا می شود.
نهج الفصاحه
حدیث427
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
حسن الظّنّ من حسن العباده؛
خوش گمانی از نیکی عبادت است.
نهج الفصاحه
حدیث428
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
حدثنی جبریل قال: یقول اللَّه تعالی: لا إله إلّا اللَّه حصنی فمن دخله أمن من عذابی ؛
جبرئیل با من سخن گفت و گفت: خدا گوید لا إله إلا اللَّه قلعه من است و هر که وارد آن شود از عذاب من در امان است.
نهج الفصاحه
حدیث429
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ثلاثه یحبّهم اللَّه عزّ و جلّ: رجل قام من اللّیل یتلوا کتاب اللَّه و رجل تصدّق صدقه بیمینه یخفیها من شماله و رجل کان فی سریّه فانهزم أصحابه فاستقبل العدوّ؛
سه کسند که خدا آنها را دوست می دارد: کسی که شب برخیزد و کتاب خدا را بخواند و کسی که با دست راست خود صدقه دهد و آن را از دست چپ خود مخفی دارد و کسی که با گروهی به جنگ رود و یارانش بگریزند و او بسوی دشمن رود.
نهج الفصاحه
حدیث430
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
تسحّروا فإنّ فی السّحور برکه؛
سحر خیز باشید زیرا سحر خیزی مایه برکت است.
نهج الفصاحه
حدیث431
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
تأکل النّار ابن آدم إلّا أثر السّجود حرّم اللَّه عزّ و جلّ علی النّار أن تأکل أثر السّجود؛
آتش جهنم آدمیزاد را می خورد جز جای سجده را زیرا خداوند جای سجده را بر آتش حرام کرده است.
نهج الفصاحه
حدیث432
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
بین العبد و بین الکفر ترک الصّلوه؛
میان بنده و کفر ترک نماز فاصله است.
نهج الفصاحه
حدیث433
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
الإحسان أن تعبد اللَّه کأنّک تراه فإن لم تکن تراه فإنّه یراک؛
نیکی آن است که خدا را چنان پرستش کنی گوئی که او را می بینی اگر تو او را نمی بینی او تو را می بیند.
نهج الفصاحه
حدیث434
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أیّما ناشئ نشأ فی طلب العلم و العباده حتّی یکبر أعطاه اللَّه یوم القیامه ثواب اثنین و سبعین صدّیقا؛
هر طفلی که در طلب علم و عبادت بزرگ شود خداوند ثواب هفتاد و دو صدیق به او عطا کند.
نهج الفصاحه
حدیث435
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أوّل من یدعی إلی الجنّه الحمّادون الّذین یحمدون اللَّه؛
نخستین کسانی که به بهشت دعوت می شوند، ستایشگرانند که خدا را ستایش می کنند.
نهج الفصاحه
حدیث436
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أوّل العباده الصّمت؛
نخستین مرحله عبادت، خاموشی است.
نهج الفصاحه
حدیث437
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ هذا الدّین متین فأوغل فیه برفق و لا تبغض إلی نفسک عباده اللَّه فإنّ المنبت لا أرضا قطع و لا ظهرا أبقی؛
این دین(اسلام) محکم است به ملایمت در آن پیش برو و عبادت خدا را منفور خود مکن زیرا رهرو عجول نه راهی سپرده و نه مرکوب خود را حفظ کرده است.
نهج الفصاحه
حدیث438
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ حسن الظّنّ باللَّه من حسن عباده اللَّه؛
گمان خوب به خدا داشتن از خوب عبادت کردن اوست.
نهج الفصاحه
حدیث439
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ اللَّه عند لسان کلّ قائل، فلیتّق اللَّه عبد، و لینظر ما یقول؛
خداوند ناظر زبان هر گوینده ای است بنده باید از خدا بترسد و ببیند چه می گوید.
نهج الفصاحه
حدیث440
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ اللَّه تعالی یقول یا ابن آدم تفرّغ لعبادتی إملاء صدرک غنی و أسدّ فقرک و إلّا تفعل ملأت یدیک شغلا و لم أسدّ فقرک؛
خداوند گوید آدمیزاد وقت خود را صرف عبادت من کن تا سینه تو را از بی نیازی پر کنم و فقر را از تو دور سازم و اگر چنین نکنی تو را سخت به دنیا مشغول سازم و فقر را از تو دور نکنم.
نهج الفصاحه
حدیث441
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ اللَّه تعالی یقول أنا مع عبدی ما ذکرنی و تحرّکت بی شفتاه؛
خداوند گوید تا هنگامی که بنده ام مرا یاد می کند و لبهایش به نام من می جنبد با او هستم.
نهج الفصاحه
حدیث442
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ اللَّه تعالی یباهی بالشّاب العابد الملائکه، یقول أنظروا إلی عبدی ترک شهوته من أجلی؛
خدا به جوان عابد بر فرشتگان مباهات می کند و می گوید بنده مرا بنگرید که به خاطر من از تمایلات خود چشم پوشیده است.
نهج الفصاحه
حدیث443
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ اللَّه تعالی لا یقبل من العمل إلّا ما کان له خالصا و ابتغی به وجهه.
خداوند از عبادت ها جز آنچه خاص او باشد و به خاطر او انجام گیرد، نمی پذیرد.
نهج الفصاحه
حدیث444
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ اللَّه تعالی لا یعذّب من عباده إلّا المارد المتمرّد الّذی یتمرّد علی اللَّه و أبی أن یقول لا إله إلّا اللَّه.
خداوند از بندگان خود جز سرکش مغروری را که از اطاعت خدا سرکشی کند و از گفتن لا اله الا اللَّه امتناع دارد، عذاب نمی کند.
نهج الفصاحه
حدیث445
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ اللَّه تعالی قد حرّم علی النّار من قال لا إله إلّا اللَّه یبتغی بذلک وجه اللَّه.
خداوند هر کسی را که بگوید لا اللَّه الا اللَّه و از این سخن جز خدا منظوری نداشته باشد به جهنم حرام کرده است.
نهج الفصاحه
حدیث446
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ السّعاده کلّ السّعاده طول العمر فی طاعه اللَّه؛
سعادت کامل آن است که عمر دراز را در عبادت خداوند به پایان برند.
نهج الفصاحه
حدیث447
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
إنّ الرّجل لیعمل- أو المرأه- بطاعه اللَّه تعالی ستّین سنه ثمّ یحضرهما الموت فیضارّان فی الوصیّه فتجب لهما النّار؛
مرد یا زن شصت سال خدا را عبادت می کنند و هنگام مرگ در وصیت به حق رفتار نمی کنند و جهنم بر آنها واجب می شود.
نهج الفصاحه
حدیث448
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
انتظار الفرج من اللَّه عباده و من رضی بالقلیل من الرّزق رضی اللَّه تعالی منه بالقلیل من العمل؛
انتظار گشایش از جانب خداوند عبادت است و هر که به روزی اندک راضی باشد خداوند از او به عبادت اندک راضی می شود.
نهج الفصاحه
حدیث449
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اللّهمّ بارک لامّتی فی بکورها؛
خدایا سحر خیزی را بر امت من مبارک ساز.
نهج الفصاحه
حدیث450
آن‌که بندگی خدا کند، خدا نیز حاجتش روا کند.
(بحارالانوار/51/1321)
حدیث451
امام مهدی(علیه السلام) فرمودند:
پروردگارا روزیمان کن بندگی‌ات و دوری از گناه و نیت پاک را.
(الصحیفه المهدیه/69)
حدیث452
امام حسن عسکری(علیه السلام) فرمودند:
عابدترین مردم آن است که واجبات را بپا دارد.
(تحف‌العقول/489)
حدیث453
امام حسن عسکری(علیه السلام) فرمودند:
عبادت، زیاد روزه گرفتن و زیاد نماز خواندن نیست. عبادت، زیاد اندیشه کردن در امر خداست.
(تحف‌العقول/518)
حدیث454
امام حسن عسکری(علیه السلام) فرمودند:
بسیار به یاد خدا و بسیار به یاد مرگ باشید. بسیار قرآن تلاوت نمایید و به پیامبر صلوات و درود بفرستید که همانا درود بر پیامبر، معادل ده نیکی است.
(بحارالانوار/78/372)
حدیث455
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
الْمُؤْمِنُ بخیر عَلَی کلّ حَالٍ ، ینزع نَفْسِهِ مِنْ بین جنبیه وَ هُوَ یحمد اللَّهُ ؛
مؤمن همیشه خوب است جانش از تن می رود و خدا را ستایش می کند.
نهج الفصاحه
حدیث456
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
المتعبّد بغیر فقه کالحمار فی الطّاحون؛
کسی که بی دانش عبادت کند چون الاغ آسیاست.
نهج الفصاحه
حدیث457
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
المهاجر من هجر ما نهی اللَّه عنه؛
مهاجر آن است که از هر چه خدا نهی کرده، دوری کند.
نهج الفصاحه
حدیث458
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
من حسن عباده المرء حسن ظنّه؛
از جمله عبادت نکوی مرد خوش گمان بودن او به خداست.
نهج الفصاحه
حدیث459
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
من أذلّ نفسه فی طاعه اللَّه فهو أعزّ ممّن تعزّز بمعصیه اللَّه؛
هر که خویشتن را در اطاعت خدا خوار کند از کسی که به معصیت خدا عزت جسته باشد، عزیزتر است.
نهج الفصاحه
حدیث460
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ما من مسلم ینظر إلی امرأه أوّل رمقه ثمّ یغضّ بصره إلّا أحدث اللَّه تعالی له عباده یجد حلاوتها فی قلبه؛
هر مسلمانی که یک بار به زنی بنگرد آنگاه چشم از او باز دارد خدای والایش با عبادتی انس دهد که لذت آن را در قلب خویش احساس کند.
نهج الفصاحه
حدیث461
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ما من ساعه تمرّ بابن آدم لم یذکر اللَّه فیها إلّا حسر علیها یوم القیامه؛
ساعتی بی ذکر خدای بر آدمیزاد نگذرد مگر روز قیامت بر آن حسرت خورد.
نهج الفصاحه
حدیث462
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ما صدقه أفضل من ذکر اللَّه تعالی؛
صدقه ای بهتر از یاد کردن خدای والا نیست.
نهج الفصاحه
حدیث463
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ما جلس قوم یذکرون اللَّه تعالی فیقومون حتّی یقال لهم قوموا قد غفر اللَّه لکم ذنوبکم و بدّل سیّئاتکم حسنات؛
گروهی که با هم به ذکر خدا بنشینند، از جا برنخیزند مگر به ایشان بگویند برخیزید که خدای تان آمرزید و اعمال بدتان را به اعمال خوب مبدل کرد.
نهج الفصاحه
حدیث464
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ما أحسن القصد فی الغنی، ما أحسن القصد فی الفقر و أحسن القصد فی العباده؛
چه نیک است اعتدال هنگام بی نیازی، چه نیک است اعتدال هنگام نداری و چه نیک است اعتدال در عبادت.
نهج الفصاحه
حدیث465
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
ألا أخبرکم بأیسر العباده و أهونها علی البدن؟ الصّمت و حسن الخلق؛
می خواهید شما را به عبادتی که از همه عبادتها بر بدن آسانتر است خبر دهم؟ سکوت و نیک خوئی.
نهج الفصاحه
حدیث466
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اکلفوا من العمل ما تطیقون فإنّ اللَّه لا یملّ حتّی تملّوا و إنّ أحبّ العمل إلی اللَّه تعالی أدومه و إن قلّ؛
به قدر توانائی خود عبادت کنید زیرا وقتی شما ملول شدید خدا نیز ملول می شود، در نظر خدا بهترین کارها آن است که بادوامتر است اگر چه اندک باشد.
نهج الفصاحه
حدیث467
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أفضل العباده أجرا سرعه القیام من عند المریض؛
از همه عبادت ها بهتر و پر اجرتر آن است که زودتر از پیش مریض برخیزی.
نهج الفصاحه
حدیث468
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أفضل العباده انتظار الفرج؛
بهترین اقسام عبادت انتظار گشایش است.
نهج الفصاحه
حدیث469
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أغبط النّاس عندی مؤمن خفیف الحاذّ ذو حظّ من صلاه و کان رزقه کفافا فصبر علیه حتّی یلقی اللَّه و أحسن عباده ربّه و کان غامضا فی النّاس عجلت منیّته و قلّ تراثه و قلّت بواکیه؛
خوشبخت ترین مردم در نظر من مؤمنی است که متعلقاتش کم و از نماز بهره ور باشد، روزی او به حد کفاف باشد و با آن بسازد تا به خدای خویش برسد، خدای را به خوبی پرستش کند و در میان مردم گمنام باشد، وقتی مرگش برسد ارثش کم باشد و گریندگانش انگشت شمار باشند.
نهج الفصاحه
حدیث470
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أعظم العباده أجرا أخفیها؛
پراجرترین عبادت ها آن است که نهان تر باشد.
نهج الفصاحه
حدیث471
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أعبد اللَّه کأنّک تراه فإن کنت لا تراه فإنّه یراک؛
خدای را چنان پرستش کن که گوئی او را می بینی اگر تو او را نمی بینی او تو را میبیند.
نهج الفصاحه
حدیث472
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أسدّ الأعمال ثلاثه ذکر اللَّه علی کلّ حال و الإنصاف من نفسک و مواساه الأخ فی المال؛
استوارترین کارها سه چیز است یاد خداوند در همه حال و رعایت انصاف بر ضرر خویش و تقسیم مال با برادر دینی.
نهج الفصاحه
حدیث473
پیامبراکرم(صلّی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أذکر اللَّه فإنّه عون لک علی ما تطلب؛
خداوند را یاد کن زیرا او در کارها یاور تو است.
نهج الفصاحه
حدیث474
پیامبراکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أخلص دینک یکفک القلیل من العمل؛
ایمان خویش را خالص کن که اندکی عبادت تو را کفایت کند.
نهج الفصاحه
حدیث475
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
أبشِرُوا وَ بَشِّرُوا مِن وَراءِکُم أنَّه مَن شَهِدَ أن لا إلهَ إلّا اللَّهُ صادِقاً لَها دَخَلَ الجَنَّهَ؛
شما را مژده می دهم و شما به دیگران مژده دهید که هر کس شهادت دهد که خدائی جز خدای یگانه نیست و بدان معتقد باشد وارد بهشت می شود.
نهج الفصاحه
حدیث476
امام حسن عسکری(علیه السلام) فرمودند:
رسیدن به خداوند متعال، سیر و سفری است که جز با شب زنده داری حاصل نگردد.
(مسند الامام‌العسکری/290)
حدیث477
امام حسن عسکری(علیه السلام) فرمودند:
عبادت، زیاد روزه گرفتن و زیاد نماز خواندن نیست. عبادت، زیاد اندیشه کردن در امر خداست.
(تحف‌العقول/518)
حدیث478
امام حسن عسکری(علیه السلام) فرمودند:
عابدترین مردم آن است که واجبات را بپا دارد.
(تحف‌العقول/489)
حدیث479
امام حسن عسکری (علیه السلام) می فرمایند:
أورع الناس من وقف عند الشبهة ، أعبد الناس من أقام علی الفرائض ، أزهد الناس من ترک الحرام ، أشد الناس اجتهادا من ترک الذنوب؛
پارساترین مردم کسی است که در هنگام شبهه توقف کند ، عابدترین مردم کسی است که واجبات را انجام دهد ، زاهدترین مردم کسی است که حرام را ترک نماید ، کوشنده ترین مردم کسی است که گناهان را رها سازد
تحف العقول ، ص 519
حدیث480
کسی که از آفریدگار اطاعت کند، از خشم آفریده‌ها باکی ندارد.
(تحف‌العقول/482)
حدیث481
قالَ الاْمامُ الْحُسَیْن - علیه السلام - :
مَنْ عَبَدَاللهَ حَقَّ عِبادَتِهِ، آتاهُ اللهُ فَوْقَ أمانیهِ وَ کِفایَتِهِ ؛
امام حسین - علیه السلام - فرمودند:
هرکس خداوند متعال را با صداقت و خلوص، عبادت و پرستش نماید،خدای متعال او را به بهترین آرزوهایش می رساند و امور زندگیش را تأمین می نماید.
بحارالأنوار، ج 68، ص 183، ح 44
حدیث482
قالَ الاْمامُ الْحُسَیْن - علیه السلام - :
إنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ رَغْبَةً فَتِلْکَ عِبادَةُ التُّجارِ، وَ إنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ رَهْبَةً فَتِلْکَ عِبادَةُ الْعَبْیدِ، وَ إنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ شُکْراً فَتِلْکَ عِبادَةٌ الْأحْرارِ، وَ هِیَ أفْضَلُ الْعِبادَةِ ؛
امام حسین - علیه السلام - فرمودند:
همانا عدّه ای خداوند متعال را به جهت طمع و آرزوی بهشت عبادت می کنند که آن یک معامله و تجارت خواهد بود و عدّه ای دیگر از روی ترس خداوند را عبادت و ستایش می کنند که همانند عبادت و اطاعت نوکر از ارباب باشد و طائفه ای هم به عنوان شکر و سپاس از روی معرفت، خداوند متعال را عبادت و ستایش می نمایند; و این نوع، عبادت آزادگان است که بهترین عبادات می باشد.
بحارالأنوار، ج 75، ص 117، ح 5
حدیث483
قالَ الإمامُ الْحَسَنُ الْمُجتبی - عَلَیْهِ السَّلام - :
مَنْ أدامَ الاْخْتِلافَ إلَی الْمَسْجِدِ أصابَ إحْدی ثَمان: آیَةً مُحْکَمَةً، أَخاً مُسْتَفاداً، وَعِلْماً مُسْتَطْرَفاً، وَرَحْمَةً مُنْتَظِرَةً، وَکَلِمَةً تَدُلُّهُ عَلَی الْهُدی، اَوْ تَرُدُّهُ عَنْ الرَّدی، وَتَرْکَ الذُّنُوبِ حَیاءً اَوْ خَشْیَةً؛
امام حسن مجتبی - علیه السلام - فرمودند:
هرکس جایگاه ـ عبادات ـ خود را در مسجد قرار دهد یکی از هشت فایده شاملش می گردد: برهان ونشانه ای ـ برای معرفت ـ، دوست و برادری سودمند، دانش واطلاعاتی جامع، رحمت و محبّت عمومی، سخن و مطلبی که او را هدایت گر باشد، ـ توفیق إجباری ـ در ترک گناه به جهت شرم از مردم و یا به جهت ترس از عقاب.
حف العقول، ص 235
حدیث484
قالَتْ فاطِمَةُ الزَّهْراء - سلام الله علیها - :
مَنْ أصْعَدَ إلی اللّهِ خالِصَ عِبادَتِهِ، أهْبَطَ اللّهُ عَزَّوَجَلَّ لَهُ أفْضَلَ مَصْلَحَتِهِ ؛
حضرت فاطمه زهرا - سلام الله علیها - فرمودند:
هرکس عبادات و کارهای خود را خالصانه برای خدا انجام دهد، خداوند بهترین مصلحت ها و برکات خود را برای او تقدیر می نماید.
تنبیه الخواطر، ص 108
حدیث485
قال رَسُولُ اللّهِ - صلی الله علیه وآله - :
کُلُّ عَیْن باکِیَةٌ یَوْمَ الْقِیامَةِ إلاّ ثَلاثَ أعْیُن: عَیْنٌ بَکَتْ مِنْ خَشْیَةِ اللّهِ، وَ عَیْنٌ غُضَّتْ عَنْ مَحارِمِ اللّهِ، وَ عَیْنٌ باتَتْ ساهِرَةً فی سَبیلِ اللّهِ ؛
رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمودند:
تمامی چشم ها در روز قیامت گریانند، مگر سه دسته: 1 ـ آن چشمی که به جهت خوف و ترس از عذاب خداوند گریه کرده باشد. 2 ـ چشمی که از گناهان و موارد خلاف بسته و نگاه نکرده باشد. 3 ـ چشمی که شبها در عبادت و بندگی خداوند متعال بیدار بوده باشد.
ثواب الأعمال، ص 211، ح 1
حدیث486
پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم ) می فرمایند :
لان اصلی الصبح فی جماعة احب الی من ان اصلی لیلتی حتی اصبح؛
اگر نماز صبح را به جماعت بخوانم ، در نظرم محبوبتر ازعبادت و شب زنده داری تا صبح است .
( کنز العمال ، ج 8، حدیث 22792 )
حدیث487
پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم ) می فرمایند :
و اذا اردت ان یحشرک الله معی فاطل السجود بین یدی الله الواحد القهار؛
و اگر خواستی خداوند تو را با من محشورسازد، سجده در پیشگاه خدای یکتای قهار را طولانی کن .
( بحار الانوار، ج ,85 ص 164 )
حدیث488
امام علی (علیه السلام ) می فرمایند:
نعم العبادة السجود و الرکوع؛
سجود و رکوع در پیشگاه الهی ، خوب عبادتی است .
( تصنیف غرر الحکم ، ص 175 )
حدیث489
امام علی (علیه السلام ) می فرمایند:
اقرب ما یکون العبد من الله اذا سجد؛
نزدیکترین وقتی که بنده به خدا نزدیک می شود، در هنگام سجده است .
( بحار الانوار، ج ,82 ص 233 )
حدیث490
امام صادق (علیه السلام ) می فرمایند:
ما خسر و الله من اتی بحقیقة السجود و لو کان فی العمر مرة واحدة؛
به خدا قسم کسی که حق سجود را به جای آورد و سجده حقیقی کندبه هیچ عنوان زیان متوجه او نشود، اگر چه در تمام مدت عمر چنین سجودی را یک بار به جای آورد.
( بحار الانوار، ج ,85 ص 136 )
حدیث491
امام حسن (علیه السلام ) می فرمایند:
ان من طلب العبادة تزکی لها و اذا اضرت النوافل بالفریضة فارفضوها؛
هر کس طلب عبادت دارد، دل را برای آن پاک می کند،و هرگاه نمازهای مستحبی به نمازهای واجب ضرر رسانید (باعث آسیب رسانی به یکی از صفات و ابعاد نمازهای واجب شد) نمازهای مستحبی را ترک کنید.
( تحف العقول ، ص 267 )
حدیث492
امام علی (علیه السلام ) می فرمایند:
حق نماز را مؤمنین شناخته اند که نه زینت های دنیا، نه نور چشمی هااز فرزند ونه مال ، آنان را از عبادت پروردگارشان باز نمی دارد، زیرا که خداوندسبحان می گوید: مردانی هستند که تجارت و داد و ستد آنان را از یاد خدا و برپاداشتن نماز و پرداخت زکات باز نمی دارد.
( نهج البلاغه ، خطبه 199 )
حدیث493
پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم ) می فرمایند :
ما من رجل یجعل جبهته فی بقعة من بقاع الارض الا شهدت له بها یوم القیامة؛
هر انسانی که پیشانی خود را برای سجده بر قطعه ای از زمین بگذارد، آن زمین در روز قیامت به نفع او شهادت خواهد داد.
( وسائل الشیعه ، ج 3، ص 474)
حدیث494
امام جواد ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
أفضل العبادة الاخلاص؛
برترین عبادت، اخلاص است.
تنبیه الخواطر: 2 / 109.
حدیث495
امام علی ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
أفضل العبادة العفاف؛
برترین عبادت، پاکدامنی است.
الکافی: 2 / 468 / 8.
حدیث496
امام علی ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
أفضل العبادة غلبة العادة؛
برترین عبادت، چیره آمدن بر عادت است.
غرر الحکم: 2873.
حدیث497
امام علی ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
أفضل العبادة الزَّهادَة؛
برترین عبادت، دل بر کندن از دنیاست.
غرر الحکم: 2872
حدیث498
امام علی ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
أفضل العبادة الفکر؛
برترین عبادت، اندیشیدن است.
غرر الحکم: 2907
حدیث499
پیامبر خدا ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ می فرمایند :
أفضل العبادة الفقه؛
برترین عبادت، فقه (فهم دین) است.
الخصال: 30 / 104.
حدیث500
امام کاظم ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
ما عبداللّه بشیء أفضل من العقل؛
خداوند به چیزی برتر از خِرَد، عبادت نشده است.
الکافی: 1 / 18 / 12.
حدیث501
امام صادق ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
و اللّه ما عبداللّه بشیء أفضل من أداء حقّ المؤمن؛
به خدا سوگند که خداوند به چیزی برتر از ادا نمودن حق مؤمن، عبادت نشده است.
الاختصاص: 28.
حدیث502
امام صادق ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
ما عبداللّه بشیء أفضل من الصّمت و المشی الی بیته؛
خداوند به چیزی برتر از خاموشی و رفتن به خانه‌ی او (حج)، عبادت نشده است.
الخصال: 35 / 8.
حدیث503
امام علی ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
غضّ الطّرف عن محارم اللّه سبحانه أفضل عبادة؛
چشم بستن از حرام‌های خداوند سبحان، برترین عبادت است.
غرر الحکم: 6427.
حدیث504
پیامبر خدا ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ می فرمایند :
أعظم العبادة أجراً أخفاها؛
بزرگترین ثواب را آن عبادتی دارد که پنهانی تر انجام گیرد.
قرب الاسناد: 135 / 475.
حدیث505
امام صادق ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
أفضل العبادة العلم باللّه و التّواضع له؛
برترین عبادت، شناخت خدا و فروتنی برای اوست.
تحف العقول: 364.
حدیث506
پیامبر خدا ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ می فرمایند :
ملعون ملعون من عبد الدّینار و الدّرهم؛
از رحمت خدا به دور است، کسی که بندگی دینار و درهم کند.
الخصال: 129
حدیث507
امام علی ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
من عبد الدّنیا و آثرها علی الآخرة استوخم العاقبة؛
هر که بندگی دنیا کند و آن را بر آخرت برگزیند، فرجامش ناگوار باشد.
الخصال: 632
حدیث508
امام باقر ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
من أصغی الی ناطق فقد عبده، فان کان النّاطق یؤدّی عن اللّه عزّوجّل فقد عبداللّه، و ان کان النّاطق یؤدّی عن الشیّطان فقد عبد الشّیطان؛
هر که به گوینده‌ای گوش سپارد، او را بندگی کرده است؛ اگر آن گوینده از طرف خدای عزوجل بگوید، شنونده خدا را عبادت کرده و اگر از طرف شیطان بگوید، شیطان را عبادت کرده است.
الکافی: 6 / 434 / 24.
حدیث509
امام صادق ـ علیه السّلام ـ می فرمایند :
لیس العبادة هی السّجود و لا الرّکوع، انّما هی طاعة الرّجال، من أطاع المخلوق فی معصیة الخالق فقد عبده؛
عبادت به سجود و رکوع نیست بلکه فرمانبری از رجال است؛ هر که فرمان آفریده‌ای را که مخالف فرمان آفریدگار است اطاعت کند بی‌گمان او را عبادت کرده است.
البحار: 72 / 94 / 6.
حدیث510
قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ :
(انّ) العبّاد ثلاثة، قوم عبدوا اللّه عزّوجّل خوفا فتلک عبادة العبید، و قوم عبدوا اللّه تبارک و تعالی طلب الثّواب فتلک عبادة الأُجَراءِ، و قوم عبدوا اللّه عزّوجّل حبّا له فتلک عبادة الأحرار، و هی أفضل العباد؛
عبادت کنندگان سه دسته اند: گروهی خدای عزوجل را از ترس عبادت می‌کنند، که این عبادت بردگان است; گروهی خدای تبارک و تعالی را به طمع ثواب عبادت می‌کنند، که این عبادت مزدوران است; و گروهی خدای عزوجل را از سر عشق و محبت به او عبادت می‌کنند که این عبادت آزادگان است و این برترین عبادت است.
الکافی: 2 / 84 / 5.
حدیث511
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ :
انّ قوما عبدوا اللّه رغبة فتلک عبادة التجّار، و انّ قوما عبدو اللّه رهبةً قتلک عبادة العبید، و انّ قوما عبدو اللّه شکرا فتلک عبادة الأحرار؛
گروهی به هوای پاداش خدا را عبادت کردند، و این عبادتِ سوداگران است؛ دسته‌ای از روی ترس، خدا را عبادت کردند، و این عبادت بردگان است؛ و گروهی برای سپاسگذاری خدا را عبادت کردند، و این عبادت آزادگان است.
نهج البلاغه: الحکمة 237.
حدیث512
قال رسول اللّه ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ :
حسن الظّنّ باللّه من عبادة اللّه تعالی؛
خوش گمانی به خداوند، از عبادت خدای تعالی است.
الدرّة الباهرة: 18.
حدیث513
قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ :
انّ فوق کلّ عبادة عبادة، و حبّنا أهل البیت أفضل عبادة؛
برتر از هر عبادت، عبادتی است و دوست داشتن ما اهلبیت برترین عبادت می‌باشد.
المحاسن: 1 / 247 / 462.
حدیث514
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ :
انّ من العبادة لین الکلام و افشاء السّلام؛
به نرمی سخن گفتن و سلام کردن به مردم عبادت است.
غرر الحکم: 3421.
حدیث515
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ :
التفکّر فی آلاء اللّه نعم العبادة؛
اندیشیدن در نعمت‌های خداوند، نیکو عبادتی است.
غرر الحکم: 1147
حدیث516
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ :
التّفکّر فی ملکوت السّماوات و الأرض عبادة المخلصین؛
امام علی ـ علیه السّلام ـ : اندیشیدن در ملکوت آسمان‌ها و زمین، عبادت مخلصان است.
غرر الحکم: 1792
حدیث517
قال رسول الله ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ:
أُعبُد اللّه و لا تشرک به شیئا، و اعمَلُ للّه کأنّک تراه؛
خدا را بندگی کن و هیچ چیزی را شریک او مگردان و برای خدا چنان کار کن که گویی او را می‌بینی.
کنز العمال
حدیث518
قال رسول اللّه ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ :
لا عبادة الاّ بیقین؛
هیچ عبادتی جز با یقین ارزش ندارد.
کنز الفوائد: 1 / 55.
حدیث519
قال الامام زین العابدین ـ علیه السّلام ـ :
لا عبادة الاّ بالتفقّة؛
هیچ عبادتی جز با شناخت ارزش ندراد.
تحف العقول: 280.
حدیث520
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ :
لا خیر فی عبادة لا علم فیها؛
عبادتی که همراه با آگاهی نباشد، ارزشی ندارد.
تذکرة الخوّاص: 140.
حدیث521
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ :
لا خیر فی عبادة لیس فیها تفقّه؛
در عبادتی که با شناخت توأم نباشد، خیری نهفته نیست.
تحف العقول: 223 و 204.
حدیث522
قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ :
سکّنوا فی أنفسکم معرفة ما تعبدون; حتّی ینفعکم ما تحرّکون من الجوارح بعبادة من تعرفون؛
امام علی ـ علیه السّلام ـ : شناخت خدایی را که می‌پرستید در جان‌های خود جای دهید تا خم و راست شدن هایتان برای عبادت کسی که می‌شناسیدش، شما را سود دهد.
تحف العقول: 223 و 204.
حدیث523
قال الامام الرّضا ـ علیه السّلام ـ :
أوّل عبادة اللّه معرفته؛
امام رضا ـ علیه السّلام ـ : آغاز بندگی خدا، شناخت اوست.
التوحید: 34 / 2.
حدیث524
پیامبراکرم (صلی الله علیه و آله و سلم ) می فرمایند :
بالصلاة یبلغ العبد الی الدرجة العلیاء لان الصلاة تسبیح و تهلیل و تحمید وتکبیر و تمجید و تقدیس و قول و دعوة؛
(انسان) به وسیله نماز بنده به درجه عالی و مقام والا می رسد، زیرا نماز تسبیح و تهلیل و تحمید وتکبیر و تمجید و تقدیس الهی است، نماز قول حق و دعوت به سوی حق می باشد.
بحار الانوار، ج ,82 ص232
حدیث525
امام رضا (علیه السلام ) می فرمایند:
ان الصلواة افضل العبادة لله؛
همانا، نماز، بهترین عبادت برای خداست .
( جامع احادیث الشیعه ، ج 4، ص 50 )
حدیث526
امام جعفر صادق (علیه السلام) :
شرف المؤمن قیام اللیل و عزه استغناؤه عن الناس؛
شرافت مؤمن به شب زنده داری و عزتش به بی نیازی از مردم است .
اصول کافی ، ج 3 ، ص 218
حدیث527
امام جعفر صادق (علیه السلام) :
شیعتنا الرحماء بینهم ، الذین اذا خلوا ذکروا الله؛
شیعیان ما با یکدیگر مهربانند ، چون تنها باشند خدا را یاد کنند .
اصول کافی ، ج 3 ، ص 268
حدیث528
امام جعفر صادق (علیه السلام):
لا تکرهوا إلی أنفسکم العبادة؛
عبادت را به خود مکروه و ناپسند ندارید .
اصول کافی ، ج 3 ، ص 137
حدیث529
امام جعفر صادق (علیه السلام) :
کان أمیرالمؤمنین صلوات الله علیه یقول : أفضل العبادة العفاف؛
امیرالمؤمنین علیه السلام می فرمودند : بهترین عبادت عفت است .
اصول کافی ، ج 3 ، ص 125
حدیث530
امام صادق علیه‌السلام می فرمایند :
کونوا دُعاةً لِلنّاسِ بِغَیْرِ اَ لْسِنَتِکُمْ، لِیَرَوا مِنْکُمْ الْوَرَعَ وَ الاِْجْتِهادَ وَ الصَّلاةَ وَ الْخَیْرَ، فَاِنَّ ذلِکَ داعیَةٌ؛
مردم را به غیر از زبان خود، دعوت کنید، تا پرهیزکاری و کوشش در عبادت و نماز و خوبی را از شما ببینند، زیرا اینها خود دعوت کننده است.
کافی، ج 2 ، ص 78، ح 14.
حدیث531
پیامبراکرم صلی الله علیه وآله وسلم می فرمایند:
اِسْتَنْزِلُوا الرِّزْقَ بِالصَّدقَةِ وَ الْبُکورُ مُبارَکٌ یَزیدُ فی جَمیعِ النِّعَمِ خُصوصاً فِی الرِّزْقِ وَ حُسْنُ الْخَطِّ مِنْ مَفاتیحِ الرِّزْقِ وَ طیبُ الْکَلامِ یَزیدُ فِی الرِّزْقِ؛
با صدقه دادن روزی را فرود آورید، سحرخیزی با برکت است و همه نعمت‌ها، مخصوصاً روزی را زیاد می‌کند، خط زیبا از درهای رزق است و خوش‌زبانی [هم] روزی را زیاد می‌کند.
بحارالأنوار، ج 76، ص 318 .
حدیث532
امام سجاد علیه السلام می فرمایند:
اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمّدٍ وَ آلِهِ وَ اکْفِنی مَؤونَةَ الاِْکْتِسابِ وَ ارْزُقْنی مِنْ غَیْرِ اِحْتِسابٍ فَلا اَشْتَغِلَ عَنْ عِبادَتِکَ بِالطَّلَبِ و لا اَحْتَمِلَ اِصْرَ تَبِعاتِ الْمَکْسَبِ؛
خدایا! بر محمّد و آل او درود فرست و مرا از کسب روزیِ همراه با رنج، بی‌نیاز گردان و از جایی که گمان نمی‌رود، روزی‌ام ده، تا به خاطر طلب روزی، از عبادت تو باز نمانم و بار سنگین مشکلات کسب روزی را به دوش نکشم.
صحیفه سجادیه، از دعای 20 .
حدیث533
امام صادق علیه السلام :
سُئِلَ الْاِمامُ الصّادِقُ‌علیه السلام عَنْ قَولِ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ: اِتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقاتِهِ. قال: یُطاعُ فَلا یُعْصی، وَ یُذْکَرُ فَلا یُنْسی، وَ یُشْکَرُ فَلا یُکْفَرُ؛
از امام صادق‌علیه السلام درباره آیه «تقوای الهی پیشه کنید چنان که حق اوست» پرسیده شد. فرمودند: از خداوند، اطاعت شود و نافرمانی نشود، یاد شود و فراموش نشود و شکرگزاری گردد و کفران نگردد.
معانی الأخبار، ص 240 .
حدیث534
امام صادق علیه‌السلام می فرمایند :
عبادت کنندگان خداوند سه گروهند: گروهی او را برای پاداش عبادت می‌کنند، که طمعکارانه است و اینان حریصند. گروهی او را از ترس جهنم عبادت می‌کنند که این عبادت بردگان و از روی ترس است. ولی من خداوند را از روی محبت عبادت می‌کنم که چنین عبادتی مایه امنیت و آرامش و عبادت کریمان است.
خصال، ص 188، ح259 .
حدیث535
امام باقر (علیه السلام) می فرمایند:
عبادت، هفتاد جزء است و از همه بهتر، کسب روزی حلال است.
الحدیث،ص 10.
حدیث536
رسولُ اللّه(صلی‌الله‌علیه‌و‌آله وسلم)می فرمایند :
ذِکرُ علیٍّ عبادةٌ؛
یاد و ذکر علی، عبادت است.
موسوعه امام علی علیه السلام، ج 8 ص 143، ح 3457
حدیث537
امام صادق علیه السلام می فرمایند :
سَجْدَةُ الشُّکْرِ واجِبَةٌ عَلی کُلِّ مُسْلِمٍ تُتِمُّ بِها صَلاتَکَ وَ تُرْضی بِها رَبَّکَ وَ تُعْجِبُ الْمَلائِکَةَ مِنْکَ ... ؛
سجده شکر بر هر مسلمانی واجب است، با آن نمازت را کامل می‌کنی، پروردگارت را خشنود می‌سازی و فرشتگان را از خود به شگفتی می‌آوری... .
تهذیب الأحکام، ج 2، ص 110، ح 415 .
حدیث538
امام صادق علیه السلام می فرمایند :
تَسْبیحُ فاطِمَةَعلیها السلام فی کُلِّ یَوْمٍ فی دُبُرِ کُلِّ صَلاةٍ اَحَبُّ اِلَیَّ مِنْ صَلاةِ اَلْفِ رَکْعَةٍ فی کُلِّ یَوْمٍ؛
تسبیحات فاطمه زهراعلیها السلام در هر روز پس از هر نماز، نزد من محبوب‌تر از هزار رکعت نماز در هر روز است.
کافی، ج 3، ص 343، ح 15.
حدیث539
امام باقر علیه السلام می فرمایند :
ذِکْرُ اللَّهِ لِاَهْلِ الصَّلاةِ اَکْبَرُ مِنْ ذِکْرِهِمْ ایّاهُ؛ اَلا تَری اَنَّهُ یَقولُ: اُذْکُرونی اَذْکُرْکُمْ؟؛
یاد خدا از نمازگزاران، بالاتر از یاد آنان از خداوند است، مگر نمی‌بینی که خداوند می‌فرماید: مرا یاد کنید تا شما را یاد کنم؟
بحارالأنوار، ج 82 ، ص 199
حدیث540
مَعنی قَولِ القائِلِ بِسمِ اللّهِ أَیْ أَسِمُ عَلی نَفسی سِمَةً مِن سِماتِ اللّه‌ِ و هِیَ الْعِبادَةُ؛
معنای گفته کسی که بسم اللّه می‌گوید، یعنی نشانی از نشانه‌های خداوند را بر خود می‌گذارم و آن عبادت است.
التوحید، ص 229.
حدیث541
امام کاظم علیه‌السلام می فرمایند :
ما مِن أحَدٍ دَهَمَهُ أَمرٌ یَغُمُّهُ أَو کَرَبَتْهُ کُربَةً فَرَفَعَ رَأسَهُ إلَی السَّماءِ ثُمَّ قالَ ثَلاثَ مَرّاتٍ: بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ إلاّ فَرَّجَ اللّه‌ُ کُربَتَهُ و أذهَبَ غَمَّهُ؛
هر کس گرفتار چیزی است که غمگینش می‌سازد یا ناخوشایندی که ناراحتش می‌کند، اگر سر به آسمان بلند کند و سه بار بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید، بی‌تردید، خداوند، گره از کارش خواهد گشود و غمش را برطرف خواهد کرد.
مکارم الأخلاق، ص 347.
حدیث542
امام صادق علیه‌السلام می فرمایند :
اَلباءُ بَهاءُ اللّه‌ِ وَ السِّینُ سَناءُ اللّه‌ِ وَ الْمِیمُ مَجدُ اللّه‌ِ و اللّه‌ُ إلهُ کُلِّ شَی‌ءٍ الرَّحمنُ بِجَمیعِ خَلقِهِ وَ الرَّحیمُ بِالْمُؤمنینَ خاصَّةً؛
باء (بسم اللّه الرحمن الرحیم) بهاء (روشنی) خدا و سین آن سناء (بزرگی) خدا و میم آن مجد (عظمت) خدا، و اللّه معبود همه چیز، رحمن مهربان به همه خلق، رحیم مهربان فقط به مؤمنان است.
کافی، ج 1، ص 114.
حدیث543
امام صادق علیه‌السلام می فرمایند :
بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ اسْمُ اللّه‌ِ الأْکبَرِ أو قالَ الأْعظَمِ؛
بسم اللّه الرحمن الرحیم، بزرگ‌ترین ـ فرمود ـ یا با عظمت‌ترین نام خداوند است.
بحارالأنوار، ج 90، ص 223 .
حدیث544
امام صادق علیه‌السلام می فرمایند :
لا تَدَعْ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ و إن کانَ بَعدَهُ شِعرٌ؛
بسم اللّه الرحمن الرحیم را رها مکن حتی اگر بعدش شعر باشد.
کافی، ج 2، ص 672 .
حدیث545
امام صادق علیه‌السلام می فرمایند :
اِحتَجِز مِنَ النّاسِ کُلِّهِم بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ و قُلْ هُوَ اللّه‌ُ أحَدٌ اِقرَأها عَن یَمینِکَ و عَن شِمالِکَ و مِن بَینِ یَدَیکَ و مِن خَلفِکَ و مِن فَوقِکَ و مِن تَحتِکَ؛
خود را از تمامی مردم با بسم اللّه الرحمن الرحیم و قل هو اللّه احد حفظ کن. آن را از سمت راست و چپ و جلو و عقب و بالا و پایین بخوان.
کافی، ج 2، ص 624 .
حدیث546
امام باقر علیه‌السلام می فرمایند :
ابتدای هر کتابی که از آسمان نازل شده، بسم اللّه الرحمن الرحیم است. هر گاه بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کردی اشکالی ندارد که استعاذه نکنی (نگویی که پناه می‌برم به خدا) و هر گاه بسم اللّه الرحمن الرحیم را تلاوت کردی، تو را از آنچه میان آسمان و زمین است محفوظ می‌دارد.
کافی، ج 3 ، ص 313.
حدیث547
امام علی علیه‌السلام می فرمایند :
هر که بسم اللّه الرحمن الرحیم را با اعتقاد و دوستی محمد و آل پاکش و با تسلیم در برابر دستوراتشان و با ایمان به ظاهر و باطنش بخواند خداوند عزیز و جلیل در مقابل هر حرف آن، چیزی برتر از دنیا و آنچه در آن است، از ثروت و خوبی‌ها را به او می‌بخشد.
عیون أخبار الرضا علیه‌السلام ، ج 1، ص 270.
حدیث548
امام علی علیه‌السلام می فرمایند :
بِسمِ اللّهِ شِفاءٌ مِن کُلِّ داءٍ و عَونٌ لِکُلِّ دَواءٍ؛
بسم اللّه، شفای هر دردی و یاری کننده هر دارویی است.
نزهة الناظر و تنبیه الخاطر، ص 42 .
حدیث549
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
مَن قَرَأ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ بَنَی اللّهُ لَهُ فِی الْجَنَّةِ سَبعَةَ ألفٍ قَصرٍ مِن یاقوتَةٍ حَمْراءَ؛
هر کس بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کند خداوند در بهشت هفتاد هزار قصر از یاقوت سرخ برای او بنا کند.
مدینة المعاجز، ج 2، ص 366 .
حدیث550
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
إذا قالَ الْعَبدُ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ قالَ اللّهُ جَلَّ جَلالُه: بَدَأَ عَبدی بِاسْمی و حَقٌّ عَلَیَّ أنْ اُتـَمِّمَ لَهُ اُمُورَهُ و اُبارِکَ لَهُ فی أَحوالِهِ؛
هر گاه بنده‌ای بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید خداوند می‌فرماید: بنده‌ام کارش را با نام من آغاز کرد، بر من است تا کارش را به پایان برسانم و برای او در کارهایش برکت قرار دهم.
عیون أخبار الرضا علیه‌السلام ، ج 2، ص 269 .
حدیث551
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
لَو قَرَأتَ بِسمِ اللّهِ تَحفَظُکَ الْمَلائِکَةُ إلَی الْجَنَّةِ و هُوَ شِفاءٌ مِن کُلِّ داءٍ؛
اگر بسم اللّه را قرائت کنی، فرشتگان، تا بهشت تو را حفظ می‌کنند و آن شفای هر دردی است.
فقه الرضا علیه‌السلام ، ص 342.
حدیث552
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
إذا مَرَّ الْمُؤمِنُ عَلَی الصِّراطِ فَیَقولُ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ طَفِئَتْ لَهبُ النِّیرانِ وَ نَقولُ: جُز یا مُؤمِنُ فَإنَّ نورَکَ قَد أطفَأ لَهِبی؛
هنگامی که مؤمن بر صراط می‌گذرد، و می‌گوید: بسم اللّه الرحمن الرحیم. ناگاه زبانه‌های آتش خاموش می‌شود و می‌گوید: ای مؤمن عبور کن زیرا نور تو آتش مرا خاموش کرد.
جامع الأخبار، ص 120 .
حدیث553
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
مَن أرادَ أَنْ یُنجِیَهُ اللّه‌ُ مِنَ الزَّبانیَةِ التِّسعَةِ عَشَرَ فَلْیَقرَأْ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَإنَّها تِسعَةَ عَشَرَ حَرفا لِیَجعَلَ اللّهُ کُلَّ حَرفٍ مِنها جُنَّةً مِن واحدٍ مِنهُم؛
هر کس می‌خواهد خداوند او را از زبانیه (فرشتگان عذاب) نوزده‌گانه برهاند، بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کند زیرا آن نوزده حرف است. تا خداوند هر حرف آن را سپری در مقابل یکی از آن فرشتگان قرار دهد.
بحارالأنوار، ج 89 ، ص 258 .
حدیث554
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
عَنِ اللّهِ جَلّ وَ عزَّ أنَّهُ قالَ: کُلُّ أمرٍ ذی بالٍ لَم یُذکَر فیهِ بِسمِ اللّهِ فَهُوَ أَبْتَرُ؛
پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله از خداوند عزیز و جلیل نقل کرده است که فرمود:
هر کار ارزشمندی که در آن بسم اللّه ذکر نشود ناقص است.
بحارالأنوار، ج 76، ص 305 .
حدیث555
امام صادق علیه‌السلام می فرمایند:
مَنْ قالَ فی کُلِّ یَوْمٍ مِائَةَ مَرَّةٍ لا حَوْلَ وَ لا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّه‌ِ دَفَعَ اللّه‌ُ بِها عَنْهُ سَبْعینَ نَوْعا مِنَ الْبَلاءِ اَیْسَرُهَا الْهَمُّ؛
هر کس در هر روز صد مرتبه لا حَوْلَ وَ لا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّه‌ِ بگوید، خداوند هفتاد نوع بلا را از او دفع می‌کند، که کوچکترین آن غم و اندوه است.
ثواب الأعمال، ص 162.
حدیث556
امام سجاد علیه‌السلام می فرمایند:
اِلهی ... فَلا تَطْمَئِنُّ الْقُلوبُ اِلاّ بِذِکْراکَ وَ لا تَسْکُنُ النُّفوسُ اِلاّ عِنْدَ رُؤْیاکَ؛
خداوندا، دل‌ها جز با یاد تو آرام نمی‌گیرد و جان‌ها جز با دیدن تو، به آرامش نمی‌رسد.
بحارالأنوار، ج 94، ص 151
حدیث557
امام حسن (علیه السلام) می فرمایند:
مَن عَبَدَ اللّهَ عَبَّدَ اللّهُ لَهُ کُلَّ شَی‌ءٍ؛
هر کس خدا را بندگی کند، خداوند همه چیز را بنده او گرداند.
تنبیه الخواهر و نزهة النواظر ، ج 2 ، ص 108
حدیث558
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اَلعِبادَةُ مَعَ أکلِ الحَرامِ کَالبِناءِ عَلَی الرَّملِ؛
عبادت کردن با وجود حرام خواری، مانند ساختن بنایی است بر روی شن.
عدّة الداعی ، ص 141
حدیث559
پیامبر اکرم صلی الله علیه و اله و سلم می فرمایند:
إِنَّ اللّه‌َ تَعالی یَقولُ کُلَّ یَوْمٍ: أَنَا رَبُّکُمُ الْعَزیزُ، فَمَنْ أَرادَ عِزَّ الدّارَیْنِ فَلْیُطِعِ الْعَزیزَ
خدای تعالی هر روز می‌فرماید: من پروردگار عزیز شما هستم، پس هر کس خواهان عزّت دو جهان است باید که از خدای عزیز اطاعت کند.
کنزالعمال، ح 43101
حدیث560
رسول اکرم ( صلّی اللّه علیه و آله و سلم) می فرمایند:
من احیی لیلة العید لم یمت قلبه یوم یموت القلوب؛
هرکه شب عید را شب زنده‌داری کند روزی که دلها می‌میرند او دل نمی‌میرد.
وسائل /5/ 139
حدیث561
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
العِبَادَةُ مَعَ أکلِ الحَرََامِ کَالبِنَاءِ عَلیَ الرَّمل؛
عبادت همراه با لقم? حرام، همچون ساختمانی است که بر ماسه بنا شده باشد.
بحار الأنوار، ج 84، ص 258
حدیث562
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم):
هیچ مرد مسلمانی نیست که نگاهش به زیبایی های زنی بیفتد و چشم خود را فرواندازد، مگر این که خداوند برای او عبادتی پیش آورد که شیرینی آن را دردل خویش بیابد.
(الترغیب و التذهیب 2/34/3)
حدیث563
امام باقر(علیه السلام) فرمودند:
مَا مِن عِبَادَة أفضَلَ عِندَ اللهِ مِن عِفَّةِ بَطن وَ فَرج؛
هیچ عبادتی در نزد خدا برتر از ترک شهوات شکم و فرج نیست.
(جهاد با نفس ، ح205 )
حدیث564
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
لا یسعَدُ امرؤ ٌإلاّ بِطاعَةِ اللّه‌ِ سُبحانَهُ وَ لا یشقَی امرُؤٌ إلاّ بِمَعصیةِ اللّه‌ِ.
هیچ کس جز با اطاعت خدا خوشبخت نمی شود و جز با معصیت خدا بدبخت نمی گردد.
(غررالحکم، ح 10848)
حدیث565
امام علی (علیه السلام) فرمودند:
مَن أَصلَحَ فیما بَینَهُ وَبَینَ اللّه‌ِ أَصلَحَ اللّه‌ُ فیما بَینَهُ وَبَینَ النّاس.
هر کس رابطه اش را با خدا اصلاح کند، خداوند رابطه او را با مردم اصلاح خواهد نمود.
(بحارالأنوار، ج 71، ص 366، ح 12)
حدیث566
امام باقر (علیه السلام) فرمودند:
ما مِن قَطرَةٍ احَبَّ الی اللهِ عَزَّوَجَلَّ مِن قَطرَةٍ دُمُوعٍ فی سََوَادِ اللَّیلِ مَخَافَةً مِنَ اللهِ لا یُرادُ بِها غَیرُهُ
هیچ قطره ای در نزد خداوند عزوجل دوست داشتنی تر و محبوب تر از قطره ی اشکهایی که در تاریکی شب و از خوف خدا با اخلاص کامل ریخته می شود نیست.
(جهاد با نفس، ح 137 )
حدیث567
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
مَن قَالَ لا الَهَ الا اللهُ مُخلِصاً دَخَلَ الجَنَّةَ وَ اِخلاصُهُ اَن یَحجُزَهُ لا الهَ الا اللهُ عَمَّا حَرَّمَ اللهُ.
کسی که از روی اخلاص (لا اله الا الله) گوید به بهشت داخل شود و اخلاص او این است که گفتن(لا اله الا الله) او را از ارتکاب آنچه که خداوند بر او حرام نموده باز دارد.
(جهاد با نفس، ح 230)
حدیث568
حضرت فاطمه (سلام الله علیها) فرمودند:
من أصعد إلی الله خالص عبادته ، أهبط الله عزوجل إلیه أفضل مصلحته
کسی که عبادتهای خالصانه خود را به سوی خدا فرستد ، پروردگار بزرگ بهترین مصلحت او را به سویش فرو خواهد فرستاد.
(بحار الانوار، ج 70، ص 249)
حدیث569
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
مَن قَالَ لا الَهَ الا اللهُ مُخلِصاً دَخَلَ الجَنَّةَ وَ اِخلاصُهُ اَن یَحجُزَهُ لا الهَ الا اللهُ عَمَّا حَرَّمَ اللهُ.
کسی که از روی اخلاص (لا اله الا الله) گوید به بهشت داخل شود و اخلاص او این است که گفتن(لا اله الا الله) او را از ارتکاب آنچه که خداوند بر او حرام نموده باز دارد.
(جهاد با نفس، ح 230)
حدیث570
أنَّهُ إذا قالَ الْمُعَلِّمُ لِلصَّبیِّ قُل بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ فَقالَ الصَّبیُّ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ کَـتَبَ اللّه‌ُ بَراءَةً لِلصَّبِیِّ و بَراءَةً لأِبـَوَیهِ و بَراءَةً لِلمُعَلِّمِ؛
وقتی معلم به کودک بگوید: بگو بسم اللّه الرحمن الرحیم و کودک آن را تکرار کند خداوند برای کودک و پدر و مادرش و معلم، برائت از آتش در نظر خواهد گرفت.
مجمع البیان، ج 1، ص 50 .
حدیث571
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
مَنْ قَرَأ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ کَـتَبَ اللّهُ لَهُ بِکُلِّ حَرفٍ أربَعَةَ آلافٍ حَسَنَةً و مَحا عَنهُ أربَعَةَ آلافِ سَیِّـئَةٍ و رَفَعَ لَهُ أربَعَةَ آلافِ دَرَجَةٍ؛
هر کس بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کند خداوند به ازای هر حرفِ آن چهار هزار حسنه برایش می‌نویسد و چهار هزار گناه از او پاک می‌کند و چهار هزار درجه او را بالا می‌برد.
بحارالأنوار، ج 92، ص 258.
حدیث572
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
إذا قالَ الْعَبدُ عِندَ مَنامِهِ بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ یَقولُ اللّه‌ُ: مَلائِکَتی! اُکتُبُوا بِالْحَسَناتِ نَفسَهُ إلَی الصَّباحِ؛
هر گاه بنده‌ای هنگام خوابش، بسم اللّه الرحمن الرحیم بگوید، خداوند به فرشتگان می‌گوید: به تعداد نفس‌هایش تا صبح برایش حسنه بنویسید.
جامع الأخبار، ص 42 .
حدیث573
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
مَنْ قَرَأَ بِسْمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ مُوقِنا سَبَّحَتْ مَعَهُ الْجِبالُ إلاّ أَنـَّهُ لا یَسْمَعُ ذلِکَ مِنها؛
هر کس با یقین بسم اللّه الرحمن الرحیم را قرائت کند، کوه‌ها به همراه او تسبیح می‌گویند، هر چند او تسبیح آنها را نمی‌شنود.
الدرالمنثور، ج 1، ص 26.
حدیث574
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله می فرمایند:
لا یُرَدُّ دُعاءٌ أَوَّلُهُ بِسْمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحیمِ؛
دعایی که با بسم اللّه الرحمن الرحیم شروع شود، رد نمی‌شود.
الدعوات، ص 52 .
حدیث575
امام علی علیه السلام :
اَلذِّکْرُ یونِسُ اللُّبَّ وَیُنیرُ الْقَلْبَ وَیَسْتَنْزِلُ الرَّحْمَةَ؛
یاد خدا عقل را آرامش می‌دهد، دل را روشن می‌کند و رحمت او را فرود می‌آورد.
غررالحکم، ح1858.
حدیث576
امام علی(علیه السلام) می فرمایند:
ایثار برترین عبادت و بزرگترین آقایی است.
(غررالحکم و دررالکلم)
حدیث577
امام علی(علیه السلام) می فرمایند:
بنده دیگران مباش ، در حالی که خداوند تو را آزاد آفریده است.
نهج البلاغه ، نامه 31
حدیث578
امام علی(علیه السلام) می فرمایند:
برترین (مرتبه) دین کوتاه کردن آرزو است، و برترین عبادت اخلاص عمل.
غررالحکم ، باب آرزو
حدیث579
امام علی(علیه السلام) می فرمایند:
هر گاه دیدی خداوند تو را با خلق خود مأنوس و سرگرم ساخته و از ذکر خود رمانده است، آن وقت است که به راستی تو را مبغوض داشته است.
غررالحکم ، باب معرفت خدا
حدیث580
امام علی علیه السلام می فرمایند :
لا یَسعَدُ امْرُؤٌ إلاّ بِطاعَةِ اللّه‌ِ سُبحانَهُ وَ لا یَشقَی امْرُؤٌ إلاّ بِمَعصیَةِ اللّه‌ِ؛
هیچ کس جز با اطاعت خدا خوشبخت نمی‌شود و جز با معصیت خدا بدبخت نمی‌گردد.
غررالحکم، ح 10848 .
حدیث581
پیامبراکرم صلی الله علیه و آله وسلم می فرمایند :
إِذا اوقِفَ الْعِبادُ نادی مُنادٍ: لِیَقُمْ مَنْ أَجْرُهُ عَلَی اللّه‌ِ وَلْیَدْخُلِ الْجَنَّةَ قیلَ: مَنْ‌ذَا الَّذی أَجْرُهُ عَلَی اللّه‌ِ؟ قالَ: الْعافُونَ عَنِ النّاسِ؛
هنگامی که بندگان در پیشگاه خدا می‌ایستند، آواز دهنده‌ای ندا دهد: آن کس که مزدش با خداست برخیزد و به بهشت رود. گفته می‌شود: چه کسی مزدش با خداست؟ می‌گوید: گذشت کنندگان از مردم.
کنزالعمال، ح 7009.
حدیث582
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم می فرمایند :
اَکْثِروا مِنْ قَوْلِ لا حَوْلَ وَ لا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّه‌ِ الْعَلیِّ الْعَظیمِ فَاِنَّها مِلْکُ الْجَنَّةِ وَ مَنْ اَکْثَرَ مِنْها نَظَرَ اللّه‌ُ اِلَیْهِ وَ مَنْ نَظَرَ اِلَیْهِ فَقَدْ اَصابَ خَیْرَ الدُّنْیا وَ الآْخِرَةِ؛
ذکر «لا حَوْلَ وَ لا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّه‌ِ الْعَلیِّ الْعَظیم» را بسیار بگویید: زیرا که آن، دارایی بهشت است و هر کس آن را بسیار بگوید خداوند به او می‌نگرد و هر کس خدا به او بنگرد به خیر دنیا و آخرت دست یافته است.
بحارالأنوار، ج 38، ص 161، ح 83 .
حدیث583
امام صادق علیه‌السلام :
اِنَّ اللّه‌َ یُحِبُّ اَنْ یُعْبَدَ فِی السِّرِ کَما یُحِبُّ اَنْ یُعْبَدَ فِی الْعَلانِیَةِ؛
خداوند دوست دارد که در پنهان عبادت شود، چنانکه دوست دارد آشکارا عبادت شود.
1 کافی، ج 2، ص 223، ح 8 .
حدیث584
پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله وسلم می فرمایند :
مَنْ أَعْرَضَ عَنْ مُحَرَّمٍ أَبْدَلَهُ اللّه‌ُ بِهِ عِبادَةً تَسُرُّهُ؛
هر کس از حرام دوری کند، خداوند به جای آن عبادتی که او را شاد کند نصیبش می‌گرداند.
بحارالأنوار، ج 77، ص 121.
حدیث585
مَن عَبَدَ اللهَ حَقَّ عِبادَتِهِ آتاهُ اللهُ فَوقَ أمانِیهِ وَ کفایتِهِ؛
هر که خدا را، آن‌گونه که سزاوار اوست، بندگی کند، خداوند بیش از آرزوها و کفایتش به او عطا کند.
(بحار الأنوار، ج 71، ص 183
حدیث586
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
إنَّهُ لا یُدرکُ ما عِندَ الله إلّا بطاعَتِهِی
حقیقتاً آنچه (از نعمتها و رضوان) که در نزد خداوند است جز با طاعت و فرمانبرداری از او بدست نمی آید.
(جهاد با نفس، ح 153)
حدیث587
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
اَسَدُّ الاَعمال ثَلاثَة ذِکرُ الله عَلی کلِّ حال وَ الاِنصاف من نَفسَک و مُواساةّ الاَخ فی المال؛
استوارترین کارها سه چیز است: یاد خداوند در همه حال، و رعایت انصاف به ضرر خویش و تقسیم مال با برادر دینی.
(نهج الفصاحه ، ص 57 ، ح 290)
حدیث588
امام صادق(علیه السلام) فرمودند:
اَفضَل العِبادَة العَفَافُ
برترین عبادت، پاکدامنی است
(جهاد النفس، ح 211)
حدیث589
امام سجّاد (علیه السلام) فرمودند:
مَن عَمِلَ بما افتَرَضَ اللهُ عَلَیهِ فَهُوَ مِن اَعبَدِ النَّاس
کسی که به آنچه که خداوند بر او واجب ساخته عمل کند، از عابد ترین مردمان است
(جهاد النفس، ح 243)
حدیث590
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم)فرمودند:
من عَبَد الله حق عبادته آتاه الله فوق امانیه و کفایته
هر که خدا را، آن گونه که سزاوار اوست، بندگی کند، خداوند بیش ازآرزوها و کفایتش به او عطا می کند.
(بحارالانوار،ج??ص???)
حدیث591
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
فِکرَةُ ساعَةٍ خَیرٌ مِن عِبادَةِ اَلفِ سَنَةٍ
یک ساعت اندیشیدن در خیر و صلاح از هزار سال عبادت بهتر است.
(بحارالانوار،ج71ص326)
حدیث592
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
اَفضَلُ العِبادةُ اِدمانُ التَّفکُّرفی اللهِ و فی قُدرَتهِ؛
برترین عبادت مداومت نمودن بر تفکر درباره خداوند و قدرت اوست.
(جهادالنفس،ح53)
حدیث593
امام صادق (علیه السلام) فرمودند:
اِعمَل بِفرائِض اللهِ تشکُن أتقَی النّاس؛
به واجبات الهی عمل کن تا پرهیزکارترین مردمان باشی.
(جهاد النفس،ح 242)
حدیث594
امام حسن عسکری(علیه السلام) فرمودند:
لیست العبادة کثرة الصیام و الصلاة ، و إنما العبادة کثرة التفکر فی أمر الله؛
عبادت پر روزه گرفتن و پر نماز خواندن نیست ، عبادت پر اندیشه کردن در امر خداست.
(تحف العقول ، ص 518)
حدیث595
امام محمد باقر(علیه السلام) فرمودند:
اتَّقوا اللّهَ و صُونو دینَکُم بِالوَرَع
همانا سخت ترین عبادت باز ایستادن از گناه است.
(جهاد النفس،ح 188)
حدیث596
امام هادی علیه السلام فرمودند:
من کان علی بینة من ربه هانت علیه مصائب الدنیا و لو قرض و نشر
هر که بر طریق خداپرستی محکم و استوار باشد، مصائب دنیا بر وی سبک آید، گر چه تکه تکه شود.
(تحف العقول ، ص 511)
حدیث597
امام صادق علیه السلام فرمودند:
انَّ العَملَ القَلیل الدّائم غلی الیقینِ اَفْضَلُ عِنداللهِ منَ العَمَلِ الکثیر علی غَیرِ یقین
عمل اندک و بادوام که بر پایه یقین باشد و در نزد خداوند از عمل زیاد که بدون یقین باشد برتر است.
(جهاد النفس،ص62)
حدیث598
امام محمدباقر علیه السلام فرمودند:
ان اعجل الطاعه ثوابا لصله الرحم
نزدیکترین و سریعترین طاعت در ثواب ، پیوند با خویشان است.
(تحف العقول،ص303)
حدیث599
امام موسی کاظم علیه السلام فرمودند:
اَفضَلُ الْعِبادَةِ بَعدَ الْمَعْرِفَةِ إِنْتِظارُ الْفَرَجِ.
بهترین عبادت بعد از شناختن خداوند، انتظار فرج و گشایش است.
(تحف العقول ص 403)
حدیث600
افضل العبادة عفة البطن و الفرج؛
بالاترین عبادت، عفت شکم و شهوت است.
(تحف العقول، ص 296)
حدیث601
امام موسی کاظم علیه السلام فرمودند:
أفضَلُ العِبادَةِ بَعدِ المَعرِفَةِ إِنتِظارُ الفَرَجِ
بهترین عبادت بعد از شناختن خداوند، انتظار فرج و گشایش است.
(تحف العقول، ص403)
حدیث602
امام حسن عسکری (علیه السلام) می فرمایند:
ان الوصول الی الله عزوجل سفر لا یدرک الا بامتطاء اللیل؛
وصول به خداوند عزوجل سفری است که جز با عبادت در شب حاصل نگردد.
(مسند الامام العسکری، ص290)
حدیث603
امام حسن عسکری علیه السلام فرمودند:
من آنَس بِالله اِستوحَشَ مِنَ النّاس؛
کسی که با خدا مانوس باشد، از مردم گریزان گردد.
(مسند الامام العسکری، ص287)
حدیث604
امام صادق علیه السلام فرمودند:
أَقرَبُ ما یَکُونُ العَبدُ إلَی اللهِ وَ هُوَ ساجِدٌ
نزدیکترین حالات بنده به پروردگارت حالت سجده است.
(ثواب الاعمال و عقاب الاعمال)
حدیث605
امام حسن عسکری علیه السلام فرمودند:
لَیسَتِ العِبادَةُ کَثرَةَ الصیّامِ وَ الصَّلوةِ وَ انَّما العِبادَةُ کَثرَةُ التَّفَکُّر فی أمر اللهِ؛
عبادت کردن به زیادی روزه و نماز نیست، بلکه (حقیقت) عبادت، زیاد در کار خدا اندیشیدن است.
(تحف العقول، ص448)
حدیث606
امام حسین علیه السلام فرمودند:
اَلْبُکاءُ مِنْ خَشیةِ اللهِ نَجآةٌ مِنَ النّارِ
گریه از ترس خدا سبب نجات از آتش جهنّم است
(حیات امام حسین ج 1 /ص 183)
حدیث607
حضرت امام علی (علیه السلام) می فرمایند:
خوشبخت ترین مردم کسی است که نفس او متقاضی طاعت خدا باشد.
غررالحکم، ح 3396.
حدیث608
حضرت امام علی (علیه السلام) می فرمایند:
خوشبخت ترین مردم کسی است که نفس او متقاضی طاعت خدا باشد.
غررالحکم، ح 3396.
حدیث609
رسول اعظم(صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
هر کس از وادی ذلت بار گناه و معصیت، به عزت اطاعت خدا روی آورد، خدای بلند مرتبه بدون این که او مونسی داشته باشد، با او انس می گردد و بدون داشتن مال او را یاری می نماید.
بحارالانوار/ج72/ص359.
حدیث610
رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم)می فرمایند:
هر کس با وضو و طهارت بخوابد، مثل این است که سراسر شب را به عبادت و بیداری گذرانده است.
بحارالانوار/ج74/ص150.
حدیث611
امام کاظم(علیه السلام) می فرمایند:
ما اقبح الفقر بعدالغنی، واقبح الخطیئة بعد النسک! واقبح من ذلک العابد لله ثم یترک عبادته.
چه زشت است نیازمندی بعد از توانگری و چه زشت است گناه به دنبال عبادت و زشت تر از اینها کار کسی است که عبادت خدا را پیشه کند و سپس از عبادتش دست شوید.
تحف العقول/ ح397.
حدیث612
حضرت امام حسین (علیه السلام) می فرمایند:
من عبدالله حق عبادته اتاه الله فوق امانیه و کفاتیه؛
هر که خدا را چنان که حق عبادت اوست عبادت کند، خداوند برتر از آرزوها و بیشتر از حد کفایتش به او عطا فرماید.
میزان الحکمه/ ج7/ ص 3430.
حدیث613
حضرت علی (علیه السلام) می فرمایند:
ان المجاهد نفسه علی طاعة الله و عن معاصیه عندالله سبحانه بمنزلة برشهید.
کسی که در راه فرمانبرداری از خدا و دوری از نافرمانی او با نفس خویش مبارزه کند، نزد خدای سبحان منزلت نیکوکار شهید را دارد.
غررالحکم/ ج 3546.
حدیث614
قال الامام علی - علیه السّلام - : أفضَلُ العبادةِ الصّبرُ والصّمت ُو انتظارُ الفَرَج.
امام علی - علیه السّلام - فرمودند: برترین عبادت ها، صبر، خاموشی و انتظار فرج می باشد.
«بحار الانوار، ج 74، ص420»